EurasiaNet.Կարո՞ղ է Ռուսաստանը խախտել Հայաստանի երազանքները իրանական ներդրումների մասին

news.am-ը գրում է.

NEWS.am-ը ներկայացնում է EurasiaNet.org-ում հրապարակված երեւանյան թղթակից Գայանե Աբրահամյանի հոդվածն զգալի կրճատումներով։

Հայաստանում մեծ հույսեր ունեն, որ Իրանի դեմ պատժամիջոցների սպասվող ավարտը ռազմավարական ներդրումային նախագծերի խթանման հիմք կդառնա։ Սակայն հայ վերլուծաբանները նախազգուշացնում են, որ Ռուսաստանը, Թեհրանի հին տարածաշրջանային մրցակիցը, կարող է խանգարել Երեւանի հավակնություններին։

Պատժամիջոցների հանման հեռանկարը ոգեւորում է ներդրողներին եւ ստիպում ցանկությունների ցանկ կազմել։ Գայթակղությունը հատկապես մեծ է Հայաստանում, որը տնտեսական շրջափակման մեջ է 1990-ականների սկզբից Թուրքիայի եւ Ադրբեջանի կողմից։ Ավելի քան 20 տարում Իրանն ընդամենը երկու տնտեսական առեւտրային ուղիներից մեկն էր, որը կապում է դեպի ծով ելք չունեցող Հայաստանին արտաքին աշխարհի հետ։

Հայ-իրանական առեւտրային կապերի զգալի ընդլայնումը կարող է փաստացի խախտել ադրբեջանա-թուրքական շրջափակումը։

Վերջին տարիներին հայ-իրանական համատեղ նախագծերի ֆինանսավորումը բարդ էր։ Երեւանի առաջնահերթությունների մեջ է 470 կմ-անոց երկաթուղու կառուցումը, որը Իրանի սահմանից կհասնի Հայաստան եւ ենթադրաբար Վրաստանի սեւծովյան նավահանգիստներ։

ՀՀ կառավարությունը վերջին մի քանի տարիներին բանակցություններ է վարում պոտենցիալ ներդրողների, այդ թվում Չինաստանի հետ։ Երեւանը հույս ունի որ ենթակառուցվածքների զարգացումը առաջնահերթություն կլինի Մոսկվայի կողմից ղեկավարվող ԵՏՄ-ի համար։

Որոշ հայկական փորձագետներ համարում են, որ հայ-իրանական Արաքս գետի վրա ՀԷԿ-ի կառուցումն առավել իրատեսական է համարվում պատժամիջոցները հանելուց հետո։ Դեռեւս Մոսկվան առարկություններ չի ներկայացրել։

Այդուհանդերձ, հայկական հավակնություններում  առաջնահերթություն է համարվում հայ-իրանական երկաթուղին։ Սակայն պետական «Ռուսական ավիաուղիներ» պետական ընկերությունը պայմանագիր ունի Հայաստանի երկաթուղու շահագործման հետ կաբված, որը չի ողջունում մրցակցությունը։