Ամենահազվագյուտ ու թանկարժեք կապույտ ադամանդը. ի՞նչ պատմական դեմքեր են եղել նրա սեփականատերերը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ժամանակին Bvlgari բարձր ոսկերչության ցուցադրության հրավիրված աստղն է եղել Farnese երկնագույն ադամանդը, որը ադամանդագործության՝ հարուստ պատմությամբ եզակի գոհար է: Պատրա՞ստ եք լսել նրա մասին:

Քարի անվանումն արդեն իսկ խոսում է Իտալիայի հետ նրա կապի մասին: Ֆարնեզե տոհմը առաջին անգամ հիշատակվել է պատմական աղբյուրներում 980 թվականին՝ որպես հին Օրվիետոյի տիրակալ: Տոհմի պատմությունը իսկապես ցնցող շրջադարձ է կատարել 15-րդ դարի վերջին, երբ Ալեսանդրո Ֆարնեզեն (1468-1549) դարձել է Պողոս 3–րդ Հռոմի պապ։ Հետո նրա որդին՝ Պիերո Լուիջին, դարձել է Պարմայի առաջին դուքսը և հիմնադիրը։ 1714 թվականին Եղիսաբեթը՝ Ֆարնեզեների տան վերջին արքայադուստրը, մեծացրել է ընտանիքի փառքը՝ ամուսնանալով թագավոր Ֆիլիպ 5-րդի հետ և դարձել Իսպանիայի թագուհի: Երկարատև պատերազմի պատճառով իսպանական թագի ֆինանսական դրությունն այն ժամանակ եղել է ողբալի: Բայց ապագա թագուհուն պետք էր արժանի հարսանեկան նվեր մատուցել: Ընդ որում, իսպանական բոլոր գաղութները պետք է հարսանեկան նվերներ ուղարկեին: 1715 թվականի սկզբին Կուբայից 12 նավ է դուրս եկել՝ բեռնված ոսկով, մարգարիտներով, ադամանդներով և հսկայական զմրուխտներով։ Ցավոք սրտի, Ֆլորիդայի ծոցում նավատորմն ընկել է փոթորկի մեջ, և խորտակվել է 11 նավ։ Միայն մեկ նավ է հասել Սևիլիա, և հենց դրա մեջ է եղել Ֆիլիպինյան կղզիների նահանգապետի հարսանեկան շքեղ նվերը՝ 6,16 կարատանոց կապույտ ադամանդը:

Եղիսաբեթի միությունը Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ 5–րդի հետ շատ ուրախ ու բեղմնավոր է եղել: Եղիսաբեթի սիրելին եղել է երկրորդ որդին՝ Ֆիլիպը: 1748 թվականին նրան հաջողվել է ապահովել Պարմայի և Պյաչենցայի դքսի տիտղոսը՝ Ֆարնեզեների ընտանիքի նախնիների տիրույթը, որում արական սեռի ժառանգներ չեն եղել։ Ֆիլիպը նավով գնացել է Իտալիա, և ենթադրվում է, որ այդ ժամանակ է մայրը նրան նվիրել կապույտ ադամանդը։ Հետո ավելի քան 250 տարի Farnese կապույտ ադամանդը պահվել է ընտանիքի գանձարանում: Իսկ 2018 թվականին ադամանդը Պարմա Բուրբոնների ժառանգները վաճառել են Ժնևում կայացած աճուրդում 6,7 միլիոն դոլարով։

Farnese երկնագույն ադամանդը օգտագործվել է երկու եղանակով՝ քորոց փողկապը զարդարելու համար կամ որպես մեծ ադամանդե տիարա: Կապույտ ադամանդները բնության մեջ չափազանց հազվադեպ են, իսկ Ֆարնեզե ադամանդը համարվում է աշխարհում ամենահազվագյուտներից մեկը։ Սակայն շքեղության էությունն այն է, որ ամեն կերպ ընդգծվի բնական գեղեցկությունը։ Բայց 2018 թվականի մայիսին այն գնողները ինտուիտիվ կերպով հասկացել են դրա չօգտագործված ներուժը և առաջարկել հղկել քարը, բարձրացնել մաքրությունը և գույնի հագեցածությունը: Ավելի քան տասն ամսվա տքնաջան աշխատանքի՝ հղկման արդյունքում քարը կորցրել է ընդամենը 0,13 կարատ քաշ, ուստի, հիմա էլ ադամանդի քաշը՝ 6,03 կարատ, մնում է բավականին տպավորիչ։

Ֆարնեզե ադամանդի իրական գույնի բացահայտումը հղկման միջոցով դարձել է ստեղծագործական ըմբռնման միայն առաջին քայլը, ոսկերչական տան համար կարևոր է եղել այն տեղադրել նման եզակի քարին արժանի զարդի մեջ: Bvlgari-ի դիզայներները մշակել են զարդերի մի շարք տարբերակներ, որոնք կարող են բարձրացնել ադամանդի գեղեցկությունը: Հիանալի առաջարկվող լուծումներից մեկը ներառել է տիարայի և վզնոցի համադրությունը՝ մեջտեղում՝ ադամանդը։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում