«Հասկանալով հանդերձ, որ Նիկոլ Փաշինյանը կործանման է տանում մեր երկիրը, հունիսի 7-ին ընտրատեղամաս չներկայանալը հավասարազոր է նրան ընտրելուն». «Փաստ»
Интервью
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Ցայտնոտային խոսք ու վարքագիծ, ագրեսիա, մրցակից քաղաքական ուժերին և գործիչներին տարբեր էպիտետներով որակումներ տալու սովորություն։ Նախընտրական այս շրջանում իշխող քաղաքական ուժի և նրա ղեկավարի քայլերին այլ բնորոշում տալը բարդ է։ Եվ ավելի հաճախ ընդդիմադիր քաղաքական գործիչները ստիպված են լինում այս կամ այն կերպ արձագանքել իրենց հասցեին հնչող մեղադրանքներին կամ խոսույթին՝ մի կողմ թողնելով իրենց նախընտրական ծրագրի ներկայացումը։ «Հաղթողի» դիրքերից հանդես եկող ուժի այս վարքագիծն ինչո՞վ է պայմանավորված։
«ՀայաՔվե» ազգային քաղաքացիական միավորման անդամ Մենուա Սողոմոնյանը նշում է՝ սա մի քանի հանգամանքով է պայմանավորված։ «Առաջինը՝ ագրեսիվ այն հռետորաբանությունը, որն առկա է, սպառնալից արտահայտությունները և այդ ագրեսիվ, հիստերիկ վարքագիծը շատ ուղղակի ազդակ են պետական բոլոր մարմիններին՝ իրենց իրավասությունների շրջանակներում և նույնիսկ իրավասություններից դուրս աջակցելու «Քաղաքացիական պայմանագրին» և խոչընդոտելու, ճնշելու ընդդիմադիր ուժերին։ Պատկերացրեք, օրինակ՝ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի անդամներին, ընտրատարածքային ընտրական հանձնաժողովների անդամներին, Հանրային հեռուստատեսության ղեկավարությանը, Հեռուստատեսության և ռադիոյի հանձնաժողովի անդամներին, ուժային կառույցների անդամներին, դատարաններին, դատախազներին։ Երբ այդպիսի սպառնալից արտահայտություններ են անում, բոլոր իմ թվարկած կառույցների ղեկավարները, մարդիկ ինչ-որ ուղերձներ ստանո՞ւմ են, թե՞ չեն ստանում, սա իրենց համար ինչ-որ բան նշանակո՞ւմ է, թե՞ չի նշանակում։ Սա նշանակում է, արդյո՞ք, որ, օրինակ՝ իրավապահ մարմինները պետք է ամենայն մանրակրկտությամբ տնտղեն, գործեր «գտնեն», սարքեն այն ուժերի նկատմամբ, որոնց մասին Փաշինյանը այսպես ագրեսիվ ձևով արտահայտվում է։ Եվ հակառակը՝ ՔՊ-ի կողմից ակնհայտ խախտումների հանդես գալու պարագայում արդյո՞ք այդ կառույցները չպետք է անտեսեն դրանք։ Կարծում եմ՝ սա կարևորագույն հանգամանքներից մեկն է։ Եվ դրա վկայությունն է նաև այն, որ «Քաղաքացիական պայմանագիրը» ներկայացրել է բացահայտ հակասահմանադրական ու հակաիրավական նախընտրական ծրագիր, որի առնչությամբ պատկան մարմինները, կարծես, ոչինչ չեն անում, «բերանները ջուր լցրած», «ձեռքները կապած» նստած են։ Բացահայտ հակասահմանադրական, սահմանադրական կարգը խախտող դրույթներ այստեղ կան։ Սա առաջինը։
Երկրորդ հանգամանքը պայմանավորված է այն նպատակով, որն իրենք փայփայում են, այն է՝ քաղաքականությունը էլ ավելի կեղտոտ միջավայր դարձնելը, հատկապես երիտասարդներին դրանից էլ ավելի հեռու պահելը։ Նրանց մի մասը 2018 թվականին օգնել են, որ Փաշինյանն իշխանության գա, և այժմ խիստ հիասթափված են։ Միևնույն ժամանակ, որոշ ընդդիմադիր ուժեր այդ երիտասարդների մի մասի համար գուցե համոզիչ են, մի մասի համար գուցե համոզիչ չեն։ Եվ անընդհատ տեղի է ունենում այդ ընդդիմադիր ուժերի նաև սուբյեկտիվ ձևով սևացումը, կեղտոտումը իշխանությունների կողմից, որպեսզի հատկապես երիտասարդներին, ովքեր ավելի շատ են տիրապետում տեղեկատվության այլընտրանքային աղբյուրներին և իրենց ընտրությունը կատարելիս ավելի ռացիոնալ կլինեն, հեռու պահեն ընտրական գործընթացներից։ Կա նաև երրորդ հանգամանքը՝ որ ավելանա վախի մթնոլորտը։ Այսինքն, վախեր առաջացնել բոլոր այն մարդկանց շրջանում, ովքեր, օրինակ՝ հանրայնորեն հանդես կգային և ընդդիմության օգտին կխոսեին կամ կքննադատեին այս իշխանություններին, կամ եթե մտադրություն կունենային ներքին կոմունիկացիայի, ներքին հաղորդակցության մեջ իրենց բարեկամներին, հարազատներին, հարևաններին, համագյուղացիներին, ենթադրենք, քարոզելու ինչ-որ ընդդիմադիր ուժի օգտին կամ ի վնաս «Քաղաքացիական պայմանագրի»։ Պարզ ասած՝ նպատակն է, որ մարդկանց շրջանում վախեր առաջանան, և նրանք այդպիսի հնարավոր նպատակներից, նախաձեռնություններից հետ կանգնեն»,- նկատում է մեր զրուցակիցը։
Ընդգծում է՝ այլ հանգամանքներ էլ կան։ «Նա իրեն հանգիստ է զգում, որովհետև թիկունքին ունի Էրդողանի, Ալիևի պես գործընկերներ, որոնք նրան աջակցում են, տոն են տալիս նրա ահաբեկող հայտարարություններին՝ կապված պատերազմի հետ, և հարկ եղած ժամանակ կարող են նրան օգնության հասնել՝ գործով ապացուցելով իր այդ թեզը, որ իր ընտրվելն անհրաժեշտ է խաղաղության համար, և չընտրվելը կարող է պատերազմ բերել։ Ունի նաև աշխարհաքաղաքական հենարաններ տարբեր տեղերում՝ և՛ եվրոպական մայրաքաղաքներում, որտեղ այդքան աչք են փակում իր ակնհայտ հակաիրավական գործողությունների վրա, և՛ Անկարայում, և՛ Բաքվում։ Ինչո՞ւ չէ, նաև ունի հենարաններ Մոսկվայում, որոնց այս պահին գուցե ձեռնտու չէ խառնվելը, ձեռնտու է այնպիսի Հայաստան, որը շարունակաբար զիջում է, և իրենց համար պայմանագրային պարտականությունների կատարման անհրաժեշտություն չի առաջացնում։ Այս ամեն ինչն է պայմանավորում նրա այս ագրեսիվ վարքը»։
«Իրավական» անվանվող զուտ քաղաքական գործընթացների տիրույթում ենք արդեն ամիսներ շարունակ։ Ձերբակալություններ, կալանավորումներ, խոսքի սահմանափակումներ, ճնշումներ։ Կարծիք կա, որ ընտրություններին ընդառաջ՝ մայիսին, դրանք կարող են նոր թափ ստանալ, բայց մյուս կողմից՝ նմանատիպ գործողությունները կարող են մարդկանց փողոց դուրս բերել։ Սողոմոնյանը դժվարանում է այս դիտարկմանը միանշանակ պատասխանել, բայց այսպես է արձագանքում. «Օգտագործելով պետական մարմինները՝ նա հետևում է հանրային տրամադրություններին, և որքան հանրային տրամադրությունները իր դեմ լինեն, այնքան նա ավելի է ապավինելու ճնշումների, ահաբեկումների մեխանիզմին»։
Զրույցի ավարտին անդրադառնում ենք հունիսի 7-ին խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցելու կարևորությանը։ Չէ որ հանրությունը տեսնում է, որ չընտրվելու դեպքում իշխող ուժն իրեն սպառնում է պատերազմով, իսկ նրա հռչակած «խաղաղության» շրջանակներում Ադրբեջանը հիմնահատակ ավերում է Ստեփանակերտի Սուրբ Աստվածամոր Հովանու Մայր տաճարը։ «Անչափ կարևոր օր է հունիսի 7-ը։ Ես ավելին ասեմ. մի քիչ կոպիտ կարող է հնչել, բայց իմանալ, որ ընտրություն է լինելու, հասկանալ, որ Փաշինյանը կործանման է տանում մեր երկիրը և չներկայանալ ընտրական տեղամաս, հավասարազոր է Նիկոլ Փաշինյանին ընտրելուն»,- եզրափակում է Մենուա Սողոմոնյանը։
ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ
Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
