Yerevan, 23.March.2026,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Futsal tournament Galaxy Champions League 2024 kicks off Unibank is now a regular partner of “Pan-Armenian intellectual movement” IDBank issued another tranche of dollar bonds Green Iphone on the best credit terms at green operator's stores UCOM Provided technical assistance to Shengavit administrative district AMD 9,808,684 to the "City of Smile" Charitable Foundation. The next beneficiary of "The Power of One Dram" is known Unibank offers a “Special” business loan with an interest rate of 8.5% per annum IDBank implements the next issue of nominal coupon bonds Flyone Armenia will start operating regular direct flights Yerevan-Moscow-Yerevan New movie channels in Ucom and good news for unity tariff subscribers


Գայթակղիչ բարիկադնե՞ր, թե՞ տաղտկալի պետականաշինություն

Analysis

ՀՀ ընդդիմադիր դաշտի որոշակի շրջանակներում գերակշռող է դարձել այն մտայնությունը, որ իշխանությունների կողմից սանձազերծած բռնություններին պետք է պատասխանել նույն կերպ. այն է՝ բռնություններով, ստեղծել դիմադրության ամուր օղակ, որը և, ըստ էության, պետք է հանդիսանա իշխանությունների կազմաքանդման և հեռացման գործընթացի հաջողության հասնելու գրավականը:  

Արմատական քաղաքացիական խմբավորումների և ժողովրդական որոշակի զանգվածների համար դա ընդունելի գործելաոճ է, քանզի տարիներ շարունակ իշխանությունների կողմից անխնա հարստահարվող և ցասումով լցված մարդիկ պարզապես այլ ելք չեն տեսնում: Բռնության ճանապարհով ընթանալու վերոնշյալ խմբերի միտվածությունն որոշակի դեպքերում կարելի է արդարացնել, բայց, երբ նմանատիպ լոզունգներով է հանդես գալիս ի սկզբանե պետականաշինության հայեցակարգեր ներկայացնող ընտրախավը (կամ ընտրախավի հավակնություններ ունեցող ուժը), ապա այս դեպքում գործ ունենք արդեն իր մեջ տարաբնույթ մարտահրավերներ պարունակող, պայթունավտանգ մի խնդրի հետ: 

Խնդիրն ավելի քան պարզ է. պետականաշինությունը և բռնությունն իրար հակասող կատեգորիաներ են և ոչ մի կերպ չեն կարող մեկտեղվել՝ անկախ նրանից, թե հակամարտող կողմերից որ մեկն է առաջինը հարվածել՝ իշխանությունը, թե՞ ընդդիմությունը: 

Հեղափոխական շարժման «գաղափարական հայրերից» մեկն առանձնացնում է Հայաստանի մոնոէթնիկ հասարակություն ունենալու հանգամանքը և հիմնավորում, որ, դրանից ելնելով, հնարավոր չէ երկրում «մայդան» կամ էլ քաղաքացիական պատերազմը սանձազերծել: Թերևս, վերոնշյալ դրույթի հետ մասամբ կարելի է համաձայնել՝ միայն քաղաքացիական պատերազմի բացառման տեսանկյունից, քանի որ հասարակությունը ոչ միայն մոնոէթնիկ է, այլև դրանում գրեթե չկան դասակարգային, գաղափարաբանական անլուծելի հակասություններ, որոնք կարող են կտրուկ բախման հանգեցնել: Բայց անգամ էթնիկական, կրոնական, գաղափարաբանական և դասակարգային կոնֆլիկտների բացակայության դեպքում «բռնությանը բռնությամբ հակադարձելու» թեզը չի կորցնում իր վտանգավորությունը և հղի է լուրջ սպառնալիքներով, քանի որ հեղափոխական գործիչը, ներկայացնելով մեդալիոնի միայն մի կողմը, հաշվի չի առնում սոցիալ-տնտեսական և հասարակական սուր հակասությունների առկայությունը, որոնք ի զորու են ներսից պայթեցնել անգամ մոնոէթնիկ պետությունը՝ իր ողջ կառուցվածքներով հանդերձ:

Երբ ընդդիմադիր ուժն առաջ է քաշում պետականության փրկության անհրաժեշտությունը, դնում է կոնկրետ վերջնաժամկետ և հավելում, որ դրա իրագործման ճանապարհին իշխանությունների կողմից հրահրվող բռնությունները կստանան համարժեք պատասխան, ապա տվյալ դեպքում քաղաքական թիմը մի քանի կողմից հայտնվում է շրջափակման մեջ:

  • Առաջին դեպքում մեծ է հավանականությունը կուլ գնալ հենց այդ բռնություններին, քանի որ, չունենալով բավարար ռեսուրսներ, իշխանությունների հետ մտնելով կոշտ դիմակայության մեջ, կարող է միանգամից կազմաքանդ լինել: Այս դեպքում քիչ է հավանականանությունը ստանալ ժողովրդական լայն սատարում, քանի որ կար չհիմնավորված վստահություն, փրկագործական արկածախնդրություն և նույնիսկ վերջնաժամկետ, բայց չկար ամենակարևորը՝ քաղաքական արդյունք: Սա էլ կլինի այն անհաղթահարելի անջրպետը, որը կբաժանի ժողովրդական զանգվածներին և առաջին իսկ արկածային բախման արդյունքում ծվեն-ծվեն եղած շարժմանը:

  • Պատմական պրակտիկան ցույց է տալիս` բռնությունը և դրա միջոցով իշխանության գրավումն օրինաչափորեն կանխարգելում են պետականաշինության աստիճանական պրոցեսը և, որպես կանոն, արձանագրում հետընթաց՝ տևական ժամանակ նախապատրաստված գործընթացները տանելով այնտեղ, որտեղից դրանք սկսվել էին: Բռնությունը նման է ժանտախտի, այսինքն՝ ոչ ոք չի կարող կանխատեսել դրա ընդգրկման տևականությունը և տարածման սահմանները: Որպես կանոն, այն ընդգրկում է հասարակական գրեթե բոլոր շերտերը և ի վերջո հանգեցնում անսանձ տեռորի: Բոլորը կռվում են բոլորի դեմ, և արդյունքում՝ բռնությանը կուլ են գնում հենց նրանք, ովքեր ի սկզբանե բռնություն գործադրելու կոչեր էին անում:

    Այսպիսով՝ բռնությունը` որպես քաղաքական պայքարի միջոց, բոլոր դեպքերում չի կարող արդարացված լինել: Այն կարող է լուծել միայն կարճաժամկետ, առօրեական խնդիրներ՝ ապահովելով վտանգավոր և ալեկոծվող խաղաղություն, որը կարող է պայթել ամենաչսպասված ժամանակամիջոցին: Իսկ երկարաժամկետ, քաղաքակրթական խնդիրների կարգավորման գործընթացներն ոչ միայն առաջընթաց չեն արձանագրի, այլև կտեղաշարժվեն ի շրջանս յուր սկզբունքով: Ընտրությունը մերն է. կարճաժամկետ, բայց գայթակղիչ բարիկադնե՞ր, թե՞ երկարաժամկետ, բայց «տաղտկալի» պետականաշինություն: 

    Կարպիս Փաշոյան

    Orer.am, վերլուծական

AraratBank Donates Proceeds from "Armenian Legends and Poems" to the City of Smile Foundation The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the DiasporaNew Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange 2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyanIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, California