Կա­պի­տալ ծախ­սե­րի թե­րա­կա­տա­րու­մը իշ­խա­նու­թյան բաց­թո­ղում­նե­րի ար­դյունք է․ «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Այս օրերին տնտեսությանը վերաբերող ցուցանիշները բուռն քննարկումների առարկա են դարձել, որոնք հիմնականում կապված են այս տարվա արդյունքների և 2020 թվականի բյուջեի հետ: 

Իշխանությունները, վարչապետի գլխավորությամբ համոզված են, որ տնտեսական հեղափոխությունը շարունակվում է և թափ է հավաքում, իսկ բազմաթիվ մասնագետներ և փորձագետներ կարծում են, որ տնտեսության մեջ շեշտակի դրական զարգացումներ չկան: 

Սակայն որոշակի տնտեսական խնդիրներ կան, որոնց առումով իշխանությունները ստիպված են ընդունել իրենց բացթողումները, սակայն նրանք փորձում են ինչ-որ արդարացումներ բերել դրանց հետ կապված: Խոսքը մասնավորապես վերաբերում է կապիտալ ծախսերի թերակատարմանը: 

Ինչպես նշում են բազմաթիվ տնտեսագետներ, բյուջեով նախատեսված ծախսերի իրականացումը տնտեսական աճի հիմքեր է ստեղծում, իսկ երբ այդ ծախսերը չեն կատարվում, այսինքն՝ թերակատարվում են, ապա դա բացասական ազդեցություն է ունենում երկրի տնտեսական աճի վրա: 

Ֆինանսների նախարարության ներկայացրած տվյալներով՝ Հայաստանի պետական բյուջեի տարեկան ճշտված ծրագրի համաձայն, ծախսերը այս տարի պետք է կազմեին մոտ 1 տրլն 733 մլրդ դրամ, իսկ միայն ինն ամիսներին՝ մոտ 1 տրլն 276 մլրդ դրամ։ 

Սակայն, փաստացի, այս ամիսներին ծախսվել է 1 տրլն 53 մլրդ դրամը։ Այդպիսով, բյուջեի ծախսերի ինն ամսվա ծրագիրը կատարվել է 82,5%-ով, այսինքն՝ նախատեսվածից մոտ 223 մլրդ դրամի ծախս չի կատարվել։ 

Ընդ որում, այս տարի թերակատարվում են ինչպես ընթացիկ, այնպես էլ՝ կապիտալ ծախսերը։ 

Ընթացիկ ծախսերը 10,1%-ով են թերակատարվել, իսկ կապիտալ ծախսերի թերակատարման ցուցանիշն ավելի մեծ է և կազմում է շուրջ 60 %, և եթե այսպիսի ահռելի քանակությամբ թերակատարված գումարները ներդրվեին տնտեսության մեջ, ապա հնարավոր կլիներ հավելյալ տնտեսական աճ ապահովել: 

Կապիտալ ծախսերի թերակատարման հարցը, ինչպես տեսնում ենք, լուրջ է, դրա համար էլ նշված խնդրի կապակցությամբ պարզաբանմամբ է հանդես եկել անձամբ վարչապետը՝ նշելով, որ դա կապված է կոռուպցիայի դեմ պայքարի հետ. 

«Եթե նախկինում ենթադրաբար, այսպես կոչված, ատկատները համընդհանուր ընդունված իրողություն էին, այսօր դա իրողություն չի կարելի համարել: 

Ես չեմ բացառում, որ այդպիսի երևույթներ կլինեն, բայց դրանց մեջ ներգրավված պաշտոնյաները պետք է վստահ լինեն, որ որևէ պահի իրենց հետևից գալու են»: 

Փաստորեն ստացվում է, որ կառավարությունը կապիտալ ծախսերի իրականացման հարցում լուրջ կոռուպցիոն ռիսկեր է տեսնում, դրա համար էլ այդ գումարները չեն ծախսվում: 

Բայց հարցն այն է, թե ինչո՞ւ կառավարությանը մեկուկես տարի շարունակ չի հաջողվում վերացնել կոռուպցիոն ռիսկերը, չէ՞ որ հենց Փաշինյանն էր հայտարարում, թե կոռուպցիան Հայաստանից արմատախիլ ենք անելու (սկզբից ասում էր՝ արդեն արել ենք): 

Եթե կառավարությունը գործուն քայլեր ձեռնարկեր այդ ուղղությամբ, ապա հնարավոր կլիներ խուսափել կապիտալ ծախսերի թերակատարումից, տնտեսությունն էլ հավելաճ կունենար, ու կառավարությունն էլ հնարավորություն կստանար այն ներկայացնել որպես իր աշխատանքի արդյունք: 

Բայց, ինչպես երևում է, կառավարությունը այս ուղղությամբ առանձնահատուկ ջանքեր չի գործադրել, և պատահական չէ, որ տեսակետներ կան, թե կապիտալ ծախսերը թերակատարվում են որակյալ մասնագետների բացակայության պատճառով, որոնք պետք է կազմակերպեն վարկային ծրագրերի շրջանակներում կատարվող գնումները ու մյուս գործընթացները։ 

Իսկ ո՞վ պետք է որակյալ մասնագետների ներգրավման հարցը լուծեր, իհարկե վարչապետը, քանի որ ինքը ժողովրդի առաջ ուղղակիորեն պատասխանատվություն է կրում, այսպես ասած, տնտեսական հեղափոխության իրականացման համար: 

Կարծիքներ կան նաև, որ 2019 թ. բյուջեով նախատեսված կապիտալ ծախսերի թերակատարման պատճառներից մեկն այն է, որ դաշտում հին խաղացողներն անցնում են տարբեր քրեական գործերով, բայց զարմանալի է, որ այս ընթացքում նոր սուբյեկտներ ի հայտ չեն եկել, որոնք կկարողանային պետական գնումների պայմանները բավարարել: 

Այս հարցով ևս կառավարությունը հետևություններ անելու տեղ ունի, և հաջորդ տարի հնարավորություն կա ուղղելու ընթացիկ բացթողումները:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Կդադարեցվի Իրան-Հայաստան օդային հաղորդակցությունը ու Մեղրիի անցակետով անձանց մուտքը Հայաստան․ Նիկոլ Փաշինյան 2019 թվականին նորածիններին ավելի հաճախ տրվող անունները․ Վիճակագրական կոմիտե Տաշիր քաղաքի տներից մեկում հրդեհ է բռնկվել Պուտինը պատմել է Ռուսաստանում «ապագայի զենքի» մասին Փետրվարի 25-ին շրջանների զգալի մասում սպասվում են տեղումներ. Եղանակը Հայաստանում ՊՆ-ի 24–ամյա ծառայողը չի ենթարկվել ոստիկանների պահանջին․նա հարվածներ է հասցրել ոստիկանների մարմնի տարբեր մասերին Գերմանիայի հարավում անհայտ անձինք կրակ են բացել նարգիլե-ակումբի ցուցափեղկի ուղղությամբ Անհապաղ պետք է ձեռնարկել ավելի լայնածավալ գործողություններ` կորոնավիրուսի ներթափանցումը կանխելու համար․ Արման Աբովյան Թուրքիայում յոթ մարդ է զոհվել Իրանի հետ սահմանին տեղի ունեցած երկրաշարժի հետեւանքով ԵՄ-ն կոչ է արել Իսրայելին հրաժարվել Արեւելյան Երուսաղեմում նոր բնակավայրեր կառուցելու ծրագրերից Աբովյան քաղաքի բնակարաններից մեկում դի է հայտնաբերվել Այսօր Բուն Բարեկենդանն է. Երևանում սպասվում է մեծ շքերթ-տոնախմբություն Իրանում ՀՀ դեսպանատունը ժամանակավորապես դադարեցնում է հյուպատոսական բաժնի աշխատանքը Հրդեհ Խաշթառակ գյուղում. արվել է մոտ 5000 քմ բուսածածկույթ Պուտինը, Մերկելը, Էրդողանը և Մակրոնը Սիրիայի հարցով քառակողմ հանդիպում կունենան Ապարան-Արթիկ ավտոճանապարհին ավտոմեքենան դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց, մի քանի պտույտ շրջվելով՝ գլխիվայր հայտնվել դաշտում. վարորդը տեղում մահացել է. shamshyan.com Խնդրում եմ դադարեք հայ-իրանական սահմանը փակելու մասին խոսակցությունը. «Իմ քայլ»-ի պատգամավոր «Ազգային ժողովում մարդիկ գլխներում հաղթահարեցին աղքատությունը». Արսեն Բաբայան Հայաստանում երկրաշարժ է գրանցվել Լարսի ռուսական կողմում 656 բեռնատար կա կուտակված
Ուշադիր զննեք․ կա՞ արդյոք Ձեր դաստակին այս հազվագյուտ հանդիպող գծերը: Ահա թե ինչ են դրանք նշանակում․․․ Առնետի սիրելիները. կենդանակերպի 3 նշաններ, որոնք 2020 թվականին մեծ հաջողություններ կունենան Ճշմարիտ աստղագուշակ Գնչուներից. ինչ է պատրաստել ճակատագիրը քեզ համար Վայրի սեքսուալություն․ Սոնա Մաթևոսյանը ցույց է տվել իր ամերիկյան look-ը (լուսանկարներ) Մարդիկ հսկայական գնդիկով օձ գտան․ սեփական կյանքը վտանգելով՝ անասնաբույժը փրկեց օձին․․․ ահա թե ինչ կար դրա ներսում Հորոսկոպի 4 նշան, ում կյանքում շուտով դրական փոփոխություն տեղի կունենա Շաբաթվա հորոսկոպ․ ի՞նչ է սպասվում կենդանակերպի նշաններին՝ փետրվարի 24-ից մարտի 1-ը Այս կանանցից ով է տղամարդու կինը. Ընտրությունը շատ բան կպատմի Ձեր մասին Ինչ նվիրել ամուսիններին փետրվարի 23-ին. Խորհուրդներ կանանց Հայտնի է, թե այս տարի երբ է նշվելու Սուրբ Զատիկը
website by Sargssyan