Ստեղծված իրավիճակից դուրս գալու միակ ելքը կոնսենսուսն է. Հ. Սուքիասյան

Բոլոր այն երկրներում, որտեղ կա սոցիալական, բարոյական, քաղաքական և հումանիտար ճգնաժամ, նման իրավիճակները սովորական երևույթներ են, Orer.am-ի հետ զրույցում ասաց քաղաքագետ Հայկ Սուքիասյանը: Նա նշեց, որ աշխարհում նման օրինակները բազմաթիվ են, և պետք է հասկանալ, որ նման իրավիճակների դեպքում միշտ էլ կլինեն մարդիկ, ովքեր կփորձեն այս ձևով ընդդիմանալ:

Ստեղծված իրավիճակից դուրս գալու միակ ելքը կոնսենսուսն է: Պետք է իշխանությունը և «Սասնա ծռերը» իրենց ներկայացուցիչներով նստեն երկխոսելու: Ընդ որում՝ դա պետք է լինի առանց միջնորդների և առանց բլեֆի: Ակնհայտ է, որ մարդիկ ընտրել են ապստամբության ճանապարհը, ինչը իրենց ընտրությունն է: Քաղաքագետի խոսքով` երկրում ստեղծված քաղաքական, տնտեսական, բարոյական, մշակութային, տնտեսական ճգնաժամի պատճառով հասարակության մի մասը փորձում է արտագաղթել, որոշ մարդիկ էլ ընտրում են պայքարի նման ձևը: Դիտարկմանը, թե ինչպես է նա պատկերացնում երկխոսությունը, երբ կողմերից յուրաքանչյուրը որոշակի պայմաններ է առաջարկում, որն ընդունելի չէ մյուս կողմի համար և այդ դեպքում ինչ կոնսենսուսի մասին կարող է խոսք լինել, Հ. Սուքիասյանը պատասխանեց.

«Դա է միակ ելքը, այլ տարբերակ չկա: Հակառակ տարբերակն արյունահեղությունն է և պետության ապակայունացումը: Եվ, ընդհանրապես, հասկանալի չէ, թե ինչու պետք է ամեն հակառակ տեսակետ ճնշվի կամ անտեսվի. կա պահանջ և այդ պահանջը լսել է պետք»,- ասում է Հայկ Սուքիասյանը:

Հարցին, թե ժողովրդավարական երկրներում չպետք է լինեն բռնություններ կամ բռնությունների ճանապարհով չպետք է հարցեր լուծվեն, քաղաքագետը պատասխանեց. «Ճիշտ է, բայց ժողովրդավարական երկրներում ընտրություններ էլ չեն կեղծվում, ժողովրդավարական երկրներում չկա կոռուպցիա, անարդարություն և այլն: Եվ եթե հասարակության մի մասը ընտրում է պայքարի խաղաղ ճանապարհը, դա դեռ չի նշանակում, որ այլ ձևերով պայքարողներ չեն լինի: Բայց սրանք ստեղծված իրավիճակի ֆոնին անիմաստ հարցեր են. պետք է ելք որոնել, և այդ ելքը ուղիղ երկխոսությունն է, քանի որ միջնորդների պարագայում միշտ էլ հնարավոր են տարիմաստություններ և խեղաթյուրումներ»:

Հարցին, թե արդյո՞ք պայքարի նման ձևը նման չէ շանտաժի, քաղաքագետը պատասխանեց. «Եթե երկիրն արդար է և չկան կեղծված ընտրություններ, չկա անհավասարություն, նման իրավիճակներ չեն առաջանա»: Ինչ վերաբերում է նախադեպին, որ եթե իշխանությունները գնան երկխոսության, ապա կարող է զինված ապստամբություն կազմակերպելը նախադեպ դառնալ, քաղաքագետը պատասխանեց. «Ես դրան չեմ հավատում: Բացի այդ, հիմա 96-ին ընտրությունները կեղծվեցին և դա դարձավ նախադեպ, և ի՞նչ: Սրանք ստեղծված իրավիճակի համատեքստում մանր և անիմաստ հարցեր են, և ոչնչով չեն նպաստում իրավիճակի լուծմանը, ընդհակառակը՝ խոչընդոտում են: Կա այս պահին խնդիր և այն պետք է լուծել կոնսենսուսի ճանապարհով, հակառակ դեպքում չի բացառվում, որ այլ նախադեպեր էլ լինեն: Պետք է հասկանալ, որ երկրում առկա խնդիրները բլեֆով չեն կարող լուծել, պետք է իրավիճակ փոխվի, հակառակ դեպքում կարող ենք ականատեսը լինել նմանատիպ նոր իրավիճակների»,- ասաց Հ. Սուքիասյանը:

Քաղաքագետը համաձայն չէ, որ «Սասնա ծռեր»-ի այս քայլը դրսից ներմուծված սցենար է, որի նպատակը երկիրն ապակայունացնելն է. «Իսկ ի՞նչ է այլ ազգեր կարող են ապստամբել, իսկ հայերը՝ ո՞չ: Ուսումնասիրեք Հայաստանի քաղաքական պատմությունը, կտեսնեք: Ով որ պատմություն չգիտի, դա իր խնդիրն է»: Զուգահեռներ տանելով Կուբայի հեղափոխության հետ` նա նշեց նաև, որ ստեղծված վիճակը նույնական է Կուբայի հեղափոխության սկզբնական փուլի հետ:

Հարցին, թե արդյոք իշխանություններն իսկապես անտեղյակ են, թե հասարակությունն ինչ խնդիրներ ունի, կամ որքան լարված սոցիալական վիճակում է ապրում, քաղաքագետն ասաց, որ բոլորն էլ ամեն ինչ շատ լավ գիտեն, սակայն ոչ մի տեսանելի փոփոխություն անելու ցանկություն կամ հնարավորություն չունեն, որի հետևանքով էլ նման վիճակ է ստեղծվել: Այս իրավիճակից դուրս գալու միակ ելքը, ըստ քաղաքագետի, երկխոսությունը պետք է լինի, որին այս պահին այլընտրանք չկա և չի կարող լինել:

Արմինե Գրիգորյան