Դեղատոմսում կնշվի միայն դեղի ներգործող նյութի անունը՝ խուսափելու կոնկրետ ֆիրմաների գովազդից. «Փաստ»
Հասարակություն
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Դեկտեմբերի 15–ին «Դեղերի մասին» օրենքն ուժի մեջ մտավ, որը կսկսի գործել ենթաօրենսդրական ակտերի հաստատումից հետո՝ դա կլինի մոտավորապես փետրվարին: Այս օրենքով Հայաստանում գրանցված 4500 անուն դեղերի կեսը՝ մոտ 2250–ը, բաց կթողնվի միայն դեղատոմսով:
Սա հանրության շրջանում հակասական կարծիքների առաջացման պատճառ դարձավ: Շատերը դժգոհում էին՝ նշելով, թե հիմա ստիպված կլինեն ամեն մի դեղի համար բժշկի գնալ, այն դեպքում, որ աշխատանք ունեցողների համար դա փոքր–ինչ խնդիրներ է առաջացնում, հաշվի առնելով նաև այն, որ պոլիկլինիկաներում աշխատող բժիշկները օրվա մեջ միայն մի քանի ժամ են աշխատում: Սրա հետ կապված առողջապահության նախարարի մամուլի քարտուղար Անահիտ Հայթայանը նշեց, որ եվրոպական մի շարք երկրներում բժիշկն օրվա մեջ ընդամենը մի ժամ է աշխատում և այնտեղ էլ դեղերի մեծ մասը միայն դեղատոմսով են բաց թողնում:
«Մենք ոչ թե մարդուն պարտադրում ենք ամեն դեղի համար գնալ դեղատուն, այլ որ ինքն իր առողջության համար գնա պոլիկլինիկա և բժշկի նշանակումով դեղ գնի: Դեղատուն են գնում, ասում են էս ինչի համար ի՞նչ խմեմ, դեղատան աշխատողն էլ առանց խորանալու, առանց ուսումնասիրելու, առանց որևէ հետազոտության, ինքն իր դեղը վաճառելու համար ինչ–որ մի բան առաջարկում է: Իսկ այդ բոլորը մարդկանց առողջության վրա կարող են բացասականորեն անդրադառնալ: Այս ամենն արվում է մարդու առողջության համար, մասնագետի հսկողությունը պիտի պարտադիր լինի, երբեմն դեղաչափերն են սխալ ընտրվում, և հետո եթե այդպես լիներ, էլ ինչի՞ համար են պոլիկլինիկաները, ամեն ինչի համար կգնայինք դեղատուն»,– «Փաստի» հետ զրույցում նշեց Հայթայանը:
Պարտադիր կերպով դեղատոմսով դուրս գրման են ենթակա հակաբիոտիկները, հոգեմետ և հատուկ հսկողության տակ գտնվող դեղերը: Ըստ Հայթայանի՝ եթե անգամ նույն դեղի հաբը առանց դեղատոմսի լինի, միևնույն է՝ ներարկայինը պարտադիր կերպով դեղատոմսով պիտի լինի: Նա նշեց, որ ներկայիս օրենքով էլ դրանք պետք է դեղատոմսով բաց թողնվեին, բայց այդ օրենքը տարիների ընթացքում ուղղակիորեն չի կիրառվել:
«Փաստի» այն հարցին, եթե մարդն ուզում է գնել մի դեղ, որն արդեն երկար ժամանակ օգտագործում է, ստիպված է լինելու նորից բժշկի գնալ և նոր դեղատոմս վերցնել, Անահիտ Հայթայանը պատասխանեց, որ ոչ: Դեղատոմսերը ժամկետ կունենան և եթե հիվանդն այդ դեղը մի տարի պետք է օգտագործի, դեղատոմսը կունենա մեկ տարվա ժամկետ, որի վրա նշված կլինի նաև դեղաչափը: Քաղաքացին այդ դեղատոմսն իր մոտ կպահի, իսկ դեղատանը կվերցնեն դեղատոմսի պատճենը:
«Դեղը որքան էլ որ բուժում է, նա քիմիական միացություն է, և օրգանիզմի վրա նաև բացասական ազդեցություն ունի: Եվ հետո մարդ տարիներ շարունակ կարող է օգտագործել, օրինակ, ճնշումն իջեցնող դեղ, բայց կգա մի պահ, երբ օրգանիզմը արդեն այդ դեղի ազդեցությանը չի ենթարկվի՝ տվյալ դեղի նկատմամբ իմունիտետ ձեռք կբերի: Շատ հաճախ մարդիկ նման դեպքերում գնում են և դեղաչափը կամ դեղն են փոխում»,– նշեց առողջապահության նախարարի մամլո քարտուղարը:
Այս օրենքի դրական կողմերից մեկն էլ այն է, որ դեղատոմս գրելիս բժիշկը չի գրելու դեղի կոնրետ տեսակի և արտադրության երկրի անունը, այլ պետք է գրի միայն ներազդող նյութի անունը: Դեղատանն արդեն հաճախորդին կառաջարկեն ինքնուրույն ընտրելու, թե որն է իր համար ավելի մատչելի ու գրպանին հարմար:
Ըստ Հայթայանի՝ սա նաև կոռուպցիայի դեմ պայքարի մի միջոց է, քանի որ նախկինում շատ հաճախ բժիշկները դեղ նշանակելիս հիվանդին ուղղորդում էին, թե որ դեղատնից կամ կոնկրետ որ դեղը գնի՝ տվյալ դեղատանը օգնելու կամ էլ կոնկրետ ֆիրմայի դեղի վաճառքին նպաստելու նպատակով: Այս դեպքում նշելով միայն ներգործող նյութի անունը՝ դեղի ընտրությունը կմնա մեզ վրա:
«Մեր նպատակը Եվրոպային կրկնօրինակելը չէ, մեր նպատակը մարդկանց առողջության մասին մտածելն է»,– վերջում հավելեց նա:
Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում:
