Պետք է կենտ­րո­նա­նան փոքր և մի­ջին բիզ­նե­սի զար­գաց­ման վրա. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Երբ Նիկոլ Փաշինյանն ընդդիմադիր պատգամավոր էր, բազմիցս խորհրդարանի ամբիոնից խոսել է մենաշնորհների անթույլատրելիության և մրցակցության խթանման մասին, և նրա սիրած օրինակները հիմնականում վերաբերում էին բանանի, շաքարավազի ներկրմանը և այլն։ 

Վարչապետ դառնալուց հետո էլ Փաշինյանը շարունակում է անդրադառնալ մենաշնորհների դեմ պայքարին և խոսել փոքր և միջին բիզնեսին խրախուսելու անհրաժեշտության մասին, սակայն թե որքանով են նրա հայտարարությունները արտացոլվում իրական քաղաքականության մեջ, այլ հարց է։

Վերջերս հրապարակվեց 2019 թվականի հունվար-սեպտեմբեր ամիսներին 1000 խոշորագույն հարկատուների կողմից պետական բյուջե վճարված հարկերի ընդհանուր մեծությունը, որը կազմել է շուրջ 765 մլրդ դրամ, ինչը 13,5%-ով ավելին է նախորդ տարվա համապատասխան ցուցանիշից: 

Այս ցուցանիշները որպես ձեռքբերում իր ֆեյսբուքյան էջում ներկայացրեց նաև Փաշինյանը՝ հատուկ ընդգծելով, թե 2019թ. առաջին 9 ամիսներին, նախորդ երկու տարիների նույն ժամանակահատվածի համեմատությամբ, աճել է նաև 10, 50 և 100 խոշորագույն հարկատուների կողմից պետական բյուջե վճարված հարկերի ընդհանուր մեծությունը:

Թվում է, թե խոշոր հարկատուների վճարած հարկերի ավելացումը դրական է տնտեսության համար, սակայն պետք է նկատել, որ խոշոր հարկ վճարողների կողմից ավելի հարկ վճարելը պայմանավորված է ոչ միայն ստվերի կրճատմամբ, այլև նրանց կողմից շուկաների մենաշնորհացման և որոշ հարկատեսակների դրույքաչափերի աճով։

Հայաստանում տևական ժամանակ ականատես ենք լինում մի երևույթի, երբ խոշոր բիզնեսը կլանում է մանր ու միջին բիզնեսի ներկայացուցիչներին կամ նրանց մրցակցությունից դուրս թողնում։ 

Օրինակ՝ ակնառու է, թե ինչպես են մանր խանութներն ու կրպակները փակվում խոշոր սուպերմարկետների և մոլերի բացմանը զուգահեռ։ 

Այսինքն՝ խոշոր բիզնեսի բարգավաճումը հիմնականում տեղի է ունենում փոքր ու միջին բիզնեսի կրճատման հաշվին:

Զարգացած և դինամիկ տնտեսական համակարգ ունեցող երկրներում փոքր և միջին բիզնեսը վճարում է ընդհանուր հարկերի գերակշռող մասը, քանի որ այս սեկտորն ապահովում է տնտեսության հիմնական մասնաբաժինը, քանի որ խոշոր բիզնեսը և մենաշնորհները շատ հաճախ կարող են խոչընդոտ հանդիսանալ տնտեսության զարգացման համար։ 

Եվ պատահական չէ, որ այդ երկրների կողմից այնպիսի քաղաքականություն է տարվում, որ խոշոր բիզնեսը տնտեսության մեջ ունենա որոշակի սահմանաչափ։ Դրա համար էլ փոքր բիզնեսին տրվում են հարկային արտոնություններ, որոշակի գործիքակազմով խրախուսվում է նրանց գործունեությունը և այլն։

Եվ թվում է, թե մեր կառավարությունն էլ տարբեր քայլեր պետք է ձեռնարկի, որպեսզի փոքր ու միջին բիզնեսի գործունեության պայմանները բարելավվեն և տնտեսության այս հատվածի մասնաբաժինը ավելանա, որն էլ կդառնա կառավարության՝ մենաշնորհների դեմ պայքարի և մրցակցությունը խրախուսելուն ուղղված քաղաքականության լավագույն օրինակը, սակայն սրա փոխարեն տեսնում ենք, թե ինչպես է կառավարությունը շարունակում խոշոր բիզնեսի ներկայացուցիչներին արտոնություններ տալ։

Իրականում վարչապետն ավելի շատ պետք է հպարտանար ոչ թե խոշոր բիզնեսի ներկայացուցիչների վճարած հարկերի ավելացմամբ, այլ այն ցուցանիշներով, թե ինչքան է բարելավվել փոքր ու միջին բիզնեսի դրությունը Հայաստանում և ինչքանով է ավելացել այս հատվածի տնտեսվարողների վճարած հարկերի մասնաբաժինը։

Հասկանալի է, որ խոշոր բիզնեսը տնտեսության համար բազմաթիվ հավել յալ արդյունքներ է ապահովում, բայց չպետք է թույլ տալ, որ խոշոր բիզնեսի մասնաբաժինն աճի փոքր ու միջին բիզնեսի հաշվին։ 

Կառավարությունն այնպիսի քաղաքականություն պետք է վարի, որ ոչ թե փոքր տնտեսվարողները դուրս մնան դաշտից, այլև ավելի մրցունակ դառնան։ Փոքր ու միջին բիզնեսին բացի արտոնություններ տրամադրելուց, շատ կարևոր է նաև դրանց զարգացման համար լրացուցիչ ներդրումային միջոցների ներգրավումը։

 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Ոստիկանությունը շարունակում է արդյունավետ վերահսկողությունը. նոր տվյալներ (տեսանյութ) Եղանակը՝ Հայաստանում Գեղարքունիքում կորոնավիրուսի 49 նոր դեպք է գրանցվել Նախագահը պետական բարձր պարգևներ է հանձնել դատական, պաշտպանության ոլորտի ներկայացուցիչներին Սննդի, հիգիենայի պարագաների և այլ անհրաժեշտ իրեր փաթեթներ՝ 900 ընտանիքների Արտոնյալ վարկեր՝ «զրոյից» բիզնես սկսողների համար. հաստատվեց հակաճգնաժամային 19-րդ միջոցառումը Պարո´ն աննախադեպ, թե «դուխ» ունես՝ հանրաքվեն մի չեղարկիր․ Շարմազանով ԵԱՏՀ խորհրդի նիստի ընթացքում մանրամասն քննարկվել են ԵՏՄ ներքին շուկայում առկա խոչընդոտները Համայնքների ավագանիներում ոչ արդյունավետ որոշումներ են կայացվում․ դեպքեր կան, որ ղեկավարն իր համայնքի բյուջեից իրեն մեքենա է գնել․ Հ․ Դանիելյանը՝ ԸՕ-ում փոփոխությունների նախագծի մասին (տեսանյութ) Ալիևին կիրթ և կառուցողական համարող Փաշինյանին ՄԻԵԴ-ի որոշումը կարծես այնքան էլ չի ոգևորվել․ Ղազինյան Գույքային հարկը կաճի 4 անգամ. կառավարությունը հավանություն տվեց նախագծին Տգիտությո՞ւն, թե՞ միտումնավոր կազմակերված ապակայունացնող քայլ Ոստիկանությունը հայտարարություն է տարածել Ինչ պատժամիջոցներ են կիրառվել պարետի սահմանած կանոնները խախտած տնտեսվարողների և վարորդների նկատմամբ (տեսանյութ) Չ՛ի կարելի թույլ տալ, որ ուղեղային կենտրոնը սնանկանա ու փակվի Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատ պաշտոնապես հայտարարում է Ոչ, հարգելի դատարան․ Արդարադատության փոխնախարարը՝ Փաշինյանին (տեսանյութ) Կրկին փորձիր. Այս գործընթացը նման է «Կոկա-կոլա»-ի գովազդին. Իվետա Տոնոյան «Պահանջում եմ հանրության առջև հանդես գալ հաշվետվությամբ՝ 3,5 միլիարդ ՀՀ դրամից որքա՞նը հասցրեցինք ծախսել» Ծառուկյանն ու ԲՀԿ-ն մշտապես իրենց մանդատները ստացել են ժողովրդից
website by Sargssyan