Ոչ ոք չգիտի, թե ինչպես է հաշվարկվել երեխաներին տրվող նպաստների չափը

«Էություն» իրավաբանական և հոգեբանական կենտրոն ՀԿ-ի և «Կանանց կենտրոն» ՀԿ-ի համատեղ ջանքերով իրականացվել է «Պետական նպաստների մասին» ՀՀ օրենքի դրույթների ուսումնասիրություն: Բացի այդ, ուսումնասիրվել է նաև հղիության ընթացքում, երեխայի ծննդյան և երեխայի խնամքի համար տրամադրվող նպաստների չափերի հաշվարկմանը վերաբերող հարցեր, ինչպես նաև դրանց մասին հասարկության իրազեկման մակարդակը և նպաստներին վերաբերող այլ խնդիրներ:

Պարզվել է, որ եթե հետծննդյան միանվագ նպաստի մասին ազգաբնակչությունը հիմնականում իրազեկված է, ապա հունվար ամսից գործող չաշխատող մայրերին տրամադրվող «Նախածննդյան» նպաստի մասին բոլոր շահառուները չէ, որ տեղեկացված են: Եվ արդյունքում, անիրազեկության պատճառով ժամանակին չեն կարողանում դիմել սոցիալական տարածքային կենտրոններ, որի հետևանքով էլ շատերն իրականում զրկվում են իրենց հասանելիք 126 600 դրամ նպաստը ստանալու իրավունքից:

Բացի այդ, ուսումնասիրվել էր նաև, թե ինչ սկզբունքով է հաշվարկվել չաշխատող մայրերին տրվող, հետծննդյան միանվագ և աշխատող մայրերի երեխաներին տրվող հետծննդյան ամենամսյա նպաստների չափերը:

«Մեր նպատակն էր ուսումնասիրել այն խնդիրները, որոնք առկա են այս դաշտում: Հետաքրքիր էր պարզել նաև, թե նշված երեք նպաստների չափն ինչ սկզբունքով է հաշվարկվել: Բացի այդ, կարևոր էր պարզել դրանց մասին հասարակության իրազեկվածության մակարդակը և նաև տեղեկանալ, թե ինչ առաջարկություններ ունեն երիտասարդ մայրերը»,- Orer.am-ի հետ զրույցում ասաց Լիլիթ Ադիբեկյանը:

Բացի այդ, խնդիր է դրված եղել պարզելու, թե ինչու է աշխատող մայրերին տրվող ամսական նպաստի չափը երկար տարիներ շարունակում մնալ նույնը՝ 18 հազար դրամ:

Ուսումնասիրության արդյունքում պարզվել է, որ նշված 18 հազար դրամը հաշվարկվել է այն ժամանակ, երբ կառավարության որոշման համաձայն ՀՀ-ում նվազագույն աշխատավարձը կազմել է 18 հազար դրամ:

«Խնդիրն այն է, որ երբ ընդունվել է օրենքը, այդ ժամանակ վճարվող նպաստի չափը և նվազագույն աշխատավարձը իրար հավասար են եղել, բայց ներկայում նվազագույն աշխատավարձը մի քանի անգամ ավելացել է: Փոխվել է նաև նվազագույն սպառողական զամբյուղի համար նախատեսվող գումարի չափը, սակայն երեխային տրվող նպաստի չափը մնացել է նույնը»,- ասում է Լ.Ադիբեկյանը:

Նշենք նաև, որ կառավարության համապատասխան որոշումներով ֆիքսված այդ գումարների չափի հաշվարկման մեխանիզմները նույնպես չկան: Այդ մասին կազմակերպությունների հարցումներին ի պատասխան պատկան պետական մարմինների ներկայացուցիչները տվել են գրեթե նույն պատասխանը, թե այն հաշվարկվել է՝ հաշվի առնելով երկրի բյուջեի հնարավորությունները:

Այսինքն, ստացվում է, որ ո՛չ օրենսդիր, ո՛չ էլ գործադիր մարմինների ներկայացուցիչներն այդպես էլ չեն կարողացել հիմնավորել, թե իրականում ինչ սկզբունքով է այն հաշվարկվել :

«Մենք այսօր ցանկություն ունեինք ԱԺ-ի և ՀՀ սոցապնախարարության ներկայացուցիչներին ցույց տալ մեր մտահոգությունները և փորձել համագործակցելով նրանց հետ, հասնել այն բանին, որ վերանայվեն նշանակված նպաստների չափերը: Եվ բարեբախտաբար, երկխոսությունը ստացվեց, քանի որ նրանք իրենց ելույթներում ասացին, որ պատրաստ են համագործակցել մեզ հետ, որը բավականին մեծ քայլ է, ինչը հնարավորություն կտա համատեղ ուժերով լուծել ուսումնասիրության միջոցով վեր հանված խնդիրները»,- ասաց Լ.Ադիբեկյանը:

Ա.Գրիգորյան