«Օրենք­ներն անհ­րա­ժեշ­տու­թյուն են, այս­տեղ խնդիրն այլ է». ի՞նչ կտա հաշ­ման­դա­մու­թյան խմբե­րի անուն­նե­րի փո­փո­խու­թյու­նը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարությունը հանրային քննարկման է ներկայացրել օրենքի երկու նախագիծ, որոնք անմիջականորեն վերաբերում են հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքներին։ Նախագծով սահմանվում են հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների պաշտպանության հետ կապված հարաբերությունները, պետական քաղաքականության հիմնական սկզբունքները և ուղղությունները, այս ոլորտում կառավարության և լիազորված պետական կառավարման մարմնի լիազորությունները և այլ հարցեր։ 

Սահմանվում է դրույթ հաշմանդամություն ունեցող անձանց հարցերով զբաղվող ազգային հանձնաժողովի, ինչպես նաև հաշմանդամության հիմքով խտրականությունն արգելելու վերաբերյալ: 

Բացի դա, հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար մատչելի և հավասար պայմաններ ապահովելու նպատակով սահմանվել են դրույթներ ֆիզիկական միջավայրի, տեղեկատվության և հաղորդակցման ապահովման վերաբերյալ, իսկ պետությունը երաշխավորություն է ստանձնում այլ անձանց հետ համահավասար անկախ կյանքի և համայնքում ներառվելու համար անհրաժեշտ պայմաններ և հավասար հնարավորություններ ստեղծելու ուղղությամբ: 

Որևէ մեկի համար գաղտնիք չէ՝ չնայած սահմանված պահանջներին, պարբերաբար քաղաքաշինության և այլ ոլորտներում խախտվում են հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար մատչելիությունն ապահովելուն առնչվող նորմերը: 

Մատչելիության վերահսկողության և խթանման նպատակով այս նախագծով նախատեսվում է ստեղծել մատչելիության հանձնաժողով, որի առջև դրվում են մատչելիության պաշտպանության և ապահովման նկատմամբ վերահսկողության, համընդհանուր դիզայնի սկզբունքների ապահովման համար անհրաժեշտ միջավայրի ստեղծման, հանրային իրազեկվածության բարձրացման և այլ խնդիրներ: 

Նախարարությունը հանրային քննարկման հարթակում ներկայացրել է նաև «Անձի ֆունկցիոնալության գնահատման մասին» օրենքի նախագիծը, որի կարգավորման նպատակն է հաշմանդամության սահմանման մոդելից անցնել ֆունկցիոնալության գնահատման մոդելի, որը հնարավորություն կընձեռի իրականացնել անձի կարիքների բազմակողմանի գնահատում, հաշմանդամությունը դիտարկել ըստ անձի ֆունկցիոնալության սահմանափակման աստիճանի, նրա գործունեության և մասնակցության վրա միջավայրի գործոնների ունեցած ազդեցության: 

Մասնավորապես՝ նախատեսվում է հաշմանդամության խմբերի փոխարեն (1-ին, 2-րդ, 3-րդ խումբ և հաշմանդամ երեխա) սահմանել անձի ֆունկցիոնալության սահմանափակման աստիճանը՝ թեթև, միջին, ծանր, խորը: 

Օրենքների ընդունումը, դրանցում կատարվող փոփոխություններն, իհարկե, կարևոր են, բայց շատ ավելի կարևոր է, որ այդ օրենքները կիրառվեն առօրյա կյանքում։ «Ունիսոն» ՀԿ-ի գործադիր տնօրեն, «Փարոս» կամերային երգչախմբի համահիմնադիր Արմեն Ալավերդյանը «Փաստի» հետ զրույցում ասում է՝ նոր կարգավորումներն ու օրենքները, հիմնված միջազգային լավագույն չափանիշների և փորձի վրա, անհրաժեշտություն են։ 

«Դրանք օրենսդրական արդյունավետ դաշտ են ստեղծում, այստեղ խնդիրն այլ է։ 

Մենք ունեցել ենք լավ օրենքներ, բայց կիրառումը միշտ թույլ է եղել։ Ընդհանրապես, օրենքի հանդեպ հարգանքն այնքան էլ ուժեղ չէ, հաշմանդամության հարցերը, կարծես թե, միշտ էլ հետին պլան են մղվում, այնքան էլ չեն կարևորվում որոշում կայացնողների կողմից։ Կարող եմ օրինակ բերել։ 

Դեռևս 2007 թվականին մատչելի միջավայր ստեղծելու նպատակով ընդունվել են շինարարական նորմերը, բայց դրանց կիրառումը միշտ կամայական է։ Շատերը չեն կարևորում դրանք, և այսօր էլ ունենք հանրային նշանակության նորակառույց շինություններ, որոնք մատչելի չեն հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար»,-ասում է Ալավերդյանը։ 

Նա նշում է՝ մշտապես խոսվում է այն մասին, որ հաշմանդամություն ունեցող անձը խնդիր ունի ինտեգրվելու հասարակությանը, ինչը սխալ է։ «Պետության խնդիրն է՝ ստեղծել բոլոր պայմանները, որ լինի ներառական հասարակություն։ Դու ստեղծում ես բոլոր պայմանները, որ մարդը կարողանա, այսպես ասած, լիարժեք ապրել իր հնարավորության սահմաններում։ 

Պարզ է, որ տարբեր մարդիկ ունեն տարբեր հնարավորություններ բոլոր առումներով՝ առողջական, ֆինանսական, գիտական, ստեղծագործական և այլն»,-նշում է մեր զրուցակիցը։ Անդրադառնալով խնդիրներին, որոնց այսօր էլ բախվում են հաշմանդամություն ունեցողները, «Ունիսոն» ՀԿ-ի գործադիր տնօրենն ասում է՝ դրանք շատ են ու բազմազան։ 

«Շատ հրատապ է հաշմանդամություն ունեցող անձանց զբաղվածության հարցը։ Մեր կազմակերպությունը փորձում է այն հնարավորինս լուծել։ 

Ցավոք, անցած տարվանից սկսած զրկվել ենք պետական աջակցությունից։ Այս տարի նույնիսկ մրցույթ չի հայտարարվել, իսկ հայտարարված մրցույթների մեջ էլ չկա զբաղվածության թեման։ 

Այս հարցում պետք է համապարփակ ծրագիր, պետությունը պետք է ավելի ակտիվ լինի։ Բացի դա, բավական սուր է վերականգնողական միջոցների խնդիրը, ունենք որակյալ և ժամանակակից վերականգնողական տարբեր սարքերի և կենտրոնների անհրաժեշտություն»,-ընդգծում է Արմեն Ալավերդյանը՝ հավելելով, որ հրատապ լուծում պահանջող խնդիրներն այսքանով չեն ավարտվում։ 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

Կորոնավիրուսից մահվան դեպքերի թիվն Իտալիայում անցել է 10 000-ից․ ՏԱՍՍ Մեծ Բրիտանիայում կորոնավիրուսից մահերի թիվն անցել է 1000-ից․ BBC News ՁԻԱՀ-ի կենտրոնի նախկին աշխատակիցները մասնակցում են կորոնավիրուսի դեմ պայքարին Դեպքերի վեաբերյալ թարմացումներն այսուհետ կլինեն առավոտյան ժամը 11:00-ին. Խոսնակ Փաշինյանը հայտնեց կորոնավիրուսով վարակվելու 35 նոր դեպքի մասին. վարակվածների թիվը հասավ 407-ի ՌԴ կողմից սահմանների նոր սահմանափակումները չեն ազդելու հայկական բեռների վրա. քիչ առաջ խոսել եմ Միշուստինի հետ. Փաշինյան Կորոնավիրուսի համավարակի դեմ պայքարող բուժաշխատողների համար առցանց-ռեսուրս են թողարկել․ NE Առաքել Մովսիսյանի (Շմայսի) որդին եւս երկու ամիս կմնա կալանքի տակ «Վրացին նորմալ աշխատում է, իսկ ռուսներին ամոթ ա». Բագրատաշենի մաքսակետում վարորդները 5-6 օր սպասում են իրենց հերթին Երևանի քաղաքապետարանին կից հաստատությունների աշխատողները հարկադիր պարապուրդում եղած ժամանակ կվճարվեն Կաթողիկոսը Սուրբ Գրիգոր Լուսավորչի Աջով օրհնեց Հայոց աշխարհն ու ժողովրդին (ֆոտո) Երևանի սուպերմարկետներում արձանագրվել են պարետի հաստատած նորմերի կոպիտ խախտումներ Ժամը 15-ի դրությամբ ինքնամեկուսացման կանոնները խախտելու համար 2013 անձի նկատմամբ արձանագրություն է կազմվել Խաղաղապահ առաքելություն իրականացնող հայ զինծառայողներն առողջական որեւէ խնդիր չունեն. ՊՆ Քաղաքացին կարող է 100 հազար դրամով տուգանվել, եթե կողքի շենքի խանութ գնալիս չունենա ձեւաթուղթը. Մհրյան Այսօր լավ լուրեր ունենք. ՊՆ խոսնակ Ինքնամեկուսացման պայմանները խախտած քաղաքացիներից 1889-ը ենթարկվել են վարչական պատասխանատվության. Մհրյան Ուժեղ ըննդիմությունը՝ իշխանության սանիտար Կորոնավիրուսով վարակված զինծառայողներից միայն մեկն ունի թույլ արտահայտված ջերմություն Հակառակորդը հրադադարի պահպանման ռեժիմը խախտել է 150 անգամ
website by Sargssyan