«Հիմնադիր խորհրդարանի» անդամների կողմից կազմակերպված ավտոերթի եւ դրանից բխող հետեւանքների մասին մինչ օրս ակտիվ քննարկումներ են գնում: Քննարկումներից բացի օր օրի ի հայտ են գալիս նոր եւ զավեշտալի հանգամանքներ:
Ըստ լրատվամիջոցներում շրջանառվող տեղեկությունների՝ «Հիմնադիր խորհրդարանի» կողմից կազմակերպված ակցիային մասնակցել են մի շարք կասկածելի անձինք: Ինչպես պարզվում է, Անուշավան Շահնազարյանը, ով ներկայանում է որպես լրագրող եւ ով հայտարարում է, թե իրեն ծեծի են ենթարկել, ամենեւին էլ լրագրող չէ, ավելին՝ եկել է Ռոստովից ու ներկայացնում է՝ «Արևմտյան Հայաստանի հայերի ազգային ժողով» կոչվող կասկածելի ծագում ունեցող կազմակերպությունը: Հիշյալ կազմակերպության ղեկավարը նույնքան կասկածելի մի անձ է՝ Փիարի անունով: Ով Հայաստանում ներկայանում է իբրև ֆրանսահայ Արմենակ Ափրահամեան:
Կասկածելի կառույցի, Բերձորում իրականացված գործողությունների եւ մի շարք այլ կարեւոր հարցերի շուրջ, Orer.am-ը զրուցեց ԱԺ ՀՀԿ խմբակցության պատգամավոր Վահրամ Մկրտչյանի հետ.
-Պարոն Մկրտչյան, գիտենք, որ Դուք մեկ անգամ չէ, որ եղել եք Արեւմտյան Հասատանում, կասեք` երբեւէ լսե՞լ եք «Արևմտյան Հայաստանի հայերի ազգային ժողով» կոչվող կառույցի մասին:
-Անկեղծ ասած, առաջին անգամ եմ լսում այդ կառույցի անունը: Ինքս երեք անգամ եղել եմ Արեւմտյան Հայաստանում ե՛ւ գիտնականների, ե՛ւ բարձրաստիճան այրերի հետ, սակայն կառույցի մասին երբեւէ չեմ լսել: Հնարավոր է, որ այն շատ կոծկված ինչ-որ մի կառույց է, համենայն դեպս, ասեկոսեների մակարդակով գնահատական տալ չեմ ցանկանում: Ինչ վերաբերում է «Հիմնադիր խորհրդարանի» կողմից կազմակերպված ավտոարշավին եւ Բերձորի միջադեպին, ապա կասեմ, որ, ըստ էության, 100-ամյակին ընդառաջ մենք ազգովի համախմբվել ենք, քանի որ մեր գերագույն նպատակներից մեկն էլ այն է, որ աշխարհին ներկայացնենք Հայոց ցեղասպանության ճանաչման, հատուցման հարցերը, մանավանդ, երբ հռչակագիրը հրապարակվեց եւ առաջին անգամ մեր նախագահի մակարդակով բարձրացվեց նաեւ փոխհատուցման խնդիրը: Ես գտնում եմ, որ այս համատեքստում Արցախ գնալն ու ինչ-որ ակցիա կազմակերպելն այդքան էլ ճիշտ չէր: Ի դեպ, չմոռանանք, որ ակցիայի մասնակիցները նախապես ԼՂՀ նախագահի մակարդակով զգուշացվել էին, որպեսզի Արցախի տարածքում նման միջոցառումներ չկազմակերպեն, քանի որ «100-ամյակը առանց ռեժիմի» շարժումը շատ անորոշ, անհասցե մի բան է: Եթե ռեժիմ ասելով նրանք հասկանում են հայկական իշխանություններին, ապա ինչո՞ւ են այդ հարցերը ցանկացել բարձրացնել Արցախում, այն Արցախում, որը գտնվում է զինադադարի, բայց, այնուամենայնիվ, պատերազմական իրավիճակում: Գնալ այնտեղ, երբ սահմանը լարված է` չգիտեմ, որքանով էր ճիշտ:
-Ըստ Ձեզ` «Հիմնադիր խորհրդարանի» անդամների նպատակն էր սադրե՞լ ԼՂՀ իշխանություններին:
-Եթե նրանք սադրելու նպատակով չեն գնացել, ապա այդ հոծ բազմության մեջ կգտնվեին մարդիկ, ովքեր կսադրեին, չէ՞ որ ակցիայի կազմակերպիչները բոլորին անուն առ անուն չեն ֆիքսել ու չգիտեին, թե նրանք ովքեր են: Եթե մարդն արդեն չի տարբերակում պետական, ազգային անվտանգությունն իր անձնական շահերից, ապա ցավով եմ ասում, բայց գործն արդեն հասնում է մահակին եւ այդ մահակն իր գործը կատարում է չհարցնելով, թե դիմացինն ով է` Արցախյան ազատամարտի հերո՞ս, Ղարաբաղյան շարժման լիդե՞ր, թե՞ սադրիչների մի խումբ:
Նորից կկրկնեմ, հիմա, ավելի քան երբեք, արտաքին հարաբերություններում պետք է ուշադրություն դարձնենք Հայոց ցեղասպանության գործընթացի ճանաչման եւ փոխհատուցման վրա, որի համար Թուրքիայի նման պետությունը միայն մեր հայտարարությունների հիման վրա ոչինչ չի անի: Մեր պահանջը ռոմանտիզմի ժանրից չէ, մենք ունենք իրավական հիմքեր: Միջազգային իրավունքի մեր մասնագետները բավական հրապարակումներ ունեն, հավանաբար, մոտ ապագայում մեր մասնագետները միջազգային բարձրաստիճան կառույցներում կկարողանան իրավական հայցի մակարդակով վիճարկել հարցը:
-Մինչ մենք փորձում ենք Հայոց ցեղասպանության հարցը փաստերով ներկայացնել միջազգային հանրությանը, Թուրքիայի նախագահը հանդես է գալիս բավականին անլուրջ հայտարարություններով` նշելով, թե անգամ հայաստանյան բարձրաստիճան այրերը, ովքեր այսօր խոսում են Ցեղասպանության մասին, Արեւմտյան Հայաստանի տարածքները չեն էլ պատկերացնում: Էրդողանի այս հայտարարությունն ու գործալոճն ինչի՞ մասին է խոսում:
-Ծանոթ եմ, իհարկե, այդ հայտարարությանը: Այն, որ Էրդողանը ցինիկ անձնավորություն է ու միայն հայերի նկատմամբ չէ, որ այդ ցինիզմը դրսեւորվում է` բոլորս գիտենք: Պետք է նշեմ, որ Թուրքիայի նախագահի ցինիզմը հիստերիայի եւ ներքին վախի արդյունք է: Սովորաբար նախահարձակ չեն լինում ուժեղ մարդիկ: Ուժեղ պետությունները տարբեր հարթակների վրա են բարձրացնում բարդ հարցեր` փորձելով համագործակցել և խնդիրը լուծել: Թուրքիան վաղ թե ուշ քանդվելու եւ տրոհվելու է մի քանի պետությունների, որի հետ կապված Հայաստանի Հանրապետությունը, եթե աչալուրջ լինի եւ իր պահանջատիրությունը բարձրացնի, ապա հնարավորություն կունենա իր պատմական հողերի գոնե մի մասին տեր կանգնել:
Սոսե Չանդոյան