ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (5 ՄԱՐՏԻ). «Սառը պատերազմի» սկիզբը, Բոստոնյան սպանդը, լեհ մտավորականների ոչնչացումը. «Փաստ»
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
ՏՈՆԵՐ ԵՎ ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ
Իրան՝ Ծառ տնկելու օր։
Ղրղզստան՝ Դատական համակարգի աշխատողների օր։
ՀԱՅ-ՀԱՅԱՍՏԱՆ
1873 — ծնվել է բանասեր, հրատարակիչ Թեոդիկը (Թեոդորոս Լապճինճյան)։
1905 — ծնվել է քիմիկոս, դոկտոր Սերոբեր Եղիկյանը։
1909 — վախճանվել է նշանավոր աշուղ Ջիվանին։1927 — Բեյրութում հրատարակվել է «Ազդակ» շաբաթաթերթը, որը հետագայում դարձել է օրաթերթ։
1932 — ծնվել է նկարիչ, արվեստաբան Հենրիկ Իգիթյանը։
1959 — ծնվել է հասարակական, քաղաքական և զինվորական գործիչ, ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար, նախկին վարչապետ, Հայաստանի ազգային հերոս Վազգեն Սարգսյանը։
1962 — ծնվել է ֆրանսահայ դերասան, «Արամ», «Արարատ» ֆիլմերի գլխավոր դերակատար Սիմոն Աբգարյանը։
2003 — Ռոբերտ Քոչարյանը երկրորդ անգամ ընտրվել է Հայաստանի նախագահ։
2007 — IBF և IBO վարկածներով բռնցքամարտի աշխարհի չեմպիոն Վիկ Դարչինյանը պաշտպանել է իր տիտղոսը՝ պարտության մատնելով աշխարհի նախկին չեմպիոն մեքսիկացի Վիկտոր Բուրգոսին, որը մենամարտից հետո հայտնվել է հիվանդանոցում։
2010 — Օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի բեմում հանդես է եկել Էմիր Կուստուրիցան իր The No Smoking Orchestra խմբով։
2013 — որպես էպոսագետ ներկայացող նախագահի նախկին թեկնածու Վարդան Սեդրակյանը կալանավորվել է ԱԻՄ առաջնորդ Պարույր Հայրիկյանի դեմ իրականացված մահափորձի առնչությամբ։
2023 — ադրբեջանական զինուժի դիվերսիոն խումբը Արցախի «Խայփալու» կոչվող տեղանքում թիրախավորել և կրակ է բացել ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության անձնակազմի հերթափոխի մեքենայի վրա, զոհվել է ոստիկանության 3 ծառայող։
ԱՇԽԱՐՀ
1133 — ծնվել է Անգլիայի թագավոր Հենրի II Պլանտագենետը։
1512 — ծնվել է ֆլամանդացի քարտեզագիր, մաթեմատիկոս, փիլիսոփա Գերհարդ Մերկատորը։
1534 — վախճանվել է իտալացի նկարիչ Կորեջիոն։
1558 — բժիշկ Ֆրանցիսկո Ֆերնանդեսը Իսպանիայի թագավոր Ֆիլիպ II-ի կողմից ուղարկվել է Մեքսիկա՝ եվրոպացիներին անհայտ բույսերը և սնունդը ուսումնասիրելու համար. այդ օրը համարվում է Եվրոպայում ծխախոտի հայտնման օր։
1770 — տեղի է ունեցել «Բոստոնյան սպանդը». Բոստոնում անկարգությունների ժամանակ անգլիացի զինվորները կրակ են բացել քաղաքի բնակիչների ուղղությամբ, որի արդյունքում զոհվել է հինգ մարդ։
1792 — Ֆրանսիայի հեղափոխական կառավարությունը փակել է Սորբոնի համալսարանը և երկրի բոլոր աստվածաբանական ֆակուլտետները։
1827 — վախճանվել է իտալացի ֆիզիկոս և քիմիկոս Ալեսանդրո Վոլտան, որի պատվին է կոչվել «վոլտ» չափման միավորը։
1854 — ծնվել է լոնդոնցի կին գործարար Ռութ Բելվիլը, որն իր հաճախորդներին ժամանակ է վաճառել։
1868 — Անգլիայում արտոնագրվել է ստեպլերը։
1871 — ծնվել է հրեական ծագումով գերմանացի տնտեսագետ և փիլիսոփա Ռոզա Լյուքսեմբուրգը։
1913 — ծնվել է հնդիկ դասական երգչուհի Գանգուբայ Հանգալը։
1933 — Ադոլֆ Հիտլերի նացիստական կուսակցությունը Գերմանիայի Ռայխսթագի ընտրություններում հավաքել է ձայների 43,9 %-ը։
1940 — խորհրդային ղեկավարությունն արձակել է 25 700 լեհ մտավորականների ոչնչացման հրաման։
1940 — վախճանվել է ռուս կոմպոզիտոր, թավջութակահար, ավելի ուշ՝ կառավարիչ, արդյունաբերող և գործարար Ալեքսեյ Դավիդովը։
1946 — Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլը ԱՄՆ-ի Միսսուրի նահանգի Ֆուլտոն քաղաքում ելույթի ժամանակ արտասանած ճառում ասել է, որ Եվրոպայի վրա իջել է «երկաթյա վարագույր». սկսվել է «սառը պատերազմը»։
1947 — վախճանվել է իտալացի դաշնակահար, կոմպոզիտոր Ալֆրեդո Կազելլան։
1953 — վախճանվել է ռուս նշանավոր կոմպոզիտոր և դաշնակահար Սերգեյ Պրոկոֆևը։
1953 — վախճանվել է խորհրդային քաղաքական գործիչ, ԽՍՀՄ երկրորդ ղեկավար Իոսիֆ Ստալինը (Ջուղաշվիլի)։
1958 — կատարվել է Յակ-28 ինքնաթիռի առաջին թռիչքը։
1979 — ամերիկյան «Վոյաջեր-1» տիեզերանավն իրականացրել է Յուպիտեր մոլորակին առավելագույն մոտեցումը։
1989 — «Disney Channel» հեռուստաալիքով կայացել է «Չիպն ու Դեյլը շտապում են օգնության» մուլտսերիալի պրեմիերան։
1997 — մեկ քառորդ դար անց Հարավային և Հյուսիսային Կորեաները նստել են բանակցությունների սեղանի շուրջ։
2000 — աշխարհում առաջին անգամ անգլիացի գիտնականները իրականացրել են խոզերի կլոնավորման հաջողված օպերացիա։
2013 — վախճանվել է Վենեսուելայի նախագահ Ուգո Չավեսը։
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
