Հրապարակվել է Համաշխարհային տնտեսական ֆորումի (World Economic Forum) Գլոբալ մրցունակության զեկույցը, որտեղներկայացված վարկանիշային ինդեքսում, 144 երկրների շարքում Հայաստանը 4 միավորով (1-7 բալանոց սանդղակում) զբաղեցրել է 85-րդ հորիզոնականը: Առաջին հորիզոնականները զբաղեցրել են Շվեյցարիան, Սինգապուրը, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները, Ֆինլանդիան: Աղյուսակը եզրափակում են` Եմենը, Չադը և Գվինեան:
Գլոբալ մրցունակության ինդեքսի օգնությամբ գնահատվում է տարբեր երկրների ազգային մրցունակության վիճակը ըստ մակրոտնտեսական և միկրոտնտեսական պայմանների, ինչպես նաև ինստիտուցիոնալ ու կարգավորող միջավայրի որակի: Այս ինդեքսը ձևավորվում է 12 ցուցիչների (սյունակների) օգնությամբ, որոնք բնութագրում են դիտարկվող պետությունների 1. ինստիտուտների որակը, 2.ենթակառուցվածքները, 3.մակրոտնտեսական միջավայրը, 4. առողջապահությունը և տարրական կրթությունը, 5.բարձրագույն կրթության և վերապատրաստման վիճակը, 6.ապրանքային շուկայի արդյունավետությունը, 7. աշխատաշուկայի արդյունավետությունը, 8.ֆինանսական շուկայի զարգացվածությունը, 9. տեխնոլոգիական զարգացվածության մակարդակը, 10. շուկայի չափերը, 11. բիզնեսի բարդությունը և 12.ինովացիոն ներուժը: Այս ցուցիչներից յուրաքանչյուրը իր հերթին բաժանվում է բազմաթիվ ենթացուցիչների (այս տարի` 113 ենթացուցիչ), որոնց օգնությամբ էլ հաշվարկվում է տվյալ պետության միավորը և զբաղեցրած հորիզոնականը:
Նշենք, որ Գլոբալ մրցունակության ինդեքսը (GCI) այն եզակի միջազգային վարկանիշն է, որտեղ Հայաստանը «ավանդաբար» զբաղեցրել է ոչ բարենպաստ դիրքեր, հիմնականում զիջելով իր հարևաներին: Այս տարի նույնպես վիճակը չի փոխվել` մեր հարևաններից Ադրբեջանը գտնվում է 38-րդ, Թուրքիան 45, Վրաստան 69, Ռուսաստանը 53, Իրանը 83 հորիզոնականներում: Չխորանալով գնահատման մեթոդոլոգիայի կամ «սուբյեկտիվության» մեջ (գաղտնիք չէ, որ միջազգային վարկանիշները նույնպես քաղաքականության գործիքներ են), միայն մեկ փաստ նշենք, որ Ադրբեջանն իր միաուղղվածություն ունեցող տնտեսությամբ փաստորեն ավելի բարձր մրցունակության մակարդակ ունի, քան օրինակ` Թուրքիան, Լիտվան, Լատվիան, Լեհաստանը, Բրազիլիան, Հունգարիան, Մեքսիկան, Սլովենիան, Սլովակիան, Հունաստանը և այլ բազմաթիվ երկրներ: Ճիշտ է, Ադրբեջանի պարագայում նավթային բարձր եկամուտների պատճառով 1 շնչին ընկնող ՀՆԱ-ն և այլ մակրոտնտեսական ցուցանիշները նպաստում են այս երկրի որոշ ցուցիչների համեմատաբար բարձր միավորներ ստանալուն, սակայն դա էական գործոն չէր կարող լինել Ադրբեջանի տնտեսության բարձր մրցունակության և Գլոբալ մրցունակության ինդեքսում բարձր դիրքեր զբաղեցնելու համար:
Ինչ վերաբերվում է Հայաստանին, ապա նախորդ տարվա համեմատ Հայաստանը նահանջել է 6 տեղով:Թեև նախորդ Կառավարությունը 2013թ.-ին ընդունել էր «Գլոբալ մրցունակության ինդեքսում Հայաստանի դիրքի բարելավմանն ուղղված միջոցառումների ծրագիրը», սակայն ըստ էության այդ միջոցառումները դեռևս էական արդյունք չեն տվել: Այս տարվազեկույցում, Հայաստանում 12 ցուցիչներից` առողջապահությունը և տարրական կրթության վիճակը բնութագրող ցուցիչը, ինչպես նաև մակրտոտնտեսական միջավայրի ցուցիչը գտնվում են առավել բարվոք դիրքերում: Հայաստանն որոշակի առաջընթաց է գրանցել նաև ենթակառուցվածքների, բարձրագույն կրթության և տեխնոլոգիական պատրաստվածության մասով: Որոշակիորեն բարելավվել են նոր բիզնես սկսելու պայմանները, բջջային կապի հասանելիությունը, ավելացել է ինտերնետից օգտվողների թիվը և դպրոցներում ինտերնետի հասանելիությունը: Բիզնեսի իրականացմանը ամենախոչընդոտող գործոնների շարքում ամենակարևորներից են նշվում` կոռուպցիան, հարկային քաղաքականությունը, պետական ապարատի բյուրոկրատիան:Ըստ ենթացուցիչների Հայաստանի տնտեսության համեմատաբար խոցելի կողմերն են համարվում` ենթակառուցվածքների որակը, գնաճի տեմպերը, վարկերի բարձր տոկոսադրույքը, ֆիրմաների վարքը, փոքր բաժնեմասեր ունեցող բաժնետերերի իրավունքների պաշտպանվածությունը, մրցակցային միջավայրը, շուկայում գերիշխողների առկայությունը, մոնոպոլիայի դեմ պայքարի ոչ արդյունավետությունը, պրոֆեսիոնալ մենեջմենթի ցածր որակը, ուղեղների արտահոսքը, վենչուրային կապիտալի մատչելիությունը, նորագույն տեխնոլոգիաների ձեռք բերման մատչելիությունը, գիտական ինստիտուտների որակը, R&D ոլորտում ծախսումների ցածր մակարդակը:
Միաժամանակ, դրական փաստ է այն, որ Հայաստանը այդ ինդեքսում գտնվում է միջին տնտեսական զարգացվածություն ունեցող երկրների շարքում:
Նշենք, որ Գլոբալ մրցունակության ինդեքսը ըստ զարգացման փուլերի ունի 3 հիմնական փուլեր և 2 անցումային փուլեր: Հայաստանը, ինչպես նաև Վրաստանը գտնվում են 2-րդ հիմնական փուլում, այնպիսի երկրների հետ, ինչպիսիք են՝ Չինաստանը, Ուկրաինան: Մեր հարևան Ադրբեջանը գտնվում է ավելի ցածր` 1-ից 2-րդ անցումային փուլում, իսկ օրինակ Թուրքիան, Ռուսաստանը, Ղազախստանը գտնվում են ավելի բարձր մակարդակ ունեցող 2-ից 3-րդ անցումային փուլում:
Ամփոփելով նշենք, որ մեր երկիրը վերը նշված ցուցիչները և ենթացուցիչները բարելավելու զգալի ներուժ ունի: Նոր Կառավարությունը կարող է էականորեն փոփոխել ստեղծված իրավիճակը, ազդել երկրի տնտեսության մրցունակության բարձրացման վրա և բարելավել միջազգային վարկանիշային ինդեքսներում Հայաստանի դիրքերը: Չմոռանանք, որ այդ վարկանիշների նպատակը ազգային տնտեսությունների առավելությունների ու դրանց զարգացմանը խոչընդոտող գործոնների վերհանումն է: Գլոբալ մրցունակության ինդեքսը, ինչպես նաև միջազգային հեղինակավոր այլ ինդեքսները, որքան էլ ունենան գնահատման մեթոդոգիական բացթողումներ, հանդիսանում են տարբեր պետությունների, քաղաքական գործիչների, գործարարների և գիտնականների համար տեղեկատվության աղբյուր, այդ պատճառով պետք է լրջորեն վերաբերվել դրանց և ճիշտ եզրակացություններ անել մեր երկրի տնտեսական քաղաքականությունը ձևավորելու համար:
Что подарить мужчинам 28 января: Idram&IDBank
Компания Idram провела урок финансовой грамотности для участников Roboton
О платежах за услуги «Вива Армения» через Idram
Новая Мишель Обама: смелый стиль, подтянутая фигура и сияющее лицо
Время близко и мы сделаем все «По-нашему»: послание Самвела Карапетяна
Зеленский подтвердил новую трехстороннюю встречу на этой неделе
«Аякве»: Власти Армении пытаются добиться отмены регистрации инициативы в качестве наблюдательной миссии
Министр: в 2025 году зафиксировано первое рождение олененка в дикой природе
ЕС готовит инвестиционный пакет в поддержку Гренландии
Армянский храм XV века в Феодосии под угрозой разрушени
Азербайджан в 2025 году экспортировал в Армению топливо более чем на $788 тыс.
Лидер партии обвинил власти в игнорировании угрозы «Западного Азербайджана»: «Прячут голову в песок»
То, что делает Церковь, исходит только и только из интересов армянского народа и Армянской государственности: «Паст»
Большая авантюра: что ждет долю США в размере 74 процентов? «Паст»
Кому выгоден подход «отвергать всех»? «Паст»
Властям не нужны ни объективные наблюдатели, ни справедливые выборы։ «Паст»
Апелляционный суд отменил оправдательный вердикт в отношении троих членов движения «Тавуш за Родину»
Кэшбэк до 2% с картами IDBank Mastercard и ArCa
Фотограф Армен Амбарцумян удостоен награды ISPWP
Испания приветствует прогресс в процессе нормализации отношений между Азербайджаном и Арменией
Президент США: Путин пойдет на уступки
Айк Мартиросян стал победителем Международного шахматного турнира
Инспекционный орган по надзору за рынком Армении в 2025 году выписал штрафы на сумму более $1,1 млн.
Самые дорогие сумки Мелании Трамп: крокодиловая Birkin за сотни тысяч долларов и другие люксовые сокровища
Парламент Армении одобрил в первом чтении законопроект о внесении поправок в Избирательный кодекс
Трамп: США в вопросе Гренландии могут делать «все, что захотят»
ААЦ подала два иска против Степана Асатряна
За пределами политических лозунгов — вопрос экономической ориентации Армении
Рынок ЕАЭС без промышленной динамики: экономический тупик Армении
ВТБ (Армения) выпустил карту MIR Travel для удобных платежей и переводов между Россией и Арменией
Кэшбэк до 2%, бесплатная карта Mastercard и бесплатная карта ArCa при присоединении к IDSalary
Они «анализируют» речь других, оставляя в стороне собственные дела: «Паст»
Что еще «откроют» перед выборами? «Паст»
Недействительные говорят о «недействительности»: «Паст»
Стартует конкурс образовательной программы «Армянские Виртуозы» фонда «Музыка во имя будущего»
Ожидается рост цен на земли: «Паст»
Забронируйте участие в конференции FINTECH360 до 31 марта и получите скидку 15%
Власти Армении сознательно обирают народ: ежедневно из карманов населения выкачивается более 500 миллионов драмов
BVLGARI на LVMH Watch Week 2026: «Искусство золота» в римском стиле и швейцарской точности
Пашинян обвинил оппозицию в разрушении железной дороги, отвечая на вопрос о поездах в Азербайджан
Безопасность и суверенитет: вызовы Армении на Южном Кавказе
«Интер» поздравил Генриха Мхитаряна с днем рождения
Константин Орбелян номинирован на премию Cultural Icon Award
В Европе опасаются, что в Давосе Трамп объявит о новой альтернативе ООН
Трамп включил армяно-азербайджанский процесс в список своих достижений за 365 дней у власти
В Германии сошел с рельсов поезд метро
В Армении 27 января объявлен днем памяти погибших при защите Отечества
Главный дипломат ЕС прокомментировала угрозы Трампа захватить Гренландию
Кто возглавит опытную партию, и каковы его амбиции? «Паст»
В Братиславе сформирован международный фронт защиты Армянской Апостольской Церкви: «Паст» 
«Армянские Орлы» поддерживают дружественные власти и народ Ирана: Дональд Трамп является разрушительным диктатором для независимых и суверенных государств․ Хачик Асрян
Начался процесс аттестации на 2026 год высшего и старшего офицерского состава Вооруженных Сил РА
Во Франции проводится расследование по факту кибератаки на почту: сообщается о пророссийских хакерах
Ливанский судья допросит в Болгарии судовладельца, объявленного в розыск в связи со взрывом в порту Бейрута
Тысячи словаков по всей стране вышли на протесты против правительства Фицо
Стартует конкурс образовательной программы «Армянские Виртуозы» фонда «Музыка во имя будущего»1
Большая авантюра: что ждет долю США в размере 74 процентов? «Паст»2
Ожидается рост цен на земли: «Паст»3
Что еще «откроют» перед выборами? «Паст»4
Апелляционный суд отменил оправдательный вердикт в отношении троих членов движения «Тавуш за Родину»5