Հե­տև­ե­լը բա­վա­րար չէ, պետք է ակ­տի­վո­րեն մաս­նակ­ցել. ե՞րբ է Հա­յաս­տա­նի իշ­խա­նու­թյու­նը սկսե­լու ակ­տիվ ար­տա­քին քա­ղա­քա­կա­նու­թյուն վա­րել. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Նախօրեին Հայաստանի արտգործնախարար Զոհրաբ Մնացականյանը պաշտոնական այցով մեկնել է Վրաստան, հանդիպումներ ունեցել այդ երկրի բարձրագույն ղեկավարության հետ: Քննարկվել են երկկողմ օրակարգի մի շարք հարցեր, պայմանավորվել ավելի մեծ ջանքեր գործադրել տնտեսական համագործակցության առկա մեծ ներուժի կիրառման ուղղությամբ, այդ թվում՝ տարածաշրջանային նոր ծրագրերի խթանման միջոցով:

Քննարկվել են նաև տարածաշրջանային անվտանգության, հակամարտությունների հետ կապված հարցեր: ԱԳՆ ղեկավարի՝ Վրաստան կատարած այցը բավական հետաքրքիր ժամանակաշրջանում է տեղի ունենում:

Հայաստանի ներքաղաքական զարգացումները վերջին շրջանում ստվերել են արտաքին քաղաքական խնդիրները, որոնք ոչ պակաս կարևոր են: Անգամ թվում էր, թե Հայաստանի ղեկավարությունն առհասարակ չի զբաղվում արտաքին քաղաքականությամբ` բացառությամբ մի քանի զբոսաշրջային այցերի: Երբ տարածաշրջանում բուռն զարգացումներ էին լինում, սրվում էին ռուս-վրացական հարաբերությունները, Իրանի և ԱՄՆ-ի միջև լարվածությունը խորանում էր, Հայաստանի վարչապետը մեկնում էր Սինգապուր և Վիետնամ, որտեղից տեղեկանում էինք միայն ծաղիկների հետ արված լուսանկարների և լավ ընթրիքների մասին: Մինչդեռ մեր տարածաշրջանում իրավիճակն իսկապես բավական լարված է:

Եթե Հայաստանը ժամանակին և օպերատիվ չարձագանքի նոր մարտահրավերներին, ապա կրկին հայտնվելու ենք զուտ արձանագրողի դերում: ՀՀ ԱԳ նախարարի՝ Վրաստան կատարած այցն այդ համատեքստում ուշ է արվում, բայց հուսանք՝ ոչ ուշացած:

Հարկ է նկատել, որ բավական լարվել են ոչ միայն ռուս—վրացական, այլև ադրբեջանավրացական հարաբերությունները հայտնի մի խնդրի շուրջ: Ադրբեջանը փաստացի ռազմակայան է կառուցել Վրաստանի սահմանի հարևանությամբ՝ Գարեջիի լեռան վրա:

Երկու երկրների միջև կա բանավեճ Գարեջիի վանական համալիրի պատկանելության շուրջ, որը վերջերս ստացել է առավել սուր բնույթ: Անշուշտ, Վրաստանի համար Ադրբեջանը համար մեկ առևտրային գործընկեր է և ներդրող, Թուրքիան ևս խոշոր տնտեսական գործընկեր է և շարունակում է լինել:

Վրաստանի աշխարհատնտեսական շահերը այսօր առավել քան երբևէ կապված են Ադրբեջանի և Թուրքիայի հետ: Սակայն որքան Վրաստանը շահում է այդ համագործակցությունից, որն արդեն դարձել է ռազմավարական, այնքան մեծացել է կախվածությունը նրանցից, ինչը թույլ չի տալիս Վրաստանին ազատորեն մանևրել: Վրաստանը չափազանց մեծ կախվածության մեջ է հայտնվել Թուրքիայից ու Ադրբեջանից, միակողմանի կախվածություն ունի ադրբեջանական գազից: Լինելով միաժամանակ Ռուսաստանի հետ հակամարության մեջ, որքան էլ տարօրինակ է, Վրաստանի համար էներգետիկ անվտանգության այլընտրանք է դառնում Հայաստանը:

Եթե վրաց-ադրբեջանական հարաբերություններն այն աստիճան սրվեն, որ Ադրբեջանը սպառնա դադարեցնել գազի մատակարարումը, ապա Վրաստանի փրկությունը Հայաստանն է, որի տարածքով կարող է ստանալ իրանական գազը: Եթե Վրաստանը հայտնվում է մի կողմից՝ Ռուսաստանի, մյուս կողմից` թուրք-ադրբեջանական տանդեմի շրջափակման մեջ, ապա Հայաստանը մեխանիկորեն դառնում է առանցքային փրկօղակ վրացիների համար: 

Ոմանք կասեն, որ Վրաստանը ելք ունի դեպի ծով, Եվրոպան կարող է աջակցել: Իհարկե, կարող է, սակայն այսօր Սև ծովը ոչ թե եվրոպական, այլ ռուսական և թուրքական ծով է, այնտեղ գերակայում է մի կողմից՝ ռուսական, մյուս կողմից` թուրքական նավատորմը: Եվ եթե խնդիր լինի Վրաստանին շրջափակելու ծովից, ապա դա շատ արագ կարող են անել: Այս իրողությունները վրացիները լավ հասկանում են:

Հետևաբար Հայաստանը առիթը չպետք է բաց թողնի` հիշեցնելու Վրաստանին, թե որքան կարևոր գործընկերներ ենք, որ շատ կարևոր է արտաքին քաղաքականության մեջ համաձայնեցված գործելը, որքան էլ ունենանք տարբեր առաջնահերթություններ: 

Թեև այսօր Հայաստանն ու Վրաստանը, փաստացի, հայտնվել են տարբեր ճամբարներում, սակայն առանց մեկը մյուսի ի զորու չեն հաղթահարել տարածաշրջանային բարդ մարտահրավերները: Հայ-վրացական համագործակցության օրակարգը պետք է լինի հենց միմյանց կամրջող ծրագրերն ու նախագծերն առաջ տանելը: Մեզ համար շատ կարևոր է դեպի Ռուսաստան տանող Վերին Լարսի ճանապարհին այլընտրանք ունենալը: Եվ ՀՀ արտգործնախարարը հայտարարել է, որ այլընտրանքային ճանապարհ գտնելու շուրջ բանակցությունների նոր փուլ է մոտենում:

Նրա խոսքով՝ այլընտրանքային այդ ճանապարհն առաջին հերթին վերաբերում է Ռուսաստանին և Վրաստանին, և այդ առումով բանակցությունները երկու կողմերի միջև շարունակվում են: Նախարարն ասում է, որ Հայաստանը հետևում է այդ բանակցություններին: Բայց հետևելը բավարար չէ, պետք է ակտիվորեն մասնակցել, անդադար հիշեցնել և փորձել հասնել բանակցությունների հաջող ավարտին:

Այսպիսի հարցերում են երևում, թե ինչպես է աշխատում դիվանագիտությունը: Հայաստանն իր կենսական շահերին վերաբերող հարցերում պետք է լինի չափազանց ակտիվ և նախաձեռնող: Այլապես գրոշի արժեք չունեն նախկին իշխանությունների հասցեին քննադատությունները, երբ այսօրվա իշխանությունը շատ ավելի պասիվ է արտաքին քաղաքականության մեջ:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Ստեփանակերտի քաղաքապետի ընտրությունների նախաշեմին կուսակցությունների ստատուս-քվոն խախտվեց Մատուցողն ու խոհարարը վիճել են պատվերն ուշացնելու համար. մանրամասներ Դավթաշենում երեք անձի դանակահարության դեպքից «Բա որ անոտ ու անձեռ երեխեք ծնվեն, ի՞նչ եք պատասխան տալու»․ Փաշինյանը՝ «Լիդիան»-ի աշխատողին Քանի ստեղ եմ, ճամփեքը փակեք. Փաշինյանը՝ Գորայքի նախկին գյուղապետին Դոլարի փոխարժեքն աճել է. եվրոն էժանացել է մեկ դրամով Պուտինը հանձնարարել է համաչափ պատասխան պատրաստել ԱՄՆ-ում նոր թեւավոր հրթիռի փորձարկմանը Արտակ Դավթյանը Դուշանբեում մասնակցել է ԱՊՀ երկրների ԶՈՒ գլխավոր շտաբերի պետերի կոմիտեի հերթական նիստին ՀՀ ՊՆ ռազմական ոստիկանները մասնակցել են «Ճանապարհային պարեկ» մրցույթին Սառնարանային տնտեսության հրդեհաշիջումն իրականացվում է բարդագույն պայմաններում Մաքուր օդից եք խոսում, բայց տանը ծխախոտով եք. Փաշինյանը՝ Ջերմուկի բնակչին «Մինչեւ իմ կատարումը տեսնելը, չէի հիշում՝ ինչպես եմ երգել բեմում». Սյուզաննա Մելքոնյանի առաջին ելույթը՝ ռումինական Golden Stag մրցույթում (տեսանյութ) «Էնքան եք ասել՝ Ամուլսարն առանց հանքի, էլ էդ կովը ջուր կխմի՞». Փաշինյանը՝ Ջերմուկում ՀՀ նախագահի հրամանագրով Վաղարշակ Հարությունյանին վերադարձվել է գեներալ-լեյտենանտի զինվորական կոչումը Օգոստոսին բանկային ոլորտում գրանցվել է աննախադեպ ակտիվություն. ՀԲՄ նախագահ Ամուլսարը լուրջ փորձասար է Սառնարանների պահեստում հրդեհը դեռ մարված չէ. աշխատանքներին մասնակցում է 11 մարտական հաշվարկ Մինչեւ հեղափոխությունը 400 մլն դոլարի աշխատանք է արվել. Ամուլսարը հիմա էլ արդեն սար չի. Փաշինյան ԱՄՆ-ը մեծ կորուստներ կունենա ԵՄ-ի հետ լայնամասշտաբ առեւտրային պատերազմից, քան Չինաստանի հետ ներկայիս կոնֆլիկտից Գ.Ծառուկյանը ներկա է գտնվել Հայաստանում Իտալիայի նախկին դեսպանի գրքի շնորհանդեսին NBA-ի լեգենդ, 91-ամյա Բոբ Քոուզին Սպիտակը տանը մեդալ է ստացել Թրամփից (ֆոտո)
Կլորիկ փորիկով Աննա Թովմասյանը ամուսնու հետ ռոմանտիկ լուսանկար է հրապարակել (photo) Ահա թե ինչու են տղամարդիկ նիհար կանանց նախընտրում. հարցը բոլորովին արտաքինը չէ Երբեք ձեր սկեսուրին մի ասեք հետևյալ բաները, եթե չեք ուզում, որ նա դառնա ձեր երդվյալ թշնամին Կենդանակերպի՝ «չար աչք» ունեցող 4 նշանները Արդյոք չի կարելի վառվող մոմից մոմ վառել․սա պետք է բոլորն իմանան. պատճառն ապշեցնող է Այս երկու բաղադրիչները կիլոգրամով տոքսիններ դուրս կբերեն աղիներից, դուք կմոռանաք փորկապության, փորլուծության, գազերի մաս... Եթե ունեք այսպիսի բնավորության գծեր, ապա ձեզ մոտ մեծ է քաղցկեղի առաջացման ռիսկը. այնպես որ կարդացեք և փոխեք ձեզ Դուք ունեք նմանատիպ խալ շրթունքի մոտ կամ այտի՞ն, պատկարացնել անգամ չեք կարող, թե դա ինչ է նշանակում Այս 6 պարզ հնարքներով դուք ստիպված չեք լինի այդքան հաճախ սափրվել Ինչպես ստիպել նրան ԱՆԸՆԴՀԱՏ ձեր մասին մտածել
website by Sargssyan