Ներարկիչ. թռչնի փետուրներից մինչև միանգամյա օգտագործման

Այսօր ներարկիչները օգտագործվում են ներմաշկային, ներերակային, ենթամաշկային և այլ տեսակի ներարկումների, ինչպես նաև խոռոչների ողողման, ասպիրացիոն հեղուկների արտածծման և սննդանյութերի ներարկման համար: 

Չնայած այն հանգամանքին, որ ներարկիչի ստեղծման պատմությունը սկսվում է միայն 19-րդ դարի կեսերից, մարդկությունը հնուց օգտագործել է մարմին հեղուկներ ներմուծելու և հեռացնելու ամենատարբեր մեթոդներ: 

Օրինակ՝ դեռևս 2,5 հազար տարի առաջ հանրահայտ բժիշկ Հիպոկրատը այդ նպատակով օգտագործել է սնամեջ խողովակ, որի ծայրին ամրացված էր խոզի միզապարկ: 

17-րդ դարում շատ գիտնականներ և բժիշկներ են ներերակային և ենթամաշկային ներարկումների ու փոխներարկումների փորձարկումներ կատարել՝ օգտագործելով թռչնի փետուրներ: 

Իսկ ընդհանրապես, թե՛ մամլիչի, այսինքն՝ գլանի և մխոցի, թե՛ ասեղի հայտնագործությունը իրականացրել է ֆրանսիացի ֆիզիկոս և մաթեմատիկոս Պասկալը 1648 թվականին: Նրա ստեղծած այդ մեխանիզմը այդպես էլ կոչվում է՝ Պասկալի ներարկիչ: 

Բայց, ցավոք, այդ ժամանակվա հանրությունը չի գնահատել այդ նորարարությունը, և գյուտը մոռացվել է: Միայն 19-րդ դարի կեսերին բժիշկ Ալեքսանդր Վուդը, որպես հիմք վերցնելով Պասկալի ներարկիչը, ստեղծել է ներարկիչ մաշկի տակ դեղեր ներարկելու համար: Հենց նույն ժամանակաշրջանում էլ վիրաբույժ Չարլզ Գաբրիել Պրավազը ստեղծել է չափերով ավելի մեծ նման սարք` վիրահատությունների ժամանակ օգտագործելու նպատակով: 

Ներարկիչի պատմության մեջ առաջին նման ներարկիչները պատրաստվում էին կաշվից ու ռետինից, իսկ դոզավորման համար նախատեսված անցքեր ունեցող մխոցը՝ մետաղից: Ապակյա, բազմակի օգտագործման համար նախատեսված Luer ներարկիչները հայտնվել են միայն 1894 թվականին: 

Նրանց ստեղծման հիմքում ընկած էր Ֆուրնիեի՝ ապակու փչման գաղափարը: Այն ժամանակ թողարկվել են 20-ից 100 մլ ծավալներով ներարկիչներ, որոնք ունեցել են ներարկիչի ասեղի կոնաձև կապակցում գլանի հետ և պատրաստված են եղել քիմիա-ջերմակայուն ապակուց, ինչը հնարավորություն է տվել տարբեր մեթոդներով հաջողությամբ մանրէազերծել դրանք: 

Միանգամյա օգտագործման ներարկիչների ստեղծման պատմությունը սկսվել է ամերիկացի Արթուր Սմիթից, որը 1949 թվականին արտոնագրել է առաջին ապակյա միանգամյա՝ միանվագ օգտագործման ներարկիչը: Իսկ ընդամենը յոթ տարի անց նորզելանդացի դեղագործ Քոլին Մարդոքը հորինել է միանվագ օգտագործման պլաստմասե ներարկիչ: 

Հետագա տարիներին նա ակտիվորեն իրականացրել է իր գյուտի կատարելագործումը, իսկ արդեն 1970-ականներին աշխարհի բոլոր երկրներում Մարդոկը արտոնագիր է ունեցել միանգամյա օգտագործման պլաստիկ ներարկիչների համար: 

Նման ներարկիչների արդյունաբերական արտադրությունը սկսվել է 1961 թվականից: 

Ներկայումս միանվագ ներարկիչների արտադրության մեջ երկու ուղղությամբ են նորարարություններ մշակվում: Առաջին ուղղությունն այն է, որ ստեղծվի այնպիսի ներարկիչ, որը սկզբունքորեն անհնար է օգտագործել երկրորդ անգամ, սակայն այդ ուղղությամբ առայժմ հստակ արդյունքներ չկան: 

Երկրորդ ուղղությունն այն է, որ հնարավորինս նվազեցվի ներարկման ընթացքում ցավի զգացողությունը: Այս ուղղությամբ, օրինակ՝ ստեղծվել են ատամնաձև ասեղներ, որոնք մաշկի հետ ունեն շփման ավելի փոքր մակերես, կամ էլ ստեղծվել են մեխանիզմներ, որոնք մեծ արագությամբ են ասեղները մխրճում մաշկի մեջ, ներկայումս փորձարկվում է նաև ներարկումից առաջ ասեղները սառեցնելու մեթոդը և այլն:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Orer.am-ը