Երևան, 08.Փետրվար.2023,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
Մոուրինյուն ինձ տեսավ և ասաց՝ քո պատճառով ինձ քննադատում են․ Հենրիխ Մխիթարյան Երեխային կապած մեջքին՝ մտել է Եփրատը, հետո թաքնվել քարանձավում. ամերիկյան դերասան Ջո Մանգանյելոն պատմել է 1915-ին փրկված նախնու մասին (լուսանկարներ) Մտահոգիչ լուրեր Արցախից Թուրքիայում երկրաշարժի զոհերի թիվն աճել է Տարադրամի փոխարժեքն՝ այսօր Հայ երգչուհին և նրա ամուսինը ևս փլատակների տակ են մնացել Չալաբյանն ու Թաթոյանը ամենացածր հակավարկանիշն ունեն Հայաստանում Էլեկտրամատակարարումը Հայաստանում կդադարեցվի. ՀԷՑ Իրանն ու Ադրբեջանը հայտնվել են պատերազմի շեմին. «Փաստ» «Եթե Հայաստանի իշխանությունները որոշեն ինչ-որ աշխարհաքաղաքական սալտո անել». «Փաստ»


«Իմ ցավոտ հպարտությունն է». պատերազմի առաջին օրից Հարությունը կամավոր մեկնել է Արցախ. «Փաստ»

Հարցազրույց

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

«Հարությունն իմ տղան է, իմ համար ամենա-ամենան է»,-այսպես ենք սկսում զրույցը նրա մայրիկի՝ տիկին Աննայի հետ, երբ խնդրում եմ պատմել որդու մասին: Հետո հավելում է՝ մինչ բանակ գնալն ինձ համար երեխա էր: «Երբ վերադարձավ, բացահայտեցի իր լրիվ ուրիշ տեսակը՝ էլ ավելի մեծ հարգանքը ծնողի ու մեծերի նկատմամբ, ընկերներին օգնության հասնելու կարողությունը: Չնայած մինչ բանակն էլ այդպիսին էր: Ընկերական շրջապատում Հարությունը խաղաղության աղավնին էր: Դասղեկն ասում էր՝ երբ փոքր վեճ էր անգամ լինում, Հարությունը կարողանում էր իր հանդարտությամբ, ժպիտով ամենը հարթել: Կռվարար չէր, ընկերասեր էր, ազնիվ»,-«Փաստի» հետ զրույցում նշում է տիկին Աննան:

Հարությունը յոթ տարի ուսանել է Ջիվանու անվան աշուղական դպրոցում, ավարտել 2016 թ.-ին, զուգահեռ նաև քամանչայի դասերի հաճախել: Մայրիկի խոսքով, հայրենասիրական երգն իր տարերքն էր, իսկ դպրոցը՝ տունը. «Դաս էլ չունենար, գնում էր դպրոց: Թովմաս Պողոսյանի հետ հրաշալի հարաբերություններ ուներ, դպրոցում իրեն շատ լավ էր զգում»: Տիկին Աննան վերհիշում է՝ փոքր տարիքում որդին ոգեշնչվել էր Ներսիկ Իսպիրյանի երգերով: Նրա մոտ ուսանել չէր ստացվի, և Հարությունն իր ցանկությամբ ընտրեց Ջիվանու աշուղական դպրոցը. «Խենթանում էր հայրենասիրական երգերի համար, գուսան Աշոտի երգերն էր շատ սիրում, որովհետև Սյունյաց լեռներն էր գովերգում: Սովորելու տարիներին նաև երաժշտական գրականություն էին ուսումնասիրում, ծանոթանում աշուղների կենսագրությանն ու ստեղծագործություններին: Հրաշալի ուսուցիչ է ունեցել, մինչև հիմա իր հետ կապի մեջ ենք: Բազմաթիվ համերգների է մասնակցել, պատվոգրեր ունի «Սայաթ-Նովա» մշակութային կենտրոնից: Ամենակարևորը՝ ծափահարությունների է արժանացել»:

Մինչ բանակ գնալը Հարությունը ցանկացել է ընդունվել Կոնսերվատորիայի ժողովրդական երգի բաժին. «Քառօրյա պատերազմից հետո էր: Նա անցնելու փուլում էր, բայց Արցախից երեխաներ էին եկել, որոնք պետք է ստորագրությամբ ընդունվեին: Այնպես ստացվեց, որ Հարությունս չընդունվեց, իրեն հետո Գյումրիի մասնաճյուղ կանչեցին, բայց չգնաց: Որոշեց ծառայությունից հետո սովորել»: 2017 թ.-ի հունվարի 19-ին՝ մայրիկի ծննդյան օրը, Հարությունը զինկոմիսարիատից ծանուցագիր է ստանում: «Միշտ ասում էր՝ պետք է Արցախում ծառայեմ, եթե այնտեղ «չընկնեմ», դիմում եմ գրելու, տեղափոխվեմ, իսկական ծառայությունը պետք է Ղարաբաղում լինի, որ իմանաս՝ հայրենիք ես պաշտպանել: Հենց Արցախ էլ զորակոչվեց, Մարտունի-3 զորամասում էր ծառայում: Ինձ համար իր ծառայությունը շատ դժվար է անցել: Բանակային ընկերներն են պատմել՝ դիվերսիոն հարձակում է եղել դիրքերի վրա, հետ են շպրտել թշնամուն: Հարությունը հարցրել է՝ տղերք, որ պատերազմ լինի, կգա՞ք: Ընկերները պատասխանել են՝ մեր ծառայությունը վերջանում է, տուն ենք գնալու: Իսկ Հարությունն ասել է՝ բայց ես կգամ: Հետաքրքիր է՝ երբ արդեն զորացրվել էր ՝ անընդհատ ասում էր, որ սեպտեմբերին պատերազմ է լինելու: Չգիտեմ՝ կանխազգում էր, թե՞ այլ բան»:

Զորացրվելուց հետո օրերից մի օր այցելում է Ջիվանու անվան դպրոց՝ ուսուցիչներին տեսնելու, հանդիպում է մի աղջկա ու սիրահարվում: «Ընկերություն էին անում, աղջիկն էլ Կոնսերվատորիայի ուսանողուհի էր: Մտածում էին ձմռանը նշանվելու մասին: Սեպտեմբերի 26-ին մեր տանն էին: Ասաց՝ մամ, նենց եմ կարոտել Արցախս: Առաջարկեցի՝ գնացեք, շրջեք մի քանի օր: Որոշում էին, թե ով է լինելու իրենց քավորը, այդ օրն անընդհատ կատակներ էր անում: Հաջորդ առավոտյան պատերազմի լուրը ստացանք»:

Հարությունը զորացրվելուց հետո վարսավիրություն է սովորել, աշխատում էր, չնայած երգը թողնելու մտադրություն չուներ, բայց ուզում էր զուգահեռ եկամտի այլ աղբյուր էլ ունենալ. «Արթնացրեցի, որ աշխատանքի գնա, լուրերն աչքի անցկացրեց, թե գնում եմ Արցախ: Ընդդիմացանք՝ հերթական հարձակումն է, շուտով կավարտվի: Որևէ մեկս չէր պատկերացնում, որ նման պատերազմ կլինի: Ժամը 12-ի կողմերը զանգահարեց՝ մամ, գրքույկս պատրաստի, Հոկտեմբերյան եմ գնում: Խաբեց ինձ: Հասանք զինկոմիսարիատ՝ ճանապարհելու: Ուրախ-ուրախ գնում էր, մարդիկ ասում էին՝ մինչև հասնեք, մարտերը կդադարեն, հետ կգաք: Սեպտեմբերի 28-ի առավոտյան արդեն Ասկերանում էր, գիտեի, որ Արցախում է: Միանգամից «գրանցվում» է Տ-30 հրանոթի վրա, տղաները պատմում են, որ արագ սովորում է հաշվարկները: Ժամկետայիններին չի թողնում կանգնել, ասում է՝ դուք ձեր կամքով չեք այստեղ, իսկ ես իմ կամքով եմ եկել: Տղաներից մեկը պատմում էր՝ Հարությունի մեջ վախ չկար, ասում էր՝ ճակատներիս ինչ գրած է, լինելու է: Մի քանի անգամ փրկվել են սնարյադից: Մեր բակի տղաներից մեկին է հանդիպում: Ժամկետային զինծառայող էր, Աստծո կամոք, վերադարձավ, շատ բան պատմեց Հարությունիցս: Այդ ժամանակ նորից բացահայտեցինք իրեն՝ իր հայրենասիրությունը, զինվորական գործին տիրապետումը: Ասում են՝ այնտեղ էլ էր երգում…»:

Վերջին անգամ հոկտեմբերի 8-ին է զանգահարել: «Հարցնում էր՝ մա՛մ, էդտեղ ի՞նչ են ասում, իրենք այնտեղ ոչ մի բանից տեղյակ չէին: Ասացի՝ ե՞րբ ես գալու: Պատասխանեց՝ կհաղթենք, կգանք, մա՛մ: Ահագին զրուցեցինք, ասաց՝ պապային չթողնես, որ գա: Ընկերներին էլ ասել էր՝ չգաք: Հաջորդ օրը զանգն ուշացավ: Ընկերները ինչ-որ լուր են լսում, զանգում են իր հետի տղային՝ Նեսոյին, չի պատասխանում: Իր աչքի առաջ է եղել ամեն ինչ: Տղաները բլինդաժ են գնացել, Հարությունն ասել է՝ ծխեմ, գամ: ԱԹՍ-ն հարվածել է…»:

Հետո երկար լռություն է տիրում, երբ սպառվում են պատրաստված հարցերդ, երբ չգիտես, թե ինչ ասես, չնայած այնքան շատ բան է կուտակվել ներսում. «Տղաները Հարությունին մենակ չեն թողել: Վտանգի առկայության պայմաններում նրան ու մյուս տղաներին շտապօգնության մեքենաներում են տեղավորել և տեղափոխել Սիսիան: Իր հեռախոսը գրպանում էր, դատաբժիշկը քարտը հանում, դնում է իր հեռախոսի մեջ ու առաջին պատահած համարով զանգահարում, Հարութի հետ աշխատողներից մեկն է լինում: Բացատրում է, թե ինչ է պատահել, ընկերները խառնվում են իրար, չեն հավատում կատարվածին»: Հայրիկն է որդուն տեսել, ճանաչել: Հիմա Հարությունը Եռաբլուրում է: Զոհվել է Ակնայի դիրքերում: Ընտանիքն ունի նրա մարտական ուղին հաստատող փաստաթղթերը՝ տանկեր է խոցել, տիրապետել է զինվորական գործին, կարգապահ զինվոր է եղել: Դեռ նախորդ տարի Դավիթաշենի Աշոտ Մանուկյանի անվան դպրոցում 44-օրյա պատերազմի չորս կամավորի անունով դասասենյակ է բացվել, նրանցից մեկը Հարությունն է: «Սասունցի Դավիթ» աշխարհազորային գնդի կողմից տղաները մեդալի են արժանացել: «Մեր կրտսեր որդու համար ենք ապրում, շատ է կոտրված...Իսկ Հարությունը, Հարությունն իմ ցավոտ հպարտությունն է»,-ահա այսպես էլ եզրափակում ենք մեր զրույցը:

Հ. Գ. Հարություն Հարությունյանը հետմահու պարգևատրվել է «Մարտական ծառայություն» մեդալով:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Զինծառայողներ են կալանավորվել Նավթի արժեքը բարձրանում է Ոսկին չափավոր թանկանում է Հակաղարաբաղցիական քարոզը քրեականացնելն ակտուալ է դառնում․ Լիլիթ Գալստյան Մոուրինյուն ինձ տեսավ և ասաց՝ քո պատճառով ինձ քննադատում են․ Հենրիխ Մխիթարյան Արտաշատի ոստիկանները ապօրինի պահվող հրացաններ են հայտնաբերել Երեխային կապած մեջքին՝ մտել է Եփրատը, հետո թաքնվել քարանձավում. ամերիկյան դերասան Ջո Մանգանյելոն պատմել է 1915-ին փրկված նախնու մասին (լուսանկարներ) Արցախի ինքնորոշման իրավունքը պետք է իրացվի և միջազգայնորեն ճանաչվի, այլընտրանքն Արցախի հայաթափումն ու ֆիզիկական սպառնալիքներն են.Աբրահամյան Ամերիկացիների կողմից մշակված արևային հյուսվածքի էներգիան Մտահոգիչ լուրեր ԱրցախիցՊարտատոմսերը՝ խնայողությունների դիվերսիֆիկացիայի լավագույն տարբերակ Թուրքիայում երկրաշարժի զոհերի թիվն աճել է Ամերիաբանկն ավելի քան 14 մլրդ դրամի բիզնես վարկ է տրամադրել վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտում Կառավարության որոշմամբ՝ Հայաստանը փրկարարներ կուղարկի Թուրքիա Տարադրամի փոխարժեքն՝ այսօրԵրևանի դիմակայանության բարձրացումը պետք է լիներ առաջնահերթություն․ Մանե ԹանդիլյանՇոյգուն հայտնել է Ուկրաինայում նոր բնակավայրերի գրավման մասին Քաղցկեղի դեպքերն ամենաքիչը գրանցվել են ՍյունիքումՀայ երգչուհին և նրա ամուսինը ևս փլատակների տակ են մնացելԹուրքիայում նոր երկրաշարժ է գրանցվել Դիմակավորված անձինք փորձել են պայթեցնել բանկոմատն ու գողություն անել․ խմբի անդամները ձերբակալվել են․ Ոստիկանություն Քաշով մեկ ոսկու արժեք ունեցող համեմունք՝ վանիլին. «Փաստ»Պերուի հարավում առնվազն 40 մարդ Է զոհվել սողանքների հետևանքով Չալաբյանն ու Թաթոյանը ամենացածր հակավարկանիշն ունեն Հայաստանում«Աստծով». Անդրեն հիվանդանոցից լուսանկար է հրապարակել ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (7 ՓԵՏՐՎԱՐԻ). Հայաստանում բացվել է ԱՄՆ-ի դեսպանատունը. «Փաստ»Կարմիր խաչի միջնորդությամբ 6 բուժառու Արցախից տեղափոխվել է Հայաստանի բժշկական կենտրոններ Էլեկտրամատակարարումը Հայաստանում կդադարեցվի. ՀԷՑԻրանն ու Ադրբեջանը հայտնվել են պատերազմի շեմին. «Փաստ»«Եթե Հայաստանի իշխանությունները որոշեն ինչ-որ աշխարհաքաղաքական սալտո անել». «Փաստ»Հալեպում փլատակների տակ երեխա է ծնվել, մայրը մահացել է Պաշտոնական նոր հաղորդագրություն Արցախից Առաջարկվում է բարեփոխել բազմաբնակարան շենքերի կառավարման համակարգը. նախագիծ. «Փաստ»Նոր երկրաշարժ Թուրքիայում Լեռնային շրջաններում սպասվում է բուք, ճանապարհներին՝ մերկասառույցՀրապարակվել է՝ Թուրքիայում և Սիրիայում երկրաշարժի զոհերի նոր թիվը Այս երկրաշարժը, նաև որքան էլ աղետալի, պահանջում է մեզնից արդեն հիմա հաշվարկել նրա հեռագնա հետևանքները. Ավետիք Չալաբյան «Չգիտեմ, թե ինչ գերբնական ուժ է, որ չեմ խելագարվում. սպասում եմ, որ մի օր հրաշք լինի, Գոքորս գա». «Փաստ»«Թուրքիան ժամանակ է ձգում. որևէ առարկայական քայլ չի արվել». «Փաստ»«Մաստեր-կլասս». ինչպես բոլոր բարեփոխումները տապալել ու դարձնել չարեփոխում. «Փաստ»«Մուկն ու կատու» խաղալուց կանցնե՞ն կոնկրետ քայլերի. «Փաստ»«Աղմկոտ լռություն է, իսկ իշխանությունը բաց տեքստով նախապատրաստում է Արցախը հանձնելուն». «Փաստ»Գյումրիում ստացվեց. ինչո՞ւ իշխանությունները մերժեցին երևանյան ծրագիրը. «Փաստ»«Արցախում հիմա որոշվում է ոչ միայն Արցախի, այլև Հայաստանի լինել - չլինելու հարցը». «Փաստ»«Հավանականությունը, որ այս երկրաշարժերը պատճառ կհանդիսանան ՀՀ տարածքում ուժեղ ու վտանգավոր ցնցումների, համարյա թե բացառվում է». «Փաստ»Ուժեղ հրդեհ է բռնկվել երկրաշարժից տուժած թուրքական Իսկենդերուն նավահանգստում Ի՞նչ անել երկրաշարժի ժամանակ Միլանյան դերբիում հաղթեց Ինտերը Նոր հաղորդագրություն ԱրցախիցՄաստարա-Լանջիկ-Գյումրի ավտոճանապարհին բուքը շարունակվում է․ ինչ իրավիճակ է ՀՀ ճանապարհներին ժամը 17։30–ի դրությամբ