Այն երեք պատճառները, որոնց հետևանքով տեղի ունեցան Բրյուսելի ահասարսուռ ահաբեկչական հարձակումները. փորձագետի տեսակետը
ՄիջազգայինԲրյուսելում տեղի ունեցած ահաբեկչությունների պատասխանատուն «Իսլամական պետություն» (ԻՊ) իսլամական ծայրահեղ արմատական կազմակերպությունն է. բռնարարքների իրականացման եղանակը, ընտրված թիրախները եւ ժամանակահատվածը միանշանակորեն հաստատում են հենց ԻՊ-ի ձեռագիրը (կառույցն արդեն իսկ ստանձնել է հարձակումների պատասխանատվությունը): Այս գործողությունները, ինչպես նաեւ մարտի 19-ին Ստամբուլում գրանցված պայթյունը, 2015թ. նոյեմբերի 13-ին Փարիզում տեղի ունեցած բռնարարքները նույն շղթայի տարբեր օղակներ են, որոնք համակցված են վերջին մի քանի ամիսների ընթացքում ձեւավորված մի շարք իրավիճակային գործոններով: Նման կարծիք է հայտնել տարածաշրջանային հարցերով փորձագետ Արմեն Պետրոսյանը: Փորձագետը նաեւ նշում է, որ ահաբեկչական սպառնալիքը ժամանակակից աշխարհում հասել է աննախադեպ բարձր մակարդակի. դրա հիմնական պատճառը մերձավորարեւելյան արդի գործընթացներով եւ հատկապես «Իսլամական պետության» գործոնով պայմանավորված ծայրահեղական գաղափարների լայն տարածումն ու դրանց առարկայացման եղանակներն են ամբողջ աշխարհում, իսկ մյուս կողմից. ահաբեկչական սպառնալիքի աճը պայմանավորված է նաեւ ԻՊ-ի մարտավարության մեջ տեղ գտած նոր իրողություններով:
«Ինչպես գիտենք, վերջին շրջանում ծայրահեղական կառույցը լուրջ կորուստներ է կրում ինչպես մարդկային, ենթակառուցվածքների, այնպես էլ՝ տարածքների առումով: Ստեղծված նոր իրավիճակում, այլեւս ունակ չլինելով պահպանել Իրաքում եւ Սիրիայում սեփական վերահսկողության ներքո գտնվող տարածքները, կազմակերպությունը գնում է մարտավարական շրջադարձային փոփոխության, ասել է, թե ակտիվացնում է վերջին 2 տարիների ընթացքում աշխարհի տարբեր երկրներում ձեւավորված բջիջներն ու ցանցերը՝ մահապարտ ահաբեկիչների միջոցով հարձակումներ իրականացնելով հատկապես այն ուղղություններով, որոնք կարող են առավել լայն հոգեբանական եւ քարոզչական արձագանք ապահովել: Հենց այս համատեքստում կարելի է դիտարկել նաեւ Բրյուսելի ընտրությունը, ինչը պայմանավորված է հետեւյալ գործոններով: Նախ՝ Բելգիայում ավանդաբար գործում է մեծաքանակ արաբամուսուլմանական համայնք, որի հազարավոր ներկայացուցիչներ տարբեր ժամանակներում մեկնեցին Մերձավոր արեւելք՝ մասնակից դառնալով Իրաքում եւ Սիրիայում ծավալվող ջիհադական պայքարին: Նաեւ այս իրողությունը նպաստեց նրան, որ Բելգիայում ժամանակի ընթացքում ձեւավորվի կազմակերպչական եւ ֆունկցիոնալ տեսանկյունից բավական կայացած ցանց, որը նախ՝ կազմակերպում էր իսլամականների հավաքագրումն ու գործուղումը դեպի Իրաք եւ Սիրիա, իսկ հետագայում արդեն ծրագրում էր Եվրոպայում ահաբեկչական հարձակումների իրականացման հնարավորությունը (փարիզյան գործողությունները եւս կազմակերպվել էին Բելգիայի տարածքում)»,- ասում է փորձագետը:
Ըստ նրա՝ հաջորդ կարեւոր իրողությունը բելգիական հատուկ ծառայությունների գործողություններում արձանագրվող թերացումներն են, քանի որ վերջին 5 տարում քանակային առումով ամենաշատ ահաբեկչական գործողությունները գրանցվել են հենց Բելգիայի տարածքում: «Բացի այդ, ինչպես միջազգային նշանակության, այնպես էլ աշխարհի մի շարք երկրների գրեթե բոլոր հատուկ ծառայությունները մշտապես ահազանգել են Բելգիայում ահաբեկչական գործողությունների բավական բարձր աստիճանի սպառնալիքի մասին: Եվ, թերեւս, ամենակարեւորը, ԻՊ-ի կողմից Բրյուսելի ընտրությունը կարեւոր էր հենց քարոզչական եւ հոգեբանական տեսանկյունից»,- եզրակացնում է վերջինս՝ նշելով, որ Բրյուսելն ինչպես ԵՄ-ի մայրաքաղաքն է, այնպես էլ ՆԱՏՕ-ի կենտրոնակայանը, որտեղ ահաբեկչական հարձակումներ իրականացնելով՝ ծայրահեղական կառույցն ուղղակիորեն պատասխանում է Սիրիայի եւ Իրաքի տարածքներում իր դեմ պայքար մղող ԱՄՆ-ի գլխավորած միջազգային ռազմական կոալիցիային:
Հ.Գ. Միջազգային ահաբեկչությունը մերօրյա աշխարհի անվտանգությանը եւ ողջ միջազգային հանրությանն սպառնացող լրջագույն քրեական բնույթի միջազգային հանցագործության տեսակ է, որից, ըստ էության, ապահովագրված չէ որեւէ երկիր եւ ոչ մի ժողովուրդ՝ անկախ անվտանգության միջավայրի կայացվածության մակարդակից: