Հիմ­նա­կան ուղեր­ձը՝ կորց­րած տե­սա­կի ու մարդ­կա­յին ար­ժեք­նե­րի վե­րագտ­նու­մը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

«Կարևորն ընտանիքն է», «Ինչո՞ւ է շրթունքդ դողում, կարող է ինձ կարոտել ես», «Սխալ եմ եղել, մարդկանցից շատ եմ սիրել գործերս», «Սիրո հեղափոխությունը մարդու մեջ պետք է տեղի ունենա», «Մահվան հետ պայմանագիր կնքեցի, ուշ կգա»….

Սրանք մտքեր են օնլայն-թատրոնի «Ինձ գտնելու եկա» ներկայացումից, որը ստեղծելու միտքը համավարակի սկզբնական շրջանում մտահղացել է վանաձորցի բեմադրիչ Տիգրան Սուքիասյանը: Խոսքն օնլայն լայվ (կենդանի) թատրոնի մասին է, որտեղ արտիստները խաղում են ուղիղ եթերում տեսազանգի միջոցով: 

Տիգրանն ապրիլի սկզբից ձեռնամուխ է եղել այդ ձևաչափի իրականացմանը: Իր մտահղացումն իրականություն է դարձրել Հայաստանի լավագույն դրամատուրգներից մեկի հետ, որը ներկայանում է գրական Լայվ Քըրոուն կեղծանվամբ: Նրա իրական անունը հայտնի կդառնա ավելի ուշ:

Օնլայն ներկայացման դերակատարներն են ՀՀ ժողովրդական արտիստուհի, բազմաթիվ մրցանակների դափնեկիր Ռոզա Մխիթարյանը, կինոյի և թատրոնի դերասան, ՀՀ վաստակավոր արտիստ Հայկ Թորոսյանը, Հովհաննես Աբելյանի անվան թատրոնի երիտասարդ դերասանուհի Նոնա Սաֆարյանը, իսկ դերակատարներից մեկը՝ Հրաչ Ռուշանյանը, խաղում է կերպար, որը Ռուսաստանում է և ներկայացմանը մասնակցում է հենց այնտեղից: 

Զգեստների ձևավորողն է Մարիամ Մանուկյանը, երաժշտական ձևավորողն ու տեխնիկական ռեժիսորը՝ Նորայր Ալեքյանը:

 

Խոսելով ներկայացման մասին՝ բեմադրիչն ասում է՝ ավելի շատ ուշադրություն են դարձրել դրա բովանդակությանը, քան ձևին: 

«Կային շատ սահմանափակումներ, սուղ հնարավորություններ, բայց այդ ամեն ինչը հաշվի առնելով՝ թիմը խիզախեց նման փորձ կատարել»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է ներկայացման բեմադրիչ Տիգրան Սուքիասյանը:

Նշում է՝ այս ձևաչափով ներկայացումը մեր իրականության մեջ առաջինն էր: «Գիտեմ, որ նման ներկայացումներն անգամ աշխարհում են նոր սկսում բեմադրել: Մոսկվայում է եղել փորձ, այնտեղի փորձին փոքրիշատե ծանոթ եմ, կապեր ունեմ մոսկովյան թատերական հանրույթի հետ: Իրարից անկախ սկսել ենք նմանատիպ նախագծեր, բայց իրենք մի քիչ տարբեր ձևաչափով են հանդես գալիս, էլի օնլայն տարբերակով է արվում, բայց տարբերվում է մեր ներկայացման ձևաչափից»,-նշում է մեր զրուցակիցը: 

Բեմադրիչն ասում է՝ նման ձևաչափով հանդես գալու միտքը մինչ այդ էլ կար, բայց սաղմնային վիճակում էր: «Ինձ հետաքրքիր էր, թե այս ամենն ինչ տեսք կունենա: 

Օնլայն թատրոն ստեղծելու միտքն առաջ եկավ անհրաժեշտությունից, ունեի տարբեր նախագծերի առաջարկներ, որոնք համավարակի պատճառով հօդս ցնդեցին: Սկսեցի որոնել տարբերակներ, թե ինչպես կարելի է թատրոնով զբաղվել այս շրջանում և ձեռնամուխ եղա այս ձևաչափի կյանքի կոչմանը»,- ընդգծում է Սուքիասյանը:

Նշում է՝ «Ինձ գտնելու եկա» ներկայացումը երկխոսություն է, որը տանում է մենախոսության ինքդ քեզ հետ: «Սա երկխոսություն է շրջապատի հետ, արդյունքում վերածվում է մենախոսության ինքդ քեզ հետ: Ներկայացման հիմնական ուղերձը կորցրած տեսակի ու արժեքների վերագտնումն է, այն տեսակի, մարդկային արժեքների, որոնք ունեինք, որոնք հարազատ էին մեզ ու ինչ-ինչ ազդեցությունների ու հանգամանքների պատճառով մնացին հետին պլանում: Ներկայացումն ուղղված է մեր շուրջն ու յուրաքանչյուրիս մեջ եղած լավն ու բարին վերագտնելուն ու վերադարձնելուն: Այն մեր մեջ եղել է մանկուց, մեր ձևավորման տարբեր փուլերում, բայց կորել է»,-ասում է բեմադրիչը:

Հետաքրքրվում ենք՝ իսկ ինչպե՞ս է հանդիսատեսն արձագանքել ներկայացմանը: «Իմ մտավախությունն այն էր, թե հասարակությունն ինչպես կընդունի այս ձևաչափը: Ընդունեց բավականին լավ: Արձագանքները դրական են, կան, իհարկե, նաև հակառակ կարծիքներ, կան մասնագիտական տեսակետներ, որոնց հետ համամիտ եմ: Մեր թիմը գիտի պրոֆեսիոնալ չափանիշների մասին, սակայն մեզ սահմանափակում են հնարավորությունները, ժամանակը և ինքնամեկուսացումը: 

Գիտենք, որ այս պայմաններում դեմ ենք գնում մասնագիտական շատ սկզբունքների, բայց սուղ են ժամանակը և տեխնիկական հնարավորությունները, միևնույն ժամանակ ասելիքն արդիական է, պետք է հասցնենք ժամանակի հետ համընթաց խոսել դրա մասին, որպեսզի արդիականությունը չկորցնենք: 

Բացի դա, սա մի մութ անտառ էր. ո՛չ ես, ո՛չ մյուսները փորձ չունեինք այս հարցում: Նաև ընթացքում ենք փորձում հասկանալ յուրաքանչյուր առանձնահատկություն: Թիմում կան ավագ սերնդի ներկայացուցիչներ. տիկին Ռոզան, որը չնայած իր պատկառելի տարիքին, ընդունեց առաջարկը և մասնակից դարձավ այս խենթությանը, ՀՀ վաստակավոր արտիստ Հայկ Թորոսյանը, ով ևս միացավ մեզ: 

Սա ևս ոգևորող փաստ է»,-նշում է Սուքիասյանը: 

Հավելում է՝ ներկայումս փորձում են գտնել համախոհներ և որոշակի ֆինանսավորում: «Առանց ֆինանսավորման նախագիծը երկար կյանք չի ունենա, որքան էլ մարդիկ պատրաստակամ են դրան մասնակից լինելու, աջակցելու դրա իրագործմանը: Մտածում ենք նաև երկրորդ ներկայացումը բեմադրելու մասին: Նոր ներկայացման, նոր առաջարկների համար միշտ բաց ենք: Փորձելու ենք սկսել երկրորդ ներկայացումը՝ կատարելագործելով առաջինը, որովհետև այն համարում ենք ընդամենը փորձարարություն, որը մեզ շատ բան տվեց այս ժանրատեսակը զարգացնելու ու կատարելագործելու համար: 

Ներկայումս այն ընդամենը խենթ ու հետաքրքիր փորձարարություն էր՝ սուղ պայմաններում, ստեղծված իմ թիմի ու ընկերների միջոցով: Բոլորը միացան մեր գաղափարին, և ստացվեց այն, ինչ տեսանք»,- ասում է մեր զրուցակիցը:

Կարծիք կա, որ այս ժամանակը լավ հնարավորություններ ստեղծեց աշխարհի տարբեր ծայրերում գտնվող մարդկանց համար արվեստի տարբեր ճյուղերին էլ ավելի մոտենալու համար՝ օնլայն ներկայացումներ, այցելություններ թանգարաններ, օնլայն համերգներ և ոչ միայն: Տիգրանը համակարծիք է, որ այս ընթացքում եղան մեծ բացահայտումներ: 

«Մարդիկ հասկացան, ընդ որում, ոչ միայն Հայաստանում, որ կան շատ ու շատ հետաքրքիր ստեղծագործողներ, անհատականություններ, առնչվեցին արտաքին աշխարհի մեծությունների ստեղծագործությունների հետ: Այսինքն՝ այս մեկուսացումը մի տեսակ ավելի նպաստեց արվեստի զարգացմանը: Մեր նախագծի օրինակը բերեմ: 

Այն կենդանի թատրոնի PR քայլ էր: Չենք ժխտում կենդանի թատրոնը, որը պաշտում ենք, սիրում, բայց սա նոր ձևաչափ է, որը, կարծում եմ, հետագայում կնպաստի նաև թատրոններ կենդանի այցելություններին, դերասանների ճանաչելիությանը և այլ հարցերի»,-ընդգծում է բեմադրիչը:

Որևէ մեկը չի կարող հստակ ասել, թե ստեղծված իրավիճակը դեռ որքան կշարունակվի: Գուցե գա մի շրջան, երբ մշակութային հաստատությունները ստիպված լինեն հարմարվել նոր իրականության հետ և այս իրավիճակում նաև ներկայացումներ բեմադրել ու հանդիսատեսների ընդունել: Սուքիասյանը նշում է, որ, օրինակ՝ աշխարհում ընդունված է շախմատաձև դասավորել հանդիսատեսին, ներկայացումներ ցույց տալ՝ սոցիալական հեռավորությունը պահելով: «Ամենակարևորը՝ սա հրաշալի ժամանակ է դերասանական հմտությունները կատարելագործելու, նոր ձևաչափեր փնտրելու համար: 

Յուրաքանչյուր անձնակազմ կարող է զբաղվել իր թիմի որակների կատարելագործմամբ, որի կարիքը իրոք կա: Եթե խոսում ենք ժամանակակից արվեստի մասին, այն, օրինակ՝ թատրոնում առաջին հերթին պետք է կայանա դերասանական խաղի կատարելագործման միջոցով, որին փորձում ենք գնալ: Մեր դերասանական խաղն ունի կատարելագործման տեղ: 

Եթե հայ թատրոնը համեմատում ենք համաշխարհային թատերական փորձի հետ, այն շատ քայլեր ունի անելու: 

Սա հրաշալի ժամանակահատված է, որպեսզի ստեղծագործող յուրաքանչյուր անհատ զբաղվի իր ստեղծագործ տեսակի կատարելագործմամբ: 

Դա հետագայում թատրոնի կամ էլ ցանկացած բնագավառի համար հիանալի անձնական ներդրում կլինի»,- եզրափակում է Տիգրան Սուքիասյանը:

 

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

 

 

«Ռոմայի» հավանական մեկնարկային կազմը «Պարմայի» դեմ խաղում ԱՀԿ-ն՝ օդակաթիլային ճանապարհով կորոնավիրուսի փոխանցման հավանականության մասին Արթուր Վանեցյանի դիտարկմամբ՝ եկել է քաղաքական քայլերի մեջ հստակություն մտցնելու պահը Որ հիվանդություններն ունեցողներն այսուհետ կարող են դիմակ չկրել. Պարետի նոր որոշումը Գագիկ Ծառուկյանի գործով վերաքննիչի բողոքը կդառնա բեկումնային Մահացել է Վլադիմիր Աբրահամյանը Պարետը 24 ժամով արգելվել է 8 տնտեսվարողներին գործունեությունը Իմ սիրելի՛ հայրենակիցներ, ես ցավում եմ, որ որոշ շրջանակների հաջողվեց իմ խոսքերը անբարո ձեւով խեղաթյուրել. Նաիրա Զոհրաբյան Բաղդադում սպանել են Իրաքի կառավարության հակաահաբեկչության հարցերով խորհրդականին Մխիթար Հայրապետյանն ընտրվել է Հայաստան-Իրան բարեկամական խմբի ղեկավար Կորոնավիրուսը կամաց-կամաց թվերի տեսք է ստանում. առեւտրի եւ ծառայությունների ոլորտը կրճատվել է. Արա Գալոյան «Ժողովուրդ». Տեղափոխություններ Արցախից Հայաստան. ով է նոր նշանակված պաշտոնյան «Հրապարակ». ՍԴ պատմության մեջ առաջին դեպքն է, որ քվորում չապահովելու պատճառով նիստը չի կայացել Երկար ժամանակով լույս չի լինելու Երեւանի բազմաթիվ հասցեներում եւ Կոտայքի մարզում Այսքան քրեական հոդված ո՞նց եք կարողանալու տանել ... Արթուր Ղազինյան «Հրապարակ». Երբ «Լուսավոր Հայաստանը» կմիանա ԲՀԿ-ի՝ ՍԴ դիմելու նախաձեռնությանը ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (8 ՀՈՒԼԻՍԻ). Ալաշ­կեր­տի օպե­րա­ցիա, «Ոս­կե ծի­րան», պայ­քար՝ «Զվարթ­նո­ցի» հին շեն­քը պահ­պա­նե­լու հա­մար «Փոր­ձում ենք դժվա­րու­թյուն­նե­րը վե­րա­ծել հնա­րա­վո­րու­թյան». վե­րա­կանգ­նե­լով տա­վու­շյան ձե­ռա­գոր­ծի բազ­մա­դա­րյա ավան­դույթ­նե­րը. «Փաստ» «Ժողովուրդ». Թեժ քննարկումներ ու լեզվակռիվ՝ «Իմ քայլ»-ում. ինչու դիմակների կրման մասին աղմկահարույց նախագիծը հանվեց Հստա­կեց­վում է մար­տա­կան հեր­թա­պա­հու­թյուն իրա­կա­նաց­նող պայ­մա­նագ­րա­յին զին­ծա­ռա­յող­նե­րի կար­գա­վի­ճա­կը. «Փաստ»
website by Sargssyan