Օլիմպիական ջահը՝ օդում, ջրում ու ցամաքում

Հին Հունաստանի Պելոպոնեսում անցկացվող սպորտային մրցումների ժամանակ, նախքան հիմնական մարզադաշտում մրցումներն սկսելը, արևի ճառագայթների միջոցով կրակ էր վառվում Զևս աստծո տաճարում: 

Դա հիշեցում էր տիտան Պրոմեթևսի քաջության և խիզախության մասին, որը մարդկային ցեղին օգնելու համար եթերային կրակ էր տվել՝ այն գողանալով դրախտից: Դրա համար էլ Պրոմեթևսը պատժվել էր՝ շղթայվել Կովկասյան լեռնաշղթայի մի ժայռի, որտեղ տանջվում էր, երբ արծիվն ամեն օր կտցում էր նրա լյարդը: 

Խաղերի ժամանակ կրակն անընդհատ այրվում էր մինչև մրցումների ավարտը և դրանով մարզիկներին ցույց տալիս, որ միշտ էլ կա հաղթելու հնարավորություն: Առաջին օլիմպիական խաղերն անցկացվել են մ.թ.ա. 776 թվականին: 

Այն ժամանակ զոհասեղանի մոտ վառված կրակը հիմնական մարզադաշտ էր հասցվում այդ նպատակի համար պատրաստված քառասուն վազորդների միջոցով, որոնք իրականացնում էին 2,5-ական կմ տարածությամբ ջահի փոխանցումավազք: 

Իսկ ահա 1928 թվականից, երբ կայացել են առաջին ժամանակակից Օլիմպիական խաղերը, կրակ վառելը դարձել է պարտադիր ծես: Այդ նպատակով առաջին խաղերի համար Ամստերդամում կառուցվել էր Մարաթոնյան աշտարակը: 

Օլիմպիական ջահի փոխանցումավազքի ժամանակակից պատմությունը սկսվել է 1936 թվականին: 

Այն ժամանակ դա տևել է տասներկու օր, և դրան մասնակցել է ավելի քան երեք հազար վազորդ, որոնք Զևսի տաճարից կրակը հասցրել են Բեռլինի մարզադաշտ:

 Դրանից 12 տարի անց՝ 1948 թվականին, թեթև ատլետներից բացի ջահի փոխանցումավազքին մասնակցել են նաև թիավարողները: 

Այդ ժամանակվանից ի վեր յուրաքանչյուր անգամ ավելացել են ջահով փոխանցումավազքին մասնակցող տարբեր մարզաձևերի մարզիկների թիվը և կրակը տեղափոխելու տարբերակները: 

1952 թվականը նշանավորվել է ձմեռային խաղերից առաջ օլիմպիական ջահի առաջին փոխանցումավազքով: 

Այդ ժամանակ կրակը վառել էին Նորվեգիայի Մորգենդալ գյուղի բնակիչ Սոնդրե Նորդհեյմի տան բուխարիում, իսկ օլիմպիական ջահի փոխանցումավազք իրականացրել էին դահուկորդները: 

Նույն թվականին էլ, երբ նախատեսված էր Հելսինկիում անցկացնել ամառային օլիմպիական խաղերը, խաղերի նախօրեին օլիմպիական ջահը առաջին անգամ թռավ երկինք՝ տեղափոխվեց ինքնաթիռով: 

Իսկ 1956 թվականի Մելբուրնի օլիմպիական խաղերի մեկնարկից առաջ կայացած ջահի փոխանցումավազքը ձիավորներով էր: 1964 թվականին առաջին անգամ օլիմպիական կրակը վառվել է Օլիմպոսում, և այդ ժամանակից ի վեր, բացառությամբ 1994 թվականի ձմեռային խաղերի, այդ ավանդույթը չի փոխվել: 

1968 թվականին Մեխիկոյում կայացած օլիմպիական խաղերի բացումը հիշարժան է նրանով, որ առաջին անգամ օլիմպիական ջահը վստահվել էր իգական սեռի ներկայացուցչին: 

Իսկ 1976 թվականի օլիմպիական կրակի առանձնահատկությունն այն էր, որ կրակի էներգիայի փոխանցումը Աթենքից Կանադա իրականացվել էր ռադիոալիքներով, ջահը կրկին վառվել էր լազերային ճառագայթի օգտագործման միջոցով: 1992 թվականին առաջին անգամ կրակ վառելու պատվավոր պարտականությունը իրականացրել է պարաօլիմպիկ մարզիկ Անտոնիո Ռոբոլլոն, որը դա արել է աղեղից արձակված այրվող նետի միջոցով: 

Առաջին անգամ օլիմպիական կրակին հաջողվել է տիեզերք հասնել 1996 թվականին, իսկ 2000 թվականին Սիդնեյում կայանալիք խաղերի նախաշեմին ջահը ստորջրյա ուղևորություն է իրականացրել Ավստրալիայի ափերի մոտ և ավելի քան երեք րոպե մնացել ծովի խորքում: 2004 թվականին օլիմպիական ջահը առաջին անգամ շուրջերկրյա ճանապարհորդություն է իրականացրել: 

Այդ փոխանցումավազքը տևել է 78 օր և ունեցել 78 հազար կմ տարածություն, իսկ մասնակից մարզիկների թիվը եղել է ավելի քան 11 հազար: 2008 թվականին Պեկինում կայացած Օլիմպիական խաղերի ջահը տեղափոխվել է վիշապի տեսքով ազգային մեծ կանոեով, ինչպես նաև բարձրացվել է Էվերեստ՝ չինացի ալպինիստների օգնությամբ: 

Նյութը հրապարակման պաըրաստեց Orer.am-ը

Լոռեցյանը, նրա վարորդն ու ակումբի նախագահը ձերբակալվել են Պետբյուջեի հարկային մուտքերը կանխատեսվում են 1 տրլն 602 մլրդ դրամի չափով. ՀՀ ֆիննախ «Եթե հարցս չլուծեն, երակներս կտրելու եմ, արյունը լցնեմ Կառավարության դիմաց». ցուցարար 10–ամյա տղայի երկու մատներն անդամահատել են պայթուցիկ սարքի օգտագործման հետևանքով (ֆոտո) Արցախի հարցը նախկինների կողմից տոտալ շահարկվում է. Մարուքյան «Մեր զինվորների օրգաններով փող են աշխատում» (տեսանյութ) «Աբմողջ ներքին օրգանները վնասված են, շորերը պատռված, երեխուս քարշ են տվել դիտակետ սարքել ինքնասպանություն». մահացած զինծառայողի մայր Այս իշխանությունը որքանո՞վ է պարտք Սերժ Սարգսյանին իշխանության գալու համար․ Գևորգ Պետրոսյան ՀՀ ԱԺ յուրաքանչյուր խմբակցությունում փորձագետների թիվը կարող է ավելանալ մեկով Մեզ համար ի՞նչ տարբերություն՝ գոմը խելացի է, թե ոչ, եթե կովը թրիքի մեջ է. Փաշինյան Երբեմն պատգամավորներն են նենց բաներ գրում, որ ուզում ես պատուհանը բացես ու ... «Էս ի՞նչ չուզող հարեւանի տրամաբանություն է. մեկի հարցը լուծում ես՝ մյուսը գալիս կառավարության դեմն է պառկում». Փաշինյան ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (5 ԴԵԿՏԵՄԲԵՐԻ)․ Հա­յաս­տա­նը դար­ձել է մի­ու­թե­նա­կան հան­րա­պե­տու­թյուն «Գ.Ծառուկյան» հիմնադրամի շնորհիվ իջևանցի զինծառայողների 100-ավոր հարազատներ մեկնել են Արցախ Դեսպանատունը հաստատել է՝ ԱՄԷ-ի նախագահի որդին Հայաստան եկել է Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարները համատեղ աշխատանքը կշարունակեն հաջորդ տարվա սկզբին Մեծ վտանգ. Հա­յաս­տա­նի իշ­խա­նու­թյու­նը կա­րող են ո՛չ «ոչ բռնի» և ո՛չ «թավ­շյա» մե­թո­դով զավ­թել «սո­րո­սիկ­նե­րը» Ի՞նչ են նշա­նա­կում աշ­խա­տա­ժա­մա­նա­կի նոր­մալ և առա­վե­լա­գույն տև­ո­ղու­թյուն հաս­կա­ցու­թյուն­նե­րը Կհստա­կեց­վի գույ­քա­հար­կի ար­տո­նու­թյուն­նե­րից օգտ­վող զին­ծա­ռա­յող­նե­րի շրջա­նա­կը․ «Փաստ» Աֆան­դյանն ընդ­դեմ «Անե­լի­քի». գոր­ծար­քի ման­րա­մաս­նե­րը՝ առա­ջին ձեռ­քից
website by Sargssyan