Երկուշաբթի դեկտեմբերի 1-ի առավոտյան բանկերի մասնաճյուղերում և փոխանակման կետերում փոխարժեքը կտրուկ փոխվեց` 1 դոլարի դիմաց կազմելով միջինը 445 դրամ առքը, 460 դրամ վաճառքը: Սա այն դեպքում, երբ նոյեմբերի 24-ին դրամի կտրուկ` 16 դրամով արժեզրկումից և 1 դոլարի դիմաց 435 դրամի հասնելուց հետո, հաջորդ օրերին փոխարժեքը գտնվում էր 435-440 դրամի միջակայքում:
Ուրբաթ օրը ՆԱՍԴԱՔ ՕԷՄԷՔՍ ԱՐՄԵՆԻԱ ֆոնդային բորսայում նույնպես դոլարը վաճառվել էր 438 դրամով: Ընդ որում, բորսայում վաճառքի ծավալները ոչ մի կերպ չէին տարբերվում միջին օրական վաճառքի ցուցանիշներից: Սակայն, ինչպես արդեն նշեցինք, հանգստյան օրերին հաջորդող երկուշաբթի, երբ ֆոնդային բորսայում դեռևս գործարքներ չէին եղել և միջին կշռված փոխարժեք չէր ձևավորվել, բանկերի մասնաճյուղերում և փոխանակման կետերում փոխարժեքը ևս մեկ կտրուկ ցնցում ունեցավ, հասնելով վերևում նշված ցուցանիշներին:
Առաջին տպավորությամբ երկուշաբթի օրը ֆինանսական շուկայում տեղի ունեցածը սուբյեկտիվ պատճառներ ունի: Իրադարձությունների տրամաբանությանը հետևելով, ևս նույն եզրակացությունն է ստացվում: Բանն այն է, որ միջազգային շուկայում փոխարժեքների կտրուկ տատանում այդ օրերին տեղի չունեցավ: Հայաստանում նույնպես այդ օրերին էական ոչ մի իրադարձություն չեղավ, որ կարող էր նման կտրուկ տատնման պատճառ դառնալ:
Այդ դեպքում ինչո՞վ էր պայմանավորված երկուշաբթի օրը բանկերում ու փոխանակման կետերում փոխարժեքի նման կտրուկ փոփոխությունը: Ընդ որում, առքի (միջինը 445 դրամ) և վաճառքի (միջինը 460 դրամ) մեծ տարբերությունից ենթադրվում էր, որ ավելի մեծ արժեզրկման սպասումներ կառաջանան բնակչության մոտ, մարդիկ զանգվածաբար կնետվեն դոլար գնելու, ինչը նշանակում էր, որ դոլարի վաճառքն այդ օրը բավականին բարձր շահույթներ էր ապահովելու: Ինչը և տեղի ունեցավ:
Բանկերն այդ օրը բավականին լուրջ շահույթ ունեցան արտարժույթի` նախորդ օրերին էապես ցածր գնով բորսայից ձեռք բերած դոլարի վաճառքով: Եթե փոխարժեքի կտրուկ բարձրացումը պայմանավորված լիներ շուկայական գործոններով, ապա գոնե նույն օրը դոլար վաճառքի մեծ ծավալներ կգրանցվեին նաև ֆոնդային բորսայում: Մինչդեռ այդ օրը բորսայում ընդհանրապես առք ու վաճառք չեղավ: Այսինքն, բանկերն ու փոխանակման կետերը դոլար ձեռք բերելու կարիք չունեին, նրանց այդ պահին ունեցածը բավարար էր, որն էլ վաճառվում էր առավելագույն բարձր գնով: Իսկ ինչո՞վ էր զբաղված Կենտրոնական բանկը: Կենտրոնական բանկը օրվա վերջին հանդես եկավ հայտարարությամբ, նշելով, որ փոխարժեքի մեծ տատանումները «կրում են կարճաժամկետ բնույթ», կոչ անելով «զերծ մնալ արժութային սպեկուլյացիաներից և անհարկի փոխարկումներից, քանի որ փոխարժեքի նման տատանողական վարքագծի պարագայում, դրանք իրենց մեջ կրում են բարձր ռիսկեր և ակնկալվող օգուտի փոխարեն կարող են հանգեցնել զգալի վնասների»:
Դժվար չէ ենթադրել, որ այդ ուշացած կոչը նույն օրը ոչինչ չփոխեց, քանի որ նման հայտարարություններ պետք է արվեն կանխելու համար խուճապային տրամադրությունները: Բացի դրանից, ԿԲ-ն պետք է թույլ չտար իր իսկ մատնանշած արժութային սպեկուլյացիաները, որոնք իրականացրեցին առաջին հերթին հայաստանյան բանկերը: Արդեն դեկտեմբերի 3-ին փոխարժեքը բանկերի մասնաճյուղերում կայունացել է առքուվաճառքի 439-442,5 դրամ 1 դոլարի դիմաց ցուցանիշի շուրջ:
Ընդ որում, դոլարը վաճառվում է որոշ սահմանափակումներով` ժամային կամ ծավալային: ԿԲ-ն, փաստորեն, ուշացումով բանկերին պարտադրել է զերծ մնալ նախորդ օրվա գործելաոճից, քանի որ այն շարունակվելու դեպքում լուրջ բարդություններ կունենանք ոչ միան ֆինանսական շուկայում, այլ տնտեսության մեջ և սոցիալական ոլորտում ընդհանրապես, իսկ երկարաժամկետ առումով հայկական դրամի հեղինակությունը էլի ավելի կտուժի և դոլարիզացիայի մակարդակը ավելի կբարձրանա:
Դրա վնասակար հետևանքների մասին բազմիցս Հայաստանին զգուշացրել են նաև միջազգային ֆինանսական կազմակերպությունները: Դոլար-դրամի իրական, շուկայում ձևավորված իրավիճակին համապատասխանող փոխարժեքը մասնագետների և ոլորտի պատասխանատուների գնահատմամբ` 440 դրամ 1 դոլարի դիմաց միջակայքն է:
Արման Համբարձումյան
Целенаправленные действия против арцахцев координируются на государственном уровне: Гехам Степанян
Отказ в поездке Гарегина II вызвал негативную реакцию: адвокат
Tasnim: Иран готовит новые сюрпризы, Трампу следует оторваться от телефона и смотреть в небо
МИД РФ: Лавров и Арагчи обсудили ситуацию с конфликтом вокруг Ирана
Al Jadeed: Израиль обстрелял фосфорными боеприпасами Рас-эн-Накуру на юге Ливана
Трамп: Переговоры с Ираном будут идти всю неделю: военные удары отложены на 5 дней
Орбан: спецслужбы Украины прослушивали телефон главы МИД Венгрии
Глава МИД отказался комментировать запрет властей на участие Католикоса в похоронах Патриарха Грузии
Конфликт вокруг Ирана взвинтил цены на российскую нефть более чем на 70%
МИД: Армения и Турция обсуждают возможность учреждения стипендий для студентов двух стран в собственных вузах
Иран заявил об атаках на объекты США и союзников на Ближнем Востоке
За два месяца девять лет восполнится? «Паст»
Освещения мероприятия блока «Армения» набрали около 15 миллионов просмотров: «Паст»
Только стыд и позор из-за властей: «Паст»
Кто такой Марио Науфал, которому дал интервью Нарек Карапетян? «Паст»
Движение «Нет “Западному Азербайджану”» обратилось к еврокомиссару Марте Кос: вопрос суверенитета Армении поставлен ребром
Наапетян: выборы превращаются в референдум — за «кандидата Азербайджана» или против
В Иране заявили, что нанесли удар по израильским топливозаправщикам
Возвращение или экспансия: что стоит за вопросом азербайджанских переселенцев?
Иранский удар по базе Али аль‑Салем: 3 кувейтских Eurofighter уничтожены, 2 итальянских повреждены
Татоян - Пашиняну: Соберите свои «сердечки» и «смайлики» и готовьтесь стать бывшим
Гроссмейстер Айк Мартиросян стартовал с двух побед на международном турнире в Ташкенте
Библиотека Русской Общины Армении
В КСИР отметили, что страна даже во время войны с США и Израилем продолжает производство боеприпасов
WSJ: Трамп намерен пересмотреть иммиграционную политику страны
Госдеп: более 70 тыс. американцев покинули Ближний Восток после ударов по Ирану
Сила одного драма присоединяется к заключительному этапу проекта «Симфонический лес»
Специальное предложение от Idram&IDBank в Далма Гарден Молле
Сюник под угрозой: от стратегических уступок к демографическим последствиям
Руководство Ucom отмечает Международный день клиентов вместе с абонентами
Какие «инструменты» используют власти? «Паст»
Потеря памяти или преднамеренность? «Паст»
«Лакмусовая бумажка» для оппозиционного поля и избирателей: «Паст»
«Такие люди сами у себя в шахматы выигрывают»: Захарова раскритиковала выступление Пашиняна в Европарламенте
Азербайджанцы разрушили воинские мемориалы в селе Хнацах в Арцахе
Сюникцы обеспокоены: ситуацией вокруг Ирана могут воспользоваться враждебные силы, создавая риски через проникновение этнически опасных элементов
Иран пригрозил «сжечь дотла» всю энергоинфраструктуру врага
Цены на нефть выросли после ударов по нефтегазовым объектам Ирана
IDBank и Idram продолжают сотрудничество с образовательным фондом Зарк
В небе над США взорвался семитонный метеор
Фонд развития «Керон» и фонд «Музыка во имя будущего» сотрудничают во имя молодых талантов
НАТО размещает дополнительную систему Patriot в Турции
Чужой пазл: как Армению встраивают в чужие геополитические проекты, превращая в Западный Азербайджан
Азербайджан на грани втягивания в региональную войну: геополитический сценарий и риски
Татоян: Мир возможен только тогда, когда ты силен и можешь защитить себя
Израиль разбомбил Ливан: есть погибшие, разрушено здание в центре Бейрута
На мир обрушатся беспрецедентно высокие температуры
Президент Кубы ответил на угрозы США: Любой внешний агрессор столкнется с непреодолимым сопротивлением
Айвазян: западные покровители могут подтолкнуть Баку к действиям против Ирана
IDBank выпустил второй и третий транш облигаций 2026 года 
На мир обрушатся беспрецедентно высокие температуры
Армянский министр в Нью-Йорке: Мы сосредоточены на стимулировании занятости женщин в селах
Премьер-министр Армении Никол Пашинян выступит в парламенте в Страсбурге
Махмуд Ахмадинежад жив – телеграм-канал Colonelcassad
Сегодня мы чтим память жертв сумгаитских погромов․ Лидер Движения «Всеармянский фронт»
генерал-майор Аршак Карапетян
Региональные «экскурсии» Пашиняна проходят на полупустых улицах: «Паст»1
Почему знак «Серых волков» ассоциируется с жестами ГД-вских? «Паст»2
Освещения мероприятия блока «Армения» набрали около 15 миллионов просмотров: «Паст»3
Цены на нефть выросли после ударов по нефтегазовым объектам Ирана4
«Проблема не только в том, чтобы сменить Никола, проблема в том, чтобы после этого у нас была четкая...5