Վերջին օրերին Փարիզում տեղի ունեցած դաժանագույն իրադարձությունները վկայում են այն մասին, որ կրոնական հողի վրա իրականացվող տեռորիստական ակտերը դեռևս չեն հեռացել համաշխարհային քաղաքական արենայից և լրջագույն գործոն են անգամ Եվրոպայի սրտում:
Նշենք՝առաջին անգամը չէ, որ Փարիզը դառնում էր կրոնական ահաբեկչության թիրախ: Մինչ երգիծական ամսագրի վրա կատարված հարձակումը, վերջին խոշոր ակտը տեղի է ունեցել 1995 թվականին: Այդ ժամանակ ալժիրական «Ալ-Ջամաա» իսլամական տեռորիստական կազմակերպությունը երկրի մայրաքաղաքում իրականացրեց մի շարք պայթյուններ: Առաջին պայթյունը տեղի ունեցավ մայրաքաղաքի մետրոյում, որի արդյունքում զոհվեց 7 մարդ և ևս 84-ը վիրավորվեց: Երկրորդը՝ Ելիսեյան դաշտերում, որտեղ վիրավորվեց 17 մարդ: Երրորդն իրականացվեց Բաստիլիա հրապարակում գտնվող շուկայում:
Եվ այսպես, չխորանալով հարձակման մանրամասների մեջ, համաձայնենք, որ դրա առիթը Մուհամադ մարգարեի ծաղրանկարներն են, իսկ պատճառները թերևս ավելի խորն են՝ մասնավորապես Կենտրոնական Եվրոպայում Իսլամական էքստրեմիստական տարրի ներկայության ապահովման միտումը: Մի շարք վերլուծաբաններ շրջանառության մեջ են պահում այն տեսակետները, թե սա «Իսլամական ռևանշիզմի» ակնհայտ դրսևորում է կամ Իսլամը առհասարակ վտանգավոր երևույթ չէ, իսկ շարքային խաղաղասեր մուսուլմաններին չպետք է շփոթել ծայրահեղական մոլեռանդների հետ:
Բնականաբար, աշխարհում ապրող շուրջ 1 միլիարդ 500 միլիոն մուսուլմաններին տեղին չէ դիտարկել որպես միջազգային տեռորիզմի աղբյուր, բայց պատմա-կրոնագիտական ուսումնասիրությունները փաստում են, որ Իսլամը` որպես համակարգ, օժտված է բնական ծայրահեղականությամբ: Պատճառն այդ կրոնի ի սկզբանե քաղաքականացումն է: Իր հարցազրույցներից մեկում Իմամ Խոմեյնին այն հարցին, թե ի՞նչ կապ ունի Իսլամը քաղաքականության հետ, նա պատասխանեց. «Իսլամը ոչ այլ ինչ է, եթե ոչ քաղաքականություն»: Այսինքն` Իսլամում գոյություն չունի աշխարհիկ և հոգևոր իշխանությունների տարանջատում: Կրոնն իր բոլոր ինստիտուտներով հանդերձ վերահսկում է հասարակության կենցաղը, պետության ներքին և արտաքին քաղաքականությունը, մշակույթը, իրավունքը, մարդկանց միջանձնային փոխհարաբերությունները և այլն: Դեռևս Մուհամադի ժամանակներից սկսած, կյանքի բոլոր ոլորտները հիմնված են եղել իսլամի հիմնական դրույթների և Շարիաթով սահմանված օրենքների վրա, ինչն էլ մեխանիկորեն ստեղծում է ամբողջատիրական համակարգ: Իսլամական ամբողջատիրությունը ենթադրում է ումմայի մաքրակրոնություն և նրա յուրաքանչյուր անդամի կենցաղի կոշտ վերահսկողություն: Այս երևույթը նույնիսկ իրականացվում է պետական բարձր պաշտոնյաների մակարդակով:
Ամբողջատիրության հետ միասին Իսլամին բնորոշ համակարգային սպեցիֆիկ որակներից է քարոզչական ագրեսիան, որին պատմական զարգացման տարբեր փուլերում զուգորդել է նաև ռազմական ագրեսիան, և հենց այս երկու կարևորագույն ուղենիշներն են հանդիսացել Իսլամի տարածման և զարգացման հիմնաքարերը: Եվ պատահական չէ, որ իր ձևավորման հենց սկզբից այն ընթացել է դաժանագույն պատերազմների և հավատքը սրի ուժով տարածելու ճանապարհով: Իսլամը՝ որպես համաշխարհային կրոն, օժտված էր դրանց բնորոշ ունիվերսալ հատկանիշներով: Օրինակ` Ղուրանում մենք երբեք չենք կարող հանդիպել այնպիսի մի այաթի, որը դիմում է հենց արաբներին, այլ ընդհակառակը՝ Մուհամադի և ոչ միայն նրա՝ ուղղակի, թե անուղղակի քարոզների խոսքերը վերաբերում են մարդկությանը, որի արդյունքում առաջնային է դառնում իսլամի տարածման հրամայականը: Եվ պետք է փաստել, որ Իսլամի՝ ամբողջ աշխարհում հաղթանակի հասնելու գաղափարն է Ջիհադի դրոշի ներքո ֆանատիկ բանակներին կամ ներկայիս էքստրեմիստներին առաջնորդում տեռորիստական ակտերի: Բացի այդ, նրանք համոզված են, որ իրենց այդ ճանապարհին ունեն «վերբնականի օգնությունը և աջակցությունը», և իրենց պայքարի համար ստանալու են համապատասխան երկնային հատուցում:
Ինչպես նշեցինք վերևում, իսլամական ծայրահեղական շրջանակների մոտ լայնորեն տարածված է նաև «Ռևանշիզմի» մտայնությունը: Այսինքն, նրանց կարծիքով Իսլամը տանուլ է տվել «արևմուտքի» դեմ պայքարում, իրենց հասարակությունը ժամանակին գաղութացվել է, տնտեսական և քաղաքական բնագավառներում հետընթաց արձանագրել, իսկ այժմ անհրաժեշտ է ուշքի գալ և ոչնչացնել «Ալլահի» հակառակորդներին: Իսկ այդ պայքարի համար, որը սկսվել է մոտ անցյալ դարի 50-ական թվականներից հետո, չկա առավել հարմար տարբերակ, քան տեռորիզմն է: Այդ պայքարի թերևս կենտրոնական գաղափարախոսներն են համարվում Հասան ալ-Բանան և Սաիդ Քութբը (Մուսուլման եղբայրներ):
Թերևս այս վերլուծությունների հետ միասին բերվում են քաղաքական այլ պատճառներ ևս, որոնք նույնպես ահռելի ազդեցություն կարող են թողնել նման իրադարձությունների զարգացման վրա, բայց առանցքային պատճառներն այս պատմական դրույթներն են, որոնք Իսլամի հետ միասին տեղափոխվել են 21-րդ դար և ադապտացվել նոր ժամանակների առանձնահատկություններին:
Իսլամական իրավունքի համաձայն, պատկերներ արտացոլելը առհասարակ արգելվում է, իսկ ինչ վերաբերում է մարգարեին, ապա արգելված է անգամ նրա շողքը կրկնօրինակել. էլ ի՞նչ ասել ծաղրանկար պատրաստելու մասին: Չնայած չի կարելի ասել, որ Դանիայում պատրաստված ծաղրանկարները, ԱՄՆ-ում պատրաստված ֆիլմը, ինչպես նաև ֆրանսիական ամսագրի ծաղրանկարները համընդհանուր հիստերիա առաջ բերեցին իսլամական աշխարհում: Նման դեպքերում հիմնականում գործնական քայլերի են դիմում Ալ -Ղաիդան և մյուս սալաֆիական խմբավորումներն ու դրանց հետևորդները: Բացի այդ պետք է շեշտել, որ այդ կրոնն ամբողջությամբ խարսխված է Մուհամադի վրա: Պատահական չէ, որ միլիոնավոր մուսուլմաններ փորձում են նրան կրկնօրինակել անգամ մեր օրերում :
Կարպիս Փաշոյան, վելուծաբանOrer.am
Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook
''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes
Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBank
Moody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook
''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram''
Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure
IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026
Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBank
Wildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase Service
ZCMC Joins the United Nations Global Compact
Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee
From Small Steps to Big Changes: “The Power of One Dram” Turns 6
Junius is back — with a new tournament and valuable prizes
Ameriabank and FMO Sign EUR 120 Million Agreement to Support MSMEs and Advance Green Finance in Armenia
International Children’s Day with EU and “Armenian Virtuosos”
There is widespread FEAR [in Armenia] — Ex-Defense Minister Arshak Karapetyan
Firebird’s AI Megaproject Enters Final Stage of Phase One Construction
0% Commission on Leveraged Share Purchases via the ARARATBANK Trading Platform
Customer Appreciation Day in Gyumri: IDBank
Solis CJSC, managed by Amber Capital and combining a portfolio of solar power plants, issues bonds
Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in a Panel Discussion at RISE Powered by Silicon Mountains
Simple Talks: A Fresh Take on Finance with AraratBank
Ameriabank Won in 4 Categories at AMX Awards 2026
Idram Becomes a Partner of “Little Mher”
Unibank has launched instant transfers by phone number
Unisport Crowned Armenian Futsal Premier League Champion
On May 30, "Unisport" will compete for the title of the Armenian champion
With IDBank’s Support, Ian Gillan and Tony Iommi Awards Established at Gyumri Music School No. 6
An unforgettable day instead of toys: June 1st guide from Idram&IDBank
Unibank Issues Perpetual Bonds with a 13.25% Annual Yield for Shareholders
IDBank Presented It’s Vision for Social Responsibility at Impacture 2026
Unibank will not increase fixed-adjustable interest rates on loans secured by real estate
Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in the Impacture 2026 Conference
“We are switching you to 5G, type a command”: IDBank warns about a fraud disguised as a “network update”
Ucom and staff.am Bring Together Armenia’s Business Leaders at Executive Offsite Vol.1
Ameriabank and ADB Signed a $100 Million Agreement to Expand Micro, Small, and Medium-Sized Enterprise and Green Finance in Armenia
Love Is… card from Unibank can win a trip to Paris
Learn by Playing. A Series of Financial Literacy Games with Idram, IDBank and “Novosti-Armenia”
Ucom and the Microsoft Innovation Center Collaborate on Cybersecurity Education
Unisport – Armenian Futsal Cup holder
Summer starts with iced coffee, what if it brings bonuses too? Idram&IDBank
AraratBank reduces loan interest rates for around 400 reliable SME customers
Team Holding Announces the Launch of the Third and Final Placement Phase of USD Bonds. Underwriter - Freedom Broker Armenia
Unibank Launches Biometric Identification in UNIMobile App
Unisport reaches the finals of the Futsal Armenian Cup and Premier League
IDBank was the strategic partner of the “Women in Leadership Forum & Awards 2026”
Unibank Launches Fee-Free Online Payroll Card Issuance
Ucom Supported the First-ever Western Asia Regional FPV Drone Race in Armenia
Protect Yourself from Fraud: Safety Tips from AraratBank
Unibank Offers 50% Discount on Cards During Weekends 
ZCMC CJSC general director R.N. Khudoli on the օccation of Internatioanal Labour day
World Bank Armenia has organized discussion on facilitating women’s wider engagement in sectors that have been traditionally male dominated in the country
On the occasion of International Women's Day ZCMC employees were awarded
ZCMC declares, that the Russian company GeoProMining LLC has never been and is not currently a shareholder of the Company, nor does it have any stake in the Company's ownership structure
No international support and no organization to take real steps to prevent decades of cultural, ethnic and religious hostility towards Armenians and their heritage. Anna Kostanyan
''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes
1
ZCMC Joins the United Nations Global Compact2
Wildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase Service3
''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram''
4
Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee
5