Երևան, 29.Նոյեմբեր.2022,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Վարդան Օսկանյանը չի նշանակվի. «Փաստ» Փաշինյանը հերթական անգամ հրաժարվում է իր հայտարարած սկզբունքներից. «Փաստ» «Այս նշանակումն ինքնին լեգիտիմացնում է Արցախի հարցի չլուծված լինելը». «Փաստ» Հանրապետությունում առաջիկա օրերին օդի ջերմաստիճանը կնվազի 5-7 աստիճանով ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ Ադրբեջանի ԶՈւ-ն կրակ է բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ. հայկական կողմը կորուստներ չունի Օդի ջերմաստիճանը կնվազի մինչև -8 աստիճան Ջերմուկ քաղաքում ձյուն է տեղում. Լարսը բաց է Քիչ առաջ ադրբեջանական կողմը կրակ է բացել «Աստծո տված բալիկ է, իմ շունչն է». ծնվել է 44-օրյա պատերազմում զոհված Վահեի եղբայրը (տեսանյութ)


«Իրանը կարող է փչացնել ոչ միայն Ադրբեջանի ու Հայաստանի խաղերը». «Փաստ»

Միջազգային

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

iarex.ru-ն «Իրանը կարող է փչացնել ոչ միայն Ադրբեջանի ու Հայաստանի, այլ նաև ուրիշների խաղերը» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ այն բանից հետո, երբ Նյու Յորքում ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի շրջանակներում Իրանի արտգործնախարար Հոսեյն Ամիր Աբդոլլահիանը հանդիպեց իր ադրբեջանցի գործընկեր Ջեյհուն Բայրամովի հետ, պարզ դարձավ, որ Թեհրանը մտադիր է ակտիվորեն ինտեգրվել Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև ընթացող բանակցային գործընթացին։ Միևնույն ժամանակ, ինչպես նշվել է Իրանի ԱԳՆ կայքում, Աբդոլլահիանը, «մատնանշելով Հարավային Կովկասում փոփոխությունների և տեղաշարժերի մասին հաղորդումներն ու ապացույցները, ընդգծել է Թեհրանի հստակ դիրքորոշումը տարածաշրջանում աշխարհաքաղաքական և սահմանների որևէ փոփոխության անընդունելիության վերաբերյալ»։

Ցավոք, այդ «հաղորդումներն ու ապացույցները» մնում են անհայտ։ Հանրային մակարդակով կողմերը կոնկրետ չեն նշում ենթադրյալ որևէ փոփոխություն տարածաշրջանի երկրների սահմաններում, ինչը դժվարացնում է իրավիճակի մանրակրկիտ ուսումնասիրությունը։ Բայց, ըստ ամենայնի, ամբողջ աղմուկը բարձրացել է, այսպես կոչված, «Զանգեզուրի միջանցքի» շուրջ, որը կարող է Արևմտյան Ադրբեջանը Հայաստանի տարածքով կապել Նախիջևանի անկլավի հետ։ Փաստն այն է, որ Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմի հրադադարի մասին 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ համաձայնագրի տեքստում խոսքը տարածաշրջանում հաղորդակցությունների ապաշրջափակման մասին է, բայց ոչ մի միջանցք չի նշվում։ Ներկայում շահագործվող երթուղին Գորիս-Կապան-Մեղրի ավտոճանապարհն է, որն անցնում է Ադրբեջանի տարածքով՝ Ճակատեն գյուղից հյուսիս և ունի 21 կմ հատված։

Հայաստանի կառավարությունը մայրուղու այդ հատվածը զիջել է Ղարաբաղյան երկրորդ պատերազմից հետո։ Բացի այդ, Երևանը պատրաստ է Բաքվի և Նախիջևանի միջև հաղորդակցության ևս մեկ երթուղի տրամադրել։ Հետևաբար, «Զանգեզուրի միջանցքը» ձեռք բերելու Բաքվի ցանկության մեջ Թեհրանը տեսնում է ոչ միայն ուղղակի ելք Հայաստանի տարածքով և, Ռուսաստանի հսկողության ներքո, դեպի Թուրքիա, այլ նաև վերահսկողության սահմանում Իրանը Երևանին կապող ճանապարհի վրա։ Նախիջևանի հետ հաղորդակցության հասնելու անհրաժեշտության մասին Ադրբեջանի թեզը հանելու համար Իրանը համաձայնել է 2022 թվականի սեպտեմբերի 22-ին ստորագրել պայմանագիր, որով Նախիջևանը դուրս է բերվում շրջափակումից, սակայն Իրանի տարածքով։ Դրանից հետո, եթե օբյեկտիվորեն գնահատենք աշխարհաքաղաքական իրավիճակը, ապա «Զանգեզուրի միջանցքը» սկսում է ընկալվել միայն որպես Հյուսիս-Հարավ կամ Արևելք-Արևմուտք գծով ռազմավարական տրանսպորտային և այլ հաղորդակցությունների ստեղծման լայն համատեքստում հնարավոր տարբերակներից մեկը։

Ուստի, Իրանի՝ այդ «միջանցքի» շուրջ ծավալած բուռն քաղաքական քննարկումները մի փոքր այլ բնույթի հարցեր են առաջացնում։ Իրանը, ինչպես գրել է Tehran Times-ը, կասկածում է, որ Ադրբեջանը և Թուրքիան որոշակի հանգամանքներում կարող են Հայաստանին դուրս մղել Զանգեզուրից (Սյունիքից) և կտրել Իրանը Հայաստանից։ Թեհրանի համար դա կնշանակի Եվրոպայի հետ կապող ռազմավարական նշանակություն ունեցող ցամաքային հաղորդակցության կորուստ։ Դրանով է պայմանավորված Իրանի կոշտ դիրքորոշումը հին սահմանների պահպանման հարցում։

Այդ առնչությամբ նա գրեթե բացահայտ ակնարկում է, որ կարող է ընդունել «զանգեզուրյան նախագիծը», սակայն իր մասնակցությամբ նոր հատուկ համաձայնագրի ստորագրման պայմանով։ Նման պլանի իրականացման դեպքում նա իր վերահսկողության տակ գտնվող հյուսիսից հսկողության տակ է վերցնում Ադրբեջանը և Նախիջևանի անկլավը կապող «միջանցքները»։ Թեհրանը նաև կարծում է, որ երբ 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ին ստորագրվեց եռակողմ համաձայնագիրը, ինքը, ինչպես և Թուրքիան, մի կողմ մղվեցին Ռուսաստանի և Ադրբեջանի կողմից։ Այժմ Իրանը կարծում է, որ Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խնդիրներն այլևս միայն այդ երկրների խնդիրները չեն։ Նա տեսնում է Թուրքիայի աճող դերը տարածաշրջանում, չնայած ինքն է դարեր շարունակ առանցքային դեր խաղացել այնտեղ:

Բացի այդ, փաստն այն է, որ Իրանում ժամանակակից Ադրբեջանի և Հայաստանի տարածքները գնալով սկսում են ընկալվել որպես իրենց բնական մշակութային և պատմական տարածքի մաս՝ «Գյուլիստանի» կամ «Թուրքմենչայի սինդրոմի» իներցիայի մակարդակով։ Այդ մոտեցումը ինչ-որ չափով նման է Ադրբեջանին և Հայաստանին որպես հետխորհրդային հանրապետություններ ընդունելու Ռուսաստանի պատկերացմանը, և որոնց «ավելի լավ է չթողնել, որ ընկնեն Իրանի կամ Թուրքիայի գիրկը»։ Անմիջականորեն անդրադառնալով հարցին՝ պետք է նշել, որ Ադրբեջանի համար շատ դժվար կլինի պոկվել Իրանի քաղաքական գրկից։

Իրանում, ի տարբերություն անցյալի, աշխարհաքաղաքականության պատմական մասը թարմացվում է, նորից գիտակցվում են սեփական տեղն ու դերը թե՛ Անդրկովկասում, թե՛ Մերձավոր Արևելքում։ Այս պարագայում Հայաստանը մինչ այժմ կարողացել է Իրանի վրա հիմնված թիկունքային քաղաքական մարտեր վարել, սակայն ամեն ինչ կարող է վտանգվել արևմտամետ հայերի ջանքերի շնորհիվ։ Բաքուն նույնպես սառել է՝ աշխարհաքաղաքական ռիսկերով պայմանավորված՝ մոտեցող դրամատիկ պատմական հանգուցալուծման ակնկալիքով, որոնք լուրջ են ինչպես տարածաշրջանային, այնպես էլ արտաքին շատ խաղացողների համար: Եվ դրանք շուտով իրական շոշափելի ուրվագծեր կստանան։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Վարդան Օսկանյանը չի նշանակվի. «Փաստ»Փաշինյանը հերթական անգամ հրաժարվում է իր հայտարարած սկզբունքներից. «Փաստ»«Այս նշանակումն ինքնին լեգիտիմացնում է Արցախի հարցի չլուծված լինելը». «Փաստ»Պարտատոմսերի հերթական դոլարային տրանշը IDBank-իցՀանրապետությունում առաջիկա օրերին օդի ջերմաստիճանը կնվազի 5-7 աստիճանովՄարզաշխարհի անվանի ներկայացուցիչները հարգանքի տուրք են մատուցել հայտնի ըմբշամարտիկ Արսեն Կոտիկյանի հիշատակին (լուսանկարներ) Նիկոլի անձնական օգտագործման դեսպան աշխատող Էդմոն Մարուքյանն այսօր Թվիտերում հիմնավորել է.ԱշոտյանԱրարատԲանկը՝ «Ազգային Հիփոթեքային Ընկերություն» ՎՎԿ-ի պարտատոմսերի տեղաբաշխող«ԶՊՄԿ-70» շրջանակում կայացել է ցուցահանդես` «Սյունյաց աշխարհի հրաշալիքները» թեմայովԱրևային էներգիան նպաստում է բնապահպանական զարգացմանը Չինաստանի հյուսիս արևմուտքում Ռուսաստանի դեմ պայքարի Միացյալ Թագավորութան ծրագիրն անգամ Հայաստան է հասել․ գաղտնազերծված փաստաթղթերՁերբակալվել է Նախիջևանի ֆինանսների նախարար ԱլիևըՓաշինյանական իշխանությունն Արցախն ընկալում է որպես քաղաքական խոչընդոտ․ ՉալաբյանԱԱ-2022․ նոյեմբերի 28-ի խաղացանկը. Բրազիլիան և Պորտուգալիան առանձին խաղեր կանցկացնեն«Չեմ ուզում ոչինչ ես քո սիրուց ավել...»․ Քրիստինա Եղոյանի եւ դստեր ջերմ տեսանյութըԲիզնեսը բացելու է օֆշորային ընկերություն և Հայաստանից իր փողը տեղափոխի օֆշոր ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներԱդրբեջանի ԶՈւ-ն կրակ է բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ. հայկական կողմը կորուստներ չունիՎերահաստատում ենք մեր համախմբվածությունը և վճռականությունը՝ միասնաբար հաղթահարելու բոլոր դժվարությունները. Ավետիք ՉալաբյանՏնտեսությունը համաշխարհային պատմության ամենամեծ փուչիկն է. Ռոբերտ ԿիյոսակիՎլադիմիր Մակեյին կհուղարկավորեն Մինսկի Արևելյան գերեզմանատանըՌոզա Լինը ելույթ է ունեցել իտալական X factor նախագծումԼատվիայում մինչև հաջորդ գարուն չորս շենքի արևային էլեկտրաէներգիա կտրամադրվի ՃՏՊ՝ Երևան-Սևան ավտոճանապարհին․ նախնական տվյալներով՝ կան 2 զոհ և 3 տուժածՕդի ջերմաստիճանը կնվազի մինչև -8 աստիճանՀավատացնում եմ՝ ծննդյան օրվա խայտառակությունից հետո ատեստատի խայտառակությունն է լինելու․ ՄկրտչյանՄեր լռելը թշնամին դա ընկալում է որպես թուլության նշան ու անցնում գործի. Անդրանիկ ԹեւանյանՆա այն եզակի կերպարն է, որ որոշեց գալ հայրենիք և զբաղվել պետականաշինությամբ. Սերգեյ Եփրեմյան«Սեւ ուրբաթ»-ի ընթացքում ամերիկացիներն առցանց գնումների համար ռեկորդային 9,12 մլրդ դոլար են ծախսելՊԲ-ն կրակ չի բացել Արցախի օկուպացված տարածքներում տեղակայված ադրբեջանական դիրքերի ուղղությամբ․ ԱՀ ՊՆՋերմուկ քաղաքում ձյուն է տեղում. Լարսը բաց էՔիչ առաջ ադրբեջանական կողմը կրակ է բացել«Աստծո տված բալիկ է, իմ շունչն է». ծնվել է 44-օրյա պատերազմում զոհված Վահեի եղբայրը (տեսանյութ)Աննա Մկրտչյանը զավեշտալի պատրվակով հրավիրվել է հարցաքննության. ՀՀԿ ԳՄ հայտարարությունըՆոյեմբերյանի համայնքային զբոսայգու և հարակից հրապարակի վերակառուցման ու բարեկարգման նախագծի վերաբերյալ տեղի են ունեցել հանրային լսումներՏեղեկացրեք ձեր ընկերներին Ֆուդիտորիի մասին և միասին վայելեք ամենահամեղ և բազմազան ուտեստներըէլեկտրաէներգիայի թանկացման ֆոնին արևային մարտկոցների օգտագործումը Ռուսաստանում շահութաբեր է դարձելԿոմիտասի շունչը Ազգային պատկերասրահումՀիշողություններից՝ համակարգչային խաղեր. «Ծովամարտ». «Փաստ»Visa-յի արշավի հաջողակ հաղթողը Կոնվերս Բանկի հաճախորդ է ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (26 ՆՈՅԵՄԲԵՐԻ). Սկսվել են հայ-թուրքական բանակցությունները. «Փաստ»«Սեր սերմանենք դեպի թանգարաններ»․ Արփի ՄաղաքյանՉհայտարարված պատերազմ և փխրուն խաղաղություն. իրանա-ադրբեջանական հերթական սրացման շրջանը. «Փաստ»Պետական ծառայություններն ավելի հասանելի կլինեն մարզային համայնքների բնակչությանը. «Փաստ»Ադրբեջանի ԶՈՒ-ն տարբեր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակներից կրակ են բացել հայկական դիրքերի ուղղությամբ․ ՀՀ ՊՆ«Բոլորիս երազներին հայտնվելիս Էդգարն ասում է՝ մի նեղվեք, գալիս եմ. իրենից հետո մնացած դատարկությունը չի լցվում». «Փաստ»Ողբերգական ավտովթար. կան զոհեր և վիրավորներՉեն հաշտվում պարտության հետ. «Փաստ»Ադրբեջանի ՊՆ-ի տարածած հաղորդագրությունը հերթական ապատեղեկատվությունն է․ ՀՀ ՊՆ«Ծայրահեղ վիճակ է, որը կարող է նաև շրջադարձային վիճակում հայտնվելու հնարավորություն լինել». «Փաստ»