Երևան, 18.Մայիս.2024,
00
:
00
ՄԵՆՅՈՒ
«Այս ամենը մեզ ապրելու իրավունք վերադարձրեց»․ ավարտվեց Բագրատ Սրբազանի հանդիպումը պահեստազորի սպաների հետ ԱՄՆ-ում վատ եղանակի պատճառով` 7 մարդ է մահացել Մայիսի 26-ին կունենանք կարևոր հանրահավաք. Բագրատ Սրբազան Վարչախումբը վախենում է պատասխանել Լուկաշենկոյի հակահայ ելույթներին Ո՞վ եք դուք, հայտարարեք ձեր հավատքը՝ հասկանանք, քրիստոնյա ե՞ք, թե ոչ, ասեք՝ տիկին ե՞ք, թե պարոն. Արշակ Կարապետյան Սև ծովում Տանզանիայի դրոշով նավ է խորտակվել Ճամփորդություն տելեկոմի անցյալով և ապագայով. վերաբացվեց Կապի թանգարանը Իմ՝ վարչապետի թեկանծու լինելու վերաբերյալ որոշում, որպես այդպիսին, պաշտոնականացված չկա, պետք է Վեհափառի հետ խոսեմ․ Բագրատ Սրբազան Գործող իշխանությունն իր քայլերով ցույց է տվել, որ ինքն արդեն լեգիտիմ չի. Արմեն Մանվելյան «Քաղպայմանագրում» ահաբեկված են. կամուրջներ են որոնում


Реинкарнация ГУАМ. Состоится ли антироссийский альянс в обновленном формате?

Վերլուծական
В уходящем месяце турецкая дипломатия активизировала контакты со странами постсоветского пространства. 15 февраля состоялся визит министра иностранных дел Ахмета Давутоглу в Киев, в ходе которого он заявил, что «формирование антиазербайджанского альянса России и Армении стало свершившимся фактом, угрожая территориальной целостности Азербайджана».

Запланированный визит президента Турции Реджепа Тайипа Эрдогана в Баку не состоялся из-за теракта в Анкаре. Зато 19 февраля прошла пятая встреча глав МИД Турции, Азербайджана и Грузии. Похоже, что турецкая дипломатия пытается возродить подобие блока ГУ(У)АМ как систему перекрестного взаимодействия стран, имеющих трудности с Россией.

Идея создания блока ГУАМ появилась в середине 1990-х как альтернатива СНГ. Еще на Венской конференции в июне 1996 года Молдавия и Грузия совместно заявили, что присутствие российских войск на их территории нарушает условия Договора об обычных вооруженных силах в Европе (ДОВСЕ). В октябре 1997 года на форуме в Страсбурге представители Грузии, Азербайджана, Украины и Молдавии заявили о намерении создать систему консультаций ГУАМ с целью «противодействовать российской гегемонии». В 1999-м к переговорному формату присоединился Узбекистан: на короткий период времени ГУАМ превратился в ГУ(У)АМ. Вершиной развития этого субблока стало подписание Ялтинской хартии 7 июля 2001 года, которая была призвана превратить ГУАМ в полноценную организацию.

Однако «классический» ГУ(У)АМ в то время не состоялся. Сначала из-за растущих проблем с США к нему охладел Узбекистан. После прихода к власти президента Ильхама Алиева Азербайджан также стал дистанцироваться от участия в данном субблоке. С тех пор попытки возродить ГУАМ предпринимались внешними игроками. В 2005–2007 годах такие усилия предпринимала Польша, пытаясь с помощью президента Украины Виктора Ющенко вовлечь в работу обновленного ГУАМ Литву и Румынию.

Похоже, теперь на роль неформального лидера ГУАМ начинает претендовать не Варшава, а Анкара. Идея лидерства Турции в альтернативном России субблоке сама по себе не нова. Ее идеологом был сначала премьер-министр, а затем президент Турции Сулейман Демирель (1991–2000). На встрече в Анкаре 31 октября 1992 года президенты Турции, Азербайджана, Казахстана, Киргизии, Туркменистана и Узбекистана подписали Декларацию о взаимном сотрудничестве (Анкарскую декларацию). На встрече в Анталье 28 марта 1993 года ими была подписана Декларация о взаимопомощи и единстве тюркских государств и народов (Анталийская декларация). Создать механизм реального партнерства на базе Анкарской и Анталийской деклараций в то время не удалось: конфликт в Нагорном Карабахе доказал, что у Турции нет ресурсов для реального воздействия на процессы на Кавказе и тем более в Центральной Азии.

На этот раз турецкая дипломатия рассчитывает возродить партнерство в ином составе. Анкара делает ставку не просто на тюркских партнеров, а на страны, имеющие претензии к России (Грузия, Украина) или опасающиеся взаимодействия России с их противниками (Азербайджан). Теоретически этим форматом могут заинтересоваться Молдавия и Румыния. Недавний визит канцлера Ангелы Меркель, которая поддержала турецкую позицию по Сирии, породил в Анкаре надежды на стратегическое партнерство с Германией. Последний вариант поддерживают в Вашингтоне, где давно мечтают переформатировать ФРГ на роль антироссийского лидера восточноевропейских стран.

Но, будучи привлекательным теоретически, формат «турецкого ГУАМ» на сегодняшний день малореалистичен. «Турецкий ГУАМ» создавался в начале 1990-х как вариант обновленного пантюркизма. Нетюркские страны имеют с ним сложные отношения, а тюркские не готовы полностью переориентироваться на Анкару при слабом турецком военном «зонтике».

Во-первых, в Грузии есть традиционные опасения из-за возможных территориальных претензий Турции. Речь прежде всего идет об Аджарии с ее традиционными связями с Турцией. В Москве и Ереване все чаще звучат голоса о возможности расторжения мирного договора с Турцией 1921 года. Однако в этом случае территориальные претензии могут появиться не только у Армении к Турции (Арарат), но также и у Турции к Грузии (Аджария).

Во-вторых, руководство Азербайджана озабочено обострением нагорнокарабахского конфликта. Российско-турецкое партнерство, существовавшее до ноября прошлого года, порождало в Баку надежды на трансформацию позиции Москвы в благоприятную для себя сторону. При этом взаимодействие Москвы и Анкары порождало неуверенность в Ереване в будущей позиции России. Администрация Ильхама Алиева понимает, что резкое сближение Баку с Анкарой может привести к укреплению российско-армянского союза и породить в Ереване надежды на повторение в НКР абхазского сценария.

В-третьих, существуют потенциальные противоречия между Турцией и Украиной. Сегодня в Киеве преобладает логика «во вред России». Но правительство Давутоглу все больше берет на себя роль защитника оппозиционных России крымско-татарских организаций. Создание ими соответствующих отрядов в Херсонской области ставит вопрос о том, сохранит ли в будущем Киев контроль над этой территорией.

Сказанное не означает, что России следует инертно относиться к проекту обновленного ГУАМ. Иногда консолидация против кого-то (в данном случае – России) может заставить забыть взаимные обиды, невзирая на последствия. Задача России – вести тщательный мониторинг соответствующих процессов и поддерживать диалог с государствами Закавказья. Опыт противодействия ГУАМ у нас за двадцать лет накоплен.

Алексей Валериевич Фененко – доцент факультета мировой политики МГУ им. М.В. Ломоносова
Ինչպե՞ս անիմաստ բարձրացնել Ադրբեջանի կշիռը Բագրատ Սրբազանը մեկ կաթսայում է հավաքում բոլոր ընդդիմադիրներին «Այս ամենը մեզ ապրելու իրավունք վերադարձրեց»․ ավարտվեց Բագրատ Սրբազանի հանդիպումը պահեստազորի սպաների հետ Ո՞վ եք դուք՝ պարո՞ն, թե տիկի՞ն վարչապետ. Արշակ Կարապետյան ԱՄՆ-ում վատ եղանակի պատճառով` 7 մարդ է մահացել Մայիսի 26-ին կունենանք կարևոր հանրահավաք. Բագրատ Սրբազան Վարչախումբը վախենում է պատասխանել Լուկաշենկոյի հակահայ ելույթներին Ո՞վ եք դուք, հայտարարեք ձեր հավատքը՝ հասկանանք, քրիստոնյա ե՞ք, թե ոչ, ասեք՝ տիկին ե՞ք, թե պարոն. Արշակ Կարապետյան Սև ծովում Տանզանիայի դրոշով նավ է խորտակվել Ճամփորդություն տելեկոմի անցյալով և ապագայով. վերաբացվեց Կապի թանգարանըԻմ՝ վարչապետի թեկանծու լինելու վերաբերյալ որոշում, որպես այդպիսին, պաշտոնականացված չկա, պետք է Վեհափառի հետ խոսեմ․ Բագրատ Սրբազան Գործող իշխանությունն իր քայլերով ցույց է տվել, որ ինքն արդեն լեգիտիմ չի. Արմեն Մանվելյան«Քաղպայմանագրում» ահաբեկված են. կամուրջներ են որոնում Ռուս գիտնականներն օտարերկրյա գործընկերների հետ մշակել են էժան և արդյունավետ արևային մարտկոցներՀրաժարվելով եկեղեցուց, Սահմանադրությունից, պատմությունից, ի՞նչ ենք դառնում, ինչի՞ն է նման երկրի ղեկավարը, որն ուզում է ստեղծել մի նոր ժողովուրդ. Արշակ Կարապետյան Վթար Երևան-Սևան ճանապարհին. վիրավnրներ կան Վարժանքներ` հետևանքները բացառելու նպատակով. «ԶՊՄԿ» ՓԲԸ-ն Սյունիքի մարզային փրկարարական վարչության հետ մայիսի 16-ին իրականացրեց հերթական հատուկ տակտիկական ուսումնավարժանք Ամուսնացել է«շեֆի» քենու հետ և ստեղծել նոր, առավել կատարյալ գինիներ. «Փաստ»Ավետիք Չալաբյանը մանրամասներ է հայտնում Կիրանց վերջին այցելությունիցՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (18 ՄԱՅԻՍԻ). Առաջին խոտհնձիչները, գրամոֆոնային առաջին սկավառակները, առաջին ուղղաթիռային հրապարակը. «Փաստ»Ավտոմեքենան բախվել է քարերին, արմատից կոտրել ուռենին ու հայտնվել դաշտում. 16-ամյա ուղևորը մահացել է Բագրատ Սրբազանը չի բացառել, որ ՀՀ վարչապետի հնարավոր թեկնածուի անուն քննարկվի Հա­յաս­տա­նի հա­սա­րա­կու­թյան ճնշող մե­ծա­մաս­նու­թյու­նը դեմ է Փա­շի­նյա­նին. «Փաստ»Վերջին մեկ շաբաթվա ընթացքում տասնյակ հազարավոր վիրտուալ հարթակներ հերյուրանքների հեղեղ են ուղղում Բագրատ Սրբազանի անձի դեմ՝ շոշափելով նրա անձնական կյանքը. ԿամենդատյանՆրա հիմ­նա­րար նպա­տա­կը իշ­խա­նու­թյունն է, որի հա­մար կպայ­քա­րի մին­չև վերջ. «Փաստ»«Մա՛մ, ինձ համար շատ աղոթիր». Նվեր Չոբանյանն անմահացել է նոյեմբերի 8-ին Քարին տակում. «Փաստ»Արևմուտքի երկակի ստանդարտների նոր շերտերը. «Փաստ»Կարգավիճակն ու ֆինանսական հոսքերը կորցնելու սարսափ. թե չէ՝ ի՞նչ հայրենիք, ի՞նչ պետություն, ի՞նչ ժողովուրդ. «Փաստ»«Իշխանությունն իրեն պահում է փակուղում հայտնված կենդանու պես. ունի վախեր, բայց նաև հասկանում է, որ նահանջելու տեղ չունի, դրա համար վախը վերածվում է ագրեսիվ գործողության». «Փաստ»Մեղավորն ակնհայտ է, այլ մեղավորներ փնտրելն՝ անիմաստություն. «Փաստ»Մեղվաբուծության զարգացման ծրագրի համար պետբյուջեից կհատկացվի 320 միլիոն դրամ. «Փաստ»Ինչի՞ համար է պայքարը. «Փաստ»Փորձում են «այլընտրանքներ» գտնել ու մոբիլիզացնել սատելիտներին. «Փաստ»Ո՞վ է ստանձնել ոստիկանության ագրեսիվ վարքագծի «քավորությունը». «Փաստ»Երաշ­խիք, որ չի հանձն­վի ու գոր­ծը կհասց­նի մին­չև վերջ. «Փաստ»ԵԽ նախարարների կոմիտեն ողջունել է Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև սահմանազատման գործընթացը Կասկադի ավարտուն տեսքին հասցնելու նախագիծը Փարիզում քննարկեցինք ֆրանսիացի հեղինակավոր ճարտարապետ Ժան-Միշել Վիլմոտի հետ. ԱվինյանԵՄ-ն կարևոր հանգրվանի է հասել արևային էներգիայի առումովՓաշինյանը մտահոգ է առաջիկա հանրահավաքից Ամիօ Բանկը թողարկել է դրամային պարտատոմսեր Կոնվերս Բանկում ամփոփել են ՎԶԵԲ տարեկան ժողովին մասնակցության արդյունքները ՊՆ-ն հայտարարություն է տարածել Կիրանցում ոստիկանական բռնություններից տուժած քաղաքացիները կարող են դիմել «ՀայաՔվեին»Վարչախմբի համար հանրությունից թաքուն գործելը դարձրել են նվիրական արժեք Վարչախումբը հերսոտել է «խնդրանք» բառից Պետք է հարյուր հազարավոր մարդկանց ճնշում խորհրդարանի վրա․ Նաիրի Սարգսյան Ucom ընկերությունը շնորհավորում է բոլորին Հեռահաղորդակցության օրվա կապակցությամբ Ուրիշ լուծում չկա, միայն այս իշխանության հեռացումը․ Սրբազան Հս. Կորեան բալիստիկ հրթիռ է արձակել Ճապոնական ծովի ուղղությամբ Հանքարդյունաբերության ոլորտը որակյալ աշխատուժ պահանջող ոլորտ է. ԶՊՄԿ-ն մասնակցել է «ԲանՈՒԳործ. ԵՊՀ - Yerevan State University էքսպո-2024»-ին