Նիկոլ Փաշինյանն օլիգարխիային ցույց է տվել անհավատալին

Հրապարակը հայտնում է, որ կիրակի տեղի է ունեցել Նիկոլ Փաշինյանի եւ մեկ տասնյակից ավելի խոշոր գործարարների կամ օլիգարխների հանդիպումը, որի ընթացքում խոսվել է խաղի նոր կանոնների մասին: Նիկոլ Փաշինյանն ասել է, որ բոլորը պետք է աշխատեն հարկային դաշտում, եւ իրեն էլ պետք չէ, որ գործարարները խոնարհված լինեն իր առաջ, ու նաեւ չի լինելու կուլակաթափություն:

Ըստ թերթի, գործարարները թեթեւացած շունչ են քաշել այդօրինակ զրույցից եւ քննարկել են տնտեսվարման արդյունավետության համար անհրաժեշտ քայլերի խնդիրը: Գործարարների շարքում են եղել Սամվել Ալեքսանյանը, Բարսեղ Բեգլարյանը, ՍԱՍ-ի Արտակը, Արսեն Ղազարյանը, Սպայկա ընկերության ղեկավարը եւ այլք:

Խոշոր հաշվով, Փաշինյանն ասել է այն, ինչ հնչեցրել է թավշյա հեղափոխության ամբողջ ընթացքում: Իհարկե, խոշոր գործարարների եւ օլիգարխների մոտ ըստ երեւույթին եղել է համոզում, որ դա ասվում էր իշխանության գալու համար, իսկ հետո արդեն Նիկոլ Փաշինյանն իրեն կպահի այնպես, ինչպես իշխանությունը:

Փաշինյանն իհարկե իրեն պահում է այնպես, ինչպես իշխանությունը՝ բայց ինչպես հանրային բացառիկ լեգիտիմություն ունեցող իշխանությունը: Մի բան, որն անսովոր եւ գուցե անպատկերացնելի բան է խոշոր գործարարներից շատերի, օլիգարխներից շատերի համար, եւ նրանք չեն կարող պատկերացնել, որ իշխանությունն իրեն կարող է պահել այլ կերպ եւ խոսել այլ կերպ, այլ դիրքերից:

Նրանց գերակշռող մեծամասնության աշխարհընկալման, մտածողության մեջ առկա է իշխանության եւ դրա խոսելաոճի մեկ սկզբունք՝ խոսք ուժի, սպառնալիքի դիրքերից, խոշոր բիզնեսը ենթարկեցնելու, առավելագույնը իշխանության պահպանման շուրջ գործարք առաջարկելու դիրքերից:

Բայց իշխանությունը լինում է նաեւ այլ կերպ, եթե ունի ամենակարեւորը՝ հանրային լեգիտիմություն, եթե վայելում է հանրության վստահությունը: Այդ իշխանությունը չունի խոշոր բիզնեսը իրեն ենթարկեցնելու, կամ խոշոր բիզնեսին իշխանության պահպանման հակասահմանադրական գործարքի բերելու անհրաժեշտություն:

Դա թույլ իշխանության կարիքն է, ըստ այդմ դա իշխանության թուլության, ոչ թե ուժի գործելաոճն է: Այդ իմաստով, Փաշինյանի հետ հանդիպմանը խոշոր գործարարները, օլիգարխները կամ առնվազն նրանց մի զգալի մասը տեսել է աննախադեպ մի բան, ինչ չեն տեսել կամ գուցե պատկերացրել մինչ այժմ՝ նրանք տեսել են իշխանության ուժը եւ տեսել են, որ նախկինում գործ են ունեցել թույլ իշխանության հետ:

Միեւնույն ժամանակ, տեսնելով դա, նրանք թերեւս դարձել են նաեւ աննախադեպ մեկ այլ բանի ականատես, որ իրականում իրենց համար խնդիր է թույլ, ոչ թե ուժեղ իշխանությունը: Նրանք տեսել են, որ հանրային ուժի վրա հենված իշխանությունը որեւէ խնդիր չունի նաեւ խոշոր բիզնեսի համար, չունի բիզնեսին «արտաբիզնեսային» որեւէ առաջարկ՝ բոլոր առաջարկները տեղավորվում են ընդհանուր առմամբ փոխադարձ շահի շրջանակում:

Այլ կերպ ասած, նրանց առաջարկվել է թերեւս ունենալ այն, ինչ ունի իշխանությունն ու իրեն զգում է ուժեղ՝ հասարակության վստահությունն ու լեգիտիմություն: Նիկոլ Փաշինյանը ցույց է տվել դրա ուժը եւ առաջարկել այդ ուժի ճանապարհը:

Կհավատա՞ն օլիգարխներն իրենց տեսածին, թե՞ կկարծեն, որ այդպես չի կարող պատահել եւ «ավանդույթի ուժով» կփորձեն կռահել, թե «իրենց որտեղ են ուզում գցած» լինել:

Բայց ընկնելը կլինի արդեն այդ կասկածի հետեւանքը: Ընդ որում, կասկածն անտեղի կամ անհարկի, կամ սխալ խորհրդատու կարող է լինել ոչ այն պատճառով, որ Նիկոլ Փաշինյանը բյուրեղյա մաքրության ու ազնվության մարդ է եւ երբեք չի դրժի խոստումը կամ պայմանավորվածությունը: Խոսքն անշուշտ թե կյանքում, թե քաղաքականության մեջ պահանջում է պատասխանատվություն, բայց միեւնույն ժամանակ քաղաքականությունը եւ առավել եւս իշխանությունը խիստ բազմաշերտ երեւույթ է:

Խնդիրը այն է, որը կասկածը դարձնում է անտեղի եւ նույնիսկ վտանգավոր, որ օլիգարխիան պետք է արձանագրի մի շատ ավելի պարզ բան՝ եղել է հանդիպում ոչ թե Նիկոլ Փաշինյանի, այլ իրենց ու հասարակության միջեւ: Փաշինյան վարչապետը տվյալ դեպքում հանրության միջնորդն է, հանրության դեսպանը: Ըստ այդմ նա ինքն էլ չի կարող շեղվել, քանի որ հանրությունն այդ դեպքում նրան «կազատի» աշխատանքից:

Ահա այստեղ է թե Նիկոլ Փաշինյանի ուժը, թե օլիգարխիայի երաշխիքը նրա հետ խաղի նոր, սահմանադրական կանոնների շուրջ պայմանավորվելու հարցում: